اهداف پیدا و پنهان سفر جان کری به عربستان

کارشناس مسائل خاورمیانه گفت: عربستان تلاش کرد تا سفر کری انجام بگیرد تا بهانه‌ای برای تغییر مواضعش پیدا کند چرا که مواضع سعودی‌ها طی چند ماه اخیر بسیار تند و غیر منطقی و کاملاً در جهت رویارویی با سازمان‌های بین‌المللی و کشورهای منطقه بوده است.

کد خبر: ۴۴۶۵۲

تاریخ: ۱۴ آبان ۱۳۹۲ - ۲۰:۲۴

به گزارش ایران اکونومیست, امیر موسوی کارشناس مسائل خاورمیانه در خصوص سفر جان کری وزیر خارجه آمریکا به عربستان و دستاوردهای آن گفت: این سفر ۲ محور داشت یک محور ظاهری و یک محور درونی و پنهانی. محور ظاهری این است که کری به عربستان آمده تا حکومت ریاض را به حضور در کنفرانس ژنو ۲ راضی کند و همچنین متقاعد ساختن مخالفان و ائتلاف ملی به رهبری «احمد الجربا» نیز در این راستا است.

وی افزود: جان کری در این راستا هزینه بالایی پرداخت کرد که نشان دهد عربستان و آمریکا با یکدیگر تفاهم دارند و مشکلی وجود ندارد و اگر مشکلی هم هست در تاکتیک بوده و اهداف مشخص است.

در این دیدار همچنین توافق کردند که بشار اسد در آینده سیاسی سوریه حضور نداشته باشد و صحبت‌هایی علیه حزب‌الله و ایران ایراد شد و تلاش کردند که یکدیگر را راضی و هماهنگ نشان دهند.

این کارشناس مسائل خاورمیانه با ذکر این نکته که در محور پنهان اختلاف جدی وجود دارد، اظهار داشت: تصور می‌کنم که کری عربستان را تهدید کرده که اگر در کنفرانس ژنو ۲ شرکت نکند، نوبت به عربستان می‌رسد و بحث تقسیم و به هم ریختن نظام سیاسی عربستان و به خطر افتادن منافع خاندان سعودی و آمریکا در منطقه به میان خواهد آمد.

موسوی افزود: کری می‌داند که در عربستان سعودی چه خبر است، الان درگیری شدیدی بین ۳ گروه از خاندان آل سعود وجود دارد، تحرکات زنان و گروه‌های سیاسی و تحرکات منطقه شرقیه در عربستان، شرایط بحرانی یمن و شرایط دشواری که در بحرین بوجود آمده و اصلاً قابل حل نیست در مجموع نشان می‌دهد که عربستان وارد یک بحران گسترده خواهد شد.

وی با بیان اینکه تلاش‌های عربستان طی ۳ سال گذشته در خصوص سوریه کاملاً با شکست روبرو شده که این موضوع پیری دیپلماسی عربستان و عدم ابتکار و پیشرفت در سیاست خارجی این کشور را نشان می‌دهد، یادآور شد: این یک خطر جدی برای حاکمان سعودی است و تصور می‌کنم که عربستان تلاش کرد که این سفر صورت بگیرد تا بهانه‌ای برای تغییر مواضعش پیدا کند چرا که مواضع سعودی‌ها طی چند ماه اخیر بسیار تند و غیر منطقی بوده و کاملاً در جهت رویارویی با سازمان‌های بین‌المللی و کشورهای منطقه بوده است.

مدیر مرکز مطالعات راهبردی و روابط بین‌الملل سفر جان کری