۵ عملیات رسانه‌ای امام خمینی علیه غرب و نظام سرمایه‌سالار

مواجهۀ امام خمینی با نظام استکبار از قوی‌ترین عملیات‌های رسانه‌ای بود که غرب را مستأصل می‌کرد و نخبگان فکری و نظامی دنیا را به تعجب وا می‌داشت.

کد خبر: ۴۴۷۵۰۲

تاریخ: ۱۴ خرداد ۱۴۰۱ - ۱۱:۲۷

به گزارش خبرنگار فرهنگی ایران اکونومیست، شاید بتوان گفت یکی از دستاوردهای معنویِ انقلاب اسلامی، تولید مفاهیمی بود که از سوی امام خمینی رحمةالله علیه نهادینه و برای همیشه به یادگار ماند. این مفاهیم همچنان که جنبۀ عینی و واقع‌بینانه داشت، برگرفته از آموزه‌های اسلام و بلکه تمام ادیان آسمانی بود. شاخصۀ اصلی برخی از مفاهیم، دوگانگی و تضاد بین واژگان بود؛ هرچند تا پیش از این، برخی از اینگونه مفاهیم بر سر زبان‌ها می‌پیچید، اما در فرآیند انقلاب اسلامی، این مفاهیم تبدیل به فرم شد به گونه‌ای که مانند چماقی بر سر نظام استکبار، سرمایه‌سالار و مکاتب فکری غرب فرود آمد و تبعاتش تاکنون ادامه داد.

اگر بخواهیم یک تقسیم‌بندی منطقه‌ای دربارۀ مفاهیم صادره از سوی امام خمینی (ره) داشته باشیم، به مفاهیم داخلی و درون‌نظامی و نیز مفاهیم بین‌المللی و در سطح جهان تقسیم‌بندی می‌شود. شاخصۀ اصلی مفاهیمی که مربوط به درون نظام است، دربارۀ مدل حکمرانی و برشمردن وظایف مسئولان نظام اسلامی است. اما آنچه مربوط به خارج مرزها به ویژه غرب است، نوع مواجهۀ مسلمانان و آزادی‌خواهان با غرب و نظام فکری غرب است. این نوع مواجهۀ امام خمینی با نظام استکبار به نوعی از قوی‌ترین عملیات‌های رسانه‌ای بود که غرب را مستأصل می‌کرد و نخبگان فکری و نظامی دنیا را به تعجب وا می‌داشت. در ادامه به برخی از این مفاهیم اشاره می‌کنیم.

1. کاخ‌نشینی و کوخ‌نشینی:
پدیدۀ کاخ‌نشینی یکی از تبعات روحیۀ اشرافی‌گری و از مهم‌ترین آفات نظام اسلامی شمرده می‌شود. این مسئله بارها مورد توجه امام قرار داشت. ایشان با طرح بحث کاخ‌نشینی و کوخ‌نشینی به مبارزه با این تفکر پرداختند. ایشان می‌فرمود ما باید کوشش کنیم که اخلاق کاخ نشینی را از ایران و جهان بزداییم و ملت‌ها و دولت‌ها را از اسارت و وابستگی به روحیه کاخ‌نشینی نجات بدهیم. همچنین می‌فرمودند ملت، عدالت می‌‏خواهد، اتاق بزرگ نمی‌‏خواهد. ملت وزارتخانه می‌‏خواهد، وزارتخانۀ اسلامی، نه آن وزارتخانۀ کاخ دادگستری، کاخ نخست‏ وزیری، کاخ وزارتِ مالی.

امام طبقۀ مستضعف را بر طبقۀ اشرافیت برتری می‌دادند؛ به عنوان نمونه می‌فرمود «من شما طبقه گودنشینان را از آن کاخ‏‌نشینان بالاتر می‌دانم؛ اگر آنها لایق این باشند که با شما مقایسه بشوند.» یا در جایی دیگر اشاره کردند «شما این انقلاب را به ثمر رساندید و گروه‌هایى که در سرتاسر این کشور این انقلاب را به ثمر رساندند، همان زن و مرد محروم [بودند] و همان‌هایى که مستضعف هستند و کاخ‌‏نشین‌ها آنها را استضعاف می‌کنند و اینها ثابت کردند که کاخ‏‌نشین‌ها هستند که ضعیفند و پوسیده‏‌اند و براى این ملت هیچ کارى نکرده‏‌اند و نخواهند کرد.»

