تنش آفرینی اسرائیل در مرز آبی لبنان؛ اهداف راهبردی و تاکتیکی

رژیم صهیونیستی اخیرا به تنش آفرینی در منطقه مورد مناقشه مرزی فلسطین اشغالی و لبنان دست زده است. کارشناسان سیاسی با اشاره به اهداف راهبردی و تاکتیکی رژیم صهیونیستی از این تنش آفرینی، درعین حال درباره احتمال ماجراجویی جدید این رژیم برای خروج از بن بست داخلی خود هشدار می دهند.

کد خبر: ۴۴۸۹۳۶

تاریخ: ۱۶ خرداد ۱۴۰۱ - ۱۸:۳۵

به گزارش ایران اکونومیست، مذاکرات غیرمستقیم برای تعیین مرز دریایی لبنان و فلسطین اشغالی در اکتبر سال ۲۰۲۰ میلادی بعد از سه سال رایزنی دیپلماتیک با میانجیگری طرف آمریکایی برای حل و فصل اختلافات در این باره آغاز شد اما هنوز به نتایجی نرسیده است.

طرف آمریکایی در این مدت تماس هایی با مقامات لبنانی و رژیم صهیونیستی داشت که به نتیجه ای نرسید و مذاکرات سرانجام متوقف شد و در نهایت، «نبیه بری» رئیس پارلمان لبنان در دهم ماه مه سال ۲۰۲۲ میلادی ضرب الاجلی یک ماهه را درباره مذاکرات مربوط به ترسیم مرز دریایی بین لبنان و فلسطین اشغالی اعلام کرد که چهار روز دیگر به پایان می رسد.

نبیه بری در سخنرانی دهم ماه مه خود در منطقه المصیلح پیش از انتخابات پارلمانی اخیر لبنان این ضرب الاجل را اعلام کرد. نیم ساعت بعد از آن نیز «سید حسن نصرالله» دبیرکل حزب الله لبنان در یک موضع هماهنگ وهمسو درباره ترسیم مرز دریایی مورد مناقشه بین لبنان و فلسطین اشغالی این ضرب الاجل را تایید کرد.

نبیه بری در این سخنرانی بر آمادگی رسمی لبنان برای بازگشت به مذاکرات تعیین مرزهای دریایی با فلسطین اشغالی بر اساس «توافق چارچوبی» که بیش از یک سال پیش با آمریکایی‌ها به آن دست یافت، تأکید کرد. نبیه بری در عین حال اشاره کرد که کار حفاری نفت و گاز لبنان (در دریا) ظرف یک ماه - در صورت عدم موفقیت مذاکرات- آغاز خواهد شد.

رئیس پارلمان لبنان افزود: این «توافق چارچوب« همچنان مکانیزم معتبر برای اتمام مرزبندی است که به لبنان این حق را می‌دهد که از تمام ثروت خود - بدون امتیازدهی، سهل‌انگاری، عادی‌سازی (روابط) یا معامله ای- در دریا بهره برداری کند».

وی گفت: زیر این سقف، لبنان هر لحظه آماده از سرگیری مذاکرات است و توپ در زمین طرف هایی است که مذاکرات غیرمستقیم بین لبنان و رژیم صهیونیستی را سرپرستی می کنند، اما این آمادگی مادام العمر نیست بلکه حداکثر یک ماه است و پس از آن، شروع حفاری در بلوک های لازم الاجرا، تردید ناپذیر خواهد بود و اگر انجام نشود، شرکت های دیگری ملزم به انجام آن (حفاری نفت و گاز در این بلوکها) خواهند شد.