2. مستضعفین و مستکبرین:
واژه‌های استضعاف و مستضعفین، استکبار و مستکبران ریشه قرآنی دارند. مستضعف یعنی کسی که به استضعاف کشیده شده و خودش و دیگران او را ضعیف و ناتوان می‌شمارند. مستکبران کسانی‌اند که خودشان و دیگران آنها را برتر می‌شمارند، در حالی که در واقع اینطور نیستند. در ادبیات امام خمینی از اقشار ضعیف و محروم، با واژه‌های گوناگونی یاد شده است؛ ازجمله: مستضعفین، محرومین، فقرا و مستمندان، زاغه نشین‌ها، حاشیه‌نشین‌ها، جنوب شهری‌ها، مظلومین، کپرنشینان و پابرهنگان.
امام خمینی با ترویج و احیای واژه مستضعف و مستضعفان در برابر مستکبر و مستکبران، مستضعفان را نه ضعفای حقیقی، بلکه کسانی می‌دانست که به واسطۀ کبر مستکبران، ضعیف شمرده شده‌اند؛ حال آن که نیروی ایمان در این گروه، قدرتی بسیار به آنها بخشیده و طبق وعده الهی (قصص، 5) قطعاً وارثان زمین خواهند بود (صحیفه امام، ج10، ص121) امام خمینی حکومت جمهوری اسلامی ایران را حکومت مستضعفان و مهم‌ترین وظیفه مسئولان نظام اسلامی را دفاع از حقوق و خدمت به مستضعفان و توزیع عادلانه ثروت می‌دانست.از دیدگاه امام، خط اصولی انقلاب و نظام اسلامی خط دفاع از مستضعفان و تأمین منافع آنان است.

3. اسلام آمریکایی:
اسلام آمریکایی تعبیری است که مرحوم امام خمینی در مورد اسلام ظاهری و غیر واقعی به کار برده و مرز آن را از اسلام ناب و اصیل جدا کرده است؛ اسلامی که از حقایق اسلام اصیل و ناب فاصله داشته و به دور بوده و تنها پوسته‌ای ظاهری و خالی از محتوای حقیقی اسلام را با خود همراه داشته، اسلامی که دیانت را جدای از سیاست انگاشته و مبارزه و قیام برعلیه مستکبران را بر نتافته و با دشمنان براحتی کنار آمده و سازش می‌کرد و بر تحجر و خمودی استوار است. در برابر اسلام ناب که دیانت و سیاست را در هم آمیخته و مبارزه و مقابله با مستکبران و دفاع از ستمدیدگان را از اهداف خود دانسته و بر پویایی و پیشرفت استوار است.
امام یکی از مراکز مهم جهت ترویج «اسلام آمریکایی» را حوزه‌های علمیه می‌دانستند، چرا که به طور طبیعی دشمنان و منافقان برای ترویج این تفکر، چاره‌ای جز نفوذ به حیاتی‌ترین مرجع عقیدتی اسلام ندارند. امام در سخنانی ضمن هشدار به علمای قم می‌فرمودند «در حوزه‌های علمیه هستند افرادی که علیه انقلاب و اسلام ناب محمدی صلوات الله علیه و آله فعالیت دارند. امروز عده‌ای با ژست تقدس‌مآبی چنان تیشه به ریشه دین و انقلاب و نظام می‌زنند که گویی وظیفه‌ای غیر از این ندارند. خطر تحجرگرایان و مقدس‌نمایان احمق در حوزه‌های علمیه کم نیست، طلاب عزیز لحظه‌ای از فکر این مارهای خوش خط و خال کوتاهی نکنند، اینها مروج اسلام آمریکایی‌اند و دشمنان رسول‌الله.» و نیز تأکید داشتند «... البته هنوز حوزه‌ها به دو تفکر (اسلام ناب و اسلام آمریکایی) آمیخته‌اند و باید مراقب بود که تفکر جدایی دین از سیاست از لایه‌های تفکر اهل جمود به طلاب جوان سرایت نکند.» امام نیز ضمن توصیه‌هایی به طلاب حوزه علمیه از خطر «اسلام آمرکایی» سخن گفته و فرمودند «طلاب جوان باید بدانند که پرونده تفکر این گروه همچنان باز است و شیوه مقدس‌مآبی و دین‌فروشی عوض شده است. شکست‌خوردگان دیروز سیاست‌بازان امروز شده‌اند. آنها که به خود اجازه ورود در امور سیاست‌ را نمی‌دادند پشتیبان کسانی شدند که تا براندازی نظام و کودتا جلو رفته بودند. امروز استکبار شرق و غرب چون از رویارویی مستقیم با جهان اسلام عاجز مانده است، راه ترور و از میان بردن شخصیت‌های دینی و سیاسی را از یک طرف و نفوذ و گسترش فرهنگ اسلام امریکایی را از طرف دیگر به آزمایش گذاشته‏ اند.» (صحیفه امام؛ ج ‏21، ص 120)