در همان دهم ماه مه ۲۰۲۲ و درست نیم ساعت پس از این اظهارات نبیه بری، سید حسن نصرالله نیز در مراسمی انتخاباتی در حومه جنوبی بیروت تأکید کرد که «ما باید به دنبال گام ها و ایده های جایگزین، همانطور که نبیه بری، رئیس مجلس مطرح کرد، بگردیم». دبیرکل حزب الله افزود: من می‌خواهم حمایت کنم و از موضعی که وی (نبیه بری) در خصوص اکتشاف در بلوک‌های (نفتی و گازی) جنوب لبنان اعلام کرد، تقدیر کنم.. بسیار عالی است. یک ماه زمان می دهیم. بگذارید یک ماه دیگر به مذاکرات فرصت بدهیم و ببینیم به نتیجه می‌رسد یا خیر، اگر نرسید، ما به سمت حفاری می رویم.

لبنان سال ۱۳۹۸ مجوز ایجاد کنسرسیومی متشکل از شرکت ایتالیایی «انی»، «توتال» فرانسه و «نواتک» روسیه را صادر کرد تا نخستین حفاری دریایی کشورش را در دو بلوک انجام دهد.

یکی از این بلوک‌ها به نام بلوک ۹، مرز آبی مورد مناقشه بین لبنان و فلسطین اشغالی قرار دارد.

لبنان همچنین تاکید می کند که مناقشه با رژیم صهیونیستی بر سر مرزهای دریایی لبنان و فلسطین اشغالی، بیروت را از بهره‌برداری از ذخایر انرژی زیردریایی بالقوه در بلوک ۹ باز نمی‌دارد.

« آموس هوکشتاین» فرستاده آمریکا در مذاکرات غیر مستقیم ترسیم مرزها بین لبنان و رژیم صهیونیستی چهارشنبه گذشته در بیروت با رئیس جمهور، رئیس پارلمان و نخست وزیر این کشور دیدار و گفت‌ وگو کرد.

نجیب میقاتی در دیدار با هوکشتاین گفت که برای تعیین موضع لبنان در خصوص پیشنهادهای وی با میشل عون رئیس جمهور و نبیه بری رئیس پارلمان مشورت خواهد کرد.

میانجیگر آمریکا همچنین با میشل عون نیز دیدار کرد. هوکشتاین به رئیس جمهور لبنان درخصوص نتایج تماس‌هایی که در فلسطین اشغالی در مورد تعیین مرزهای دریایی داشته، اطلاع داد و پیشنهاداتی را ارائه کرد.

هوکشتاین با نبیه بری نیز دیدار و گفت وگو کرد. در این دیدار نتایج تلاش‌های نماینده آمریکا برای از سرگیری روند مذاکرات غیرمستقیم در چارچوب توافق های صورت گرفته و حفظ حقوق لبنان ارائه شد.

این درحالی است که به تازگی شرکت یونانی «انرژین» مجوز اکتشاف گاز در میدان «کاریش» واقع در منطقه مورد مناقشه را از تل‌آویو گرفته و در این چارچوب رژیم صهیونیستی از ورود یک کشتی حفاری به این منطقه به منظور آماده سازی برای شروع اکتشاف اولین چاه گاز در آن خبر داده است؛ امری که با واکنش شدید و هشدار طرف های لبنانی روبرو شده است.

براساس گزارشها، این کشتی برای استخراج گاز طبیعی مایع وارد میدان گازی کاریش شده و از خط ترسیمی ۲۹ عبور کرده و در ۵ کیلومتری خط ترسمی ۲۳ در منطقه مورد مناقشه با لبنان قرار گرفته است.

«نجیب میقاتی» رئیس دولت پیشبرد امور در لبنان نسبت به پیامدهای ورود این کشتی به منطقه مورد مناقشه با لبنان هشدار داده و »عبدالله بوحبیب» وزیر امور خارجه لبنان نیز گفته که می توانم تأیید کنم که روسای کشور درخصوص یک پاسخ یکپارچه توافق دارند. لبنان به پیشنهاد هوکشتاین پاسخ داد، اما وی برای دریافت پاسخ ما اقدام نکرد.

وزیر امور خارجه لبنان افزود: من محتوای پاسخ لبنان را فاش نمی‌کنم اما پیشنهاد هوکشتاین مثبت است و نیاز به اصلاح دارد.  موضوع توافق بر سر پرونده مرزبندی دریایی نیازمند تحرک سریع‌تر آمریکایی‌ها است.

در همین حال، «هاشم صفی الدین» رئیس شورای اجرایی جنبش حزب‌الله لبنان در سخنانی تاکید کرد: لبنان توانایی استخراج گاز و نفت خود را دارد و آمریکا عامل اصلی ممانعت لبنان از استخراج منابع نفتی خود است.

وی افزود: آنچه از دولت به صورت رسمی و شفاف خواسته می‌شود این است که موضوعات مربوط به مرزهای لبنان و حد و حدود آن را اعلام کند تا لبنانی‌ها با مقاومت، ارتش، مردم و عزم خود، حقوقشان را از اعماق دریا بگیرند؛ حال چه آمریکا بخواهد و چه نخواهد.

لبنان در جریان مذاکرات قبلی بر حق خود برای گسترش دسترسی به آبهای مدیترانه به سمت جنوب و افزایش این دسترسی از ۸۶۰ کیلومتر مربع به ۲ هزار و ۳۰۰ کیلومتر مربع تاکید کرده است.

پیش تر نیز «موریس سلیم» وزیر دفاع دولت پیشبرد امور لبنان تحرکات رژیم صهیونیستی در مناطق مورد مناقشه را تحریک‌آمیز خواند و گفت: تحرکات اسرائیل در منطقه مورد مناقشه در جنوب لبنان چالشی و تحریک آمیز است و نقض آشکار ثباتی است که منطقه جنوب لبنان از آن برخوردار است.
رسانه‌های صهیونیستی یکشنبه شب گزارش دادند که این رژیم خود را برای مقابله با احتمال حمله به سکوی دریایی گاز کاریش آماده می‌کند.

شبکه تلویزیونی رژیم صهیونیستی گزارش داد که نیروی دریایی رژیم صهیونیستی امنیت سکوی شناور در دریا را با واحدهای دریایی و زیردریایی‌ها تامین می‌کند و نسخه دریایی گنبد آهنین را به مرز دریایی با لبنان منتقل خواهد کرد.

تنش آفرینی جدید رژیم صهیونیستی با اعزام کشتی حفاری و نیروهایش به منطقه مورد مناقشه سوالاتی را درباره اهداف علنی و پشت پرده صهیونیستها از این اقدام - آن هم در این برهه زمانی- مطرح می کند.

به عقیده برخی تحلیلگران، رژیم صهیونیستی در سایه جنگ اوکراین و به تبع آن بحران شدید انرژی در سطح جهان تلاش می کند که به طور یکجانبه تولید گاز سرقتی خود از فلسطین اشغالی و از جمله از منطقه مورد مناقشه با لبنان را افزایش دهد و با تامین نیازهای گازی اروپا از یک سو درآمد هنگفتی کسب کرده و از سوی دیگر، خود را به عنوان تامین کننده پایدار بخشی از سوخت اروپا در غیاب روسیه جا زده و از این طریق اهرم فشاری علیه کشورهای اروپایی در آینده برای پیشبرد اهدافش بدست آورد.

در همین ارتباط، رژیم صهیونیستی قراردادی با یونان و قبرس برای انتقال گاز از شرق دریای مدیترانه به اروپا بسته است.

این رژیم همزمان نیز با ترکیه برای صادرات گاز وارد مذاکره شده است.

«رجب طیب اردوغان» رئیس جمهور ترکیه اخیرا از آمادگی رژیم صهیونیستی برای همکاری با کشورش در زمینه صدور گاز طبیعی سرقتی از فلسطین اشغالی به قاره اروپا خبر داد.

اردوغان گفت که وزیر انرژی ترکیه به زودی گفت وگوها در این باره را آغاز خواهد کرد.