4. آمریکا، شیطان بزرگ:
طرح عبارت «شیطان بزرگ» از سوی امام خمینی (ره) حرکتی بسیار هوشمندانه برای بازنمایی چند قرن جنایت آمریکا علیه ملت‌های مظلوم دنیا بود. امام با طرح این مفهوم نشان داد تمام گرفتاری‌های ملت‌ها به دلیل خودخواهی‌ها و شیطنت‌های آمریکا است؛ پس باید با این موجود خبیث به مقابله پرداخت. ایشان می‌فرمود «امروز ملت ما مقابل است با قدرت شیطانی بزرگ که در طول سیصد سال‏‎‎‏این اجانب بر ما ملت‌ها، بر ملت‌های مسلمین، بر ملت‌های شرق حکومت‌های‏‎‎‏غیرمشروع کرده‌اند و در طول پنجاه سال هم در حکومت این رضا خان و‏‎‎‏محمدرضا به این ملت با دست آنها ظلم و خیانت کردند و جنایات آنها‏‎‎‏اخیراً بالا گرفت و این جنایات به پشتیبانی از ابرقدرت‌ها، خصوصاً امریکا‏‎‎‏بود.» همچنین مهم‌ترین دشمن انقلاب را آمریکا می‌دانست و می‌فرمود «در این انقلاب، شیطان بزرگ که امریکاست،‏‎ ‎‏شیاطین را با فریاد دور خودش دارد جمع می کند. و چه بچه شیطان‌هایی‏‎ ‎‏که در ایران هستند و چه شیطان‌هایی که در خارج هستند، جمع کرده‏‎ ‎‏است و هیاهو به راه انداخته است.‏» و نیز می‌فرمود « شیطان بزرگ برای رسیدن به چند سال مَسند جنایت، به هـر وسیلۀ‏‎‎‏ممکن دستاویز و به هر نقشۀ شیطانی متشبث می‌شود.»

امام خمینی (ره) ملت را به مبارزه علنی علیه جنایت‌ها و توطئه‌ها شیطان بزرگ فرا می‌خواند و خود نیز تهدیداتی را متوجه آنها می‌کرد و می‌فرمود «اکنون که شیطان بزرگ دست به کار احمقانه زده است، ملت شریف و‏‎‎‏رزمندۀ ما باید به امر خدای تبارک و تعالی با تمام توان خود و با اتکال به‏‎‎‏قدرت خدای متعال مهیا شود و آمادۀ نبرد با دشمنان خود گردد.‏‎کارتر باید بداند که حمله‏‎‎‏به ایران موجب قطع نفت از تمام دنیا خواهد شد و دنیا را بر ضد او بسیج‏‎‎‏می کند. کارتر باید بداند که این عمل احمقانۀ او در ملت امریکا چنان‏‎‎‏اثری خواهد گذاشت که طرفداران او را مخالفان او خواهد کرد.» این مقدار مفهوم‌سازی علیه آمریکا آنچنان صدمه‌ای به نظام پوشالی آنها زد که تبعاتش تاکنون ادامه دارد و کیست که تا اکنون با این مفهوم آشنا نباشد؟