رئیس جمهور ترکیه افزود که رژیم صهیونیستی بر اساس توافق منعقد شده با قبرس و یونان در صدد صدور گاز طبیعی از شرق دریای مدیترانه به اروپا از راه قبرس و یونان است اما چنین مسیری مناسب نیست و پر هزینه خواهد بود.

اردوغان گفت: محاسبه هزینه نشان می دهد که شیوه مناسب در این خصوص پمپاژ گاز طبیعی از راه ترکیه است.

چشم ترکیه به گاز به سرقت رفته فلسطین است و تلاش می کند این گاز از خاک ترکیه به اروپا منتقل شود تا آنکارا به عنوان معبر و گذرگاه انرژی از شرق به غرب به یک امتیاز ژئوپلتیک دست یابد و در کنار دریافت گاز ارزان از رژیم صهیونیستی، سالانه میلیاردها دلار نیز حق عبور گاز بگیرد.

به نظر می رسد اسرائیلی ها با این اقدام خود در تامین گاز اروپا، در شرایط سخت جاری که جنگ اوکراین تحمیل کرده است، دنبال جلب توجه دوباره پایتخت های اروپایی به رژیم صهیونیستی هستند که خودشان این روزها به تزلزل و اوضاع وخیم دولت عبری اعتراف کرده اند.

در این میان، صدور بحران داخلی یکی دیگر از اهداف تنش آفرینی اخیر صهیونیست ها در منطقه مورد مناقشه بین فلسطین اشغالی و لبنان ارزیابی می شود.

به عقیده کارشناسان، رژیم صهیونیستی علاوه بر هدف راهبردی خود برای تبدیل شدن به یکی از تامین کنندگان اصلی گاز اروپا تلاش کرده است که با بالابردن سطح تنش در منطقه مورد مناقشه با لبنان در قالب یک اقدام تاکتیکی، بحران داخلی کنونی خود را به بیرون صادر کند و بر شکنندگی سیاسی داخلی خود سرپوش بگذارد.

به گفته این کارشناسان، کابینه ائتلافی کنونی رژیم صهیونیستی به ریاست »نفتالی بنت» بسیار لرزان و شکننده شده است و هر آن احتمال فروپاشی آن وجود دارد و شاید یکی از عللی که باعث شد که رئیس جمهور آمریکا سفر خود به فلسطین اشغالی را به تعویق بیاندازد، همین امر باشد.

کابینه بنیت از احزابی با رویکردهای سیاسی کاملا متضاد تشکیل شده است که همین امر اختلاف ها و عدم توافق سیاسی بین آنها را دوچندان کرده است. این کابینه از راست ترین جریان های دینی و سکولار تا احزاب میانه و چپ سکولار را در برمی گیرد که گره ای پیچیده برای رژیم صهیونیستی ایجاد کرده است. احزاب رژیم صهیونیستی در طول سالهای اخیر نتوانسته اند یک دولت ائتلافی قوی تشکیل دهند که سقوط پیاپی کابینه های این رژیم خود گواه این مدعا است.

باید به وضعیت شکننده کابینه رژیم صهیونیستی، بحران و شکاف ها و تبعیض های شدید اقتصادی و اجتماعی در درون این رژیم را افزود که بحران مشروعیت این رژیم را تشدید کرده است.

این درحالی است که عملیات فلسطینی ها بویژه در ماههای اخیر در داخل اراضی اشغالی نیز بحران داخلی رژیم صهیونیستی را پیچیده تر کرده است و بر بی ثباتی امنیتی آنها افزوده است.

به عقیده کارشناسان، این وضعیت ناگوار رژیم صهیونیستی نیز می تواند خود یکی از اهداف صهیونیستها برای تنش آفرینی در منطقه دریایی مورد مناقشه با لبنان به منظور منحرف کردن افکار عمومی باشد.

این درحالی است که برخی دیگر از کارشناسان در عین حال درباره احتمال دست زدن رژیم صهیونیستی به یک ماجراجویی جدید جهت تلاش جهت خارج شدن از وضعیت بحرانی خودش هشدار می دهند.