5. روز قدس:
صهیونیست‌ستیزی و اسرائیل‌ستیزی از مهم‌ترین آرمان‌ها و اهداف امام خمینی بود. در دیدگاه ایشان، صهیونیست‌ها از اصلی‌ترین دشمنان اسلام هستند و اسرائیل، غده‌ای سرطانی است که در بین کشورهای اسلامی سر برآورده است. ایشان بارها در سخنرانی‌های خویش، پهلوی را دربارۀ کمک به اسرائیل بر حذر می‌داشت. یکى از محکم‌ترین و تندترین موضع‌گیرى‌هاى سیاسى امام در برابر شاه و اسرائیل، سخنرانى مشهور ایشان در مسجد اعظم قم، پس از آزادى از زندان بود. در این سخنرانى شاه را از توسعه‌ى روابط نظامى و اقتصادى با اسرائیل بر حذر داشتند و به زیان‌آور بودن آن تأکید کردند. در ضمن، دولت‌هاى ترکیه و ایران را به دلیل جدایى از جمیع ممالک اسلامى، بسیار ملامت کردند و در بخشى از این سخنرانى، امام فریاد برآورند «اى مردم عالم، بدانید ملت ما با پیمان با اسرائیل مخالف است، این ملت ما نیست، این روحانیت ما نیست، دین ما اقتضا مى‌کند که با دشمن اسلام موافقت نکنیم، قرآن ما اقتضا مى‌کند که در مقابل صف مسلمین با دشمن اسلام هم پیوند(پیمان) نشویم، ما این حرف‌ها را مى‌زنیم، مرتجع هستیم؟»
در 12 بهمن 57، امام در سخنان‌شان در مهرآباد و بهشت زهرا به وابستگى‌هاى شاه به اسرائیل اشاره کردند و نسبت به نفوذ آمریکا و اسرائیل در ایران اظهار تأسّف کردند. به این ترتیب، امام اعلام خطر اسرائیل براى مسلمانان را به صورت حکم شرعى صادر مى‌کنند و به وعاظ و نوحه‌سرایان توصیه مى‌کنند که خطر اسرائیل و عمّال آن را در همه جا به گوش مردم برسانند و سکوت در این مورد را کمک به دستگاه جبار و دشمنان اسلام اعلان مى‌کنند و این چنین، مبارزه با اسرائیل، دشمن اسلام و مسلمین را در صدر اهداف مبارزاتى خود قرار مى‌دهند.

امام خمینی بارها از جنایت صهیونیست‌ها علیه مردم فلسطین سخن گفتند و سایر مسلمانان را به دفاع از مظلومیت آنها فرا می‌خواندند تا آنجا که ایشان در حرکتی هوشمندانه و الهی، آخرین روز جمعۀ ماه مبارک رمضان را «روز قدس» نامیدند تا در قالب این روز، نه تنها از مردم مظلوم فلسطین حمایت شود بلکه اندیشۀ مبارزه با صهیونیست‌ها و اسرائیل به عنوان جرثومۀ فساد در بین ملت‌ها احیاء شود. ایشان فرمود «روز قدس یک روز جهانى است، روزى نیست که فقط اختصاص به قدس داشته باشد، روز مقابله‌ى مستضعفین با مستکبرین است، روز حمایت از ملت‌هایى است که در زیر فشار ظلم آمریکا و غیر آمریکا بودند ... تمام ملت‌ها قیام کنند و این جرثومه‌ى فساد را به زباله‌دان‌ها بریزند ... روزى است که باید همّت کنید و همّت کنیم که قدس را نجات بدهیم. روز قدس روز اسلام است، روز قدس روزى است که اسلام را باید احیا کرد و احیا بکنیم و قوانین اسلام در ممالک اسلامى اجرا بشود ... روز قدس فقط روز فلسطین نیست، روز اسلام است، روز حکومت اسلامى است ... روز امتیاز حق از باطل است، روز جدایى حق از باطل است.»

انتهای‌پیام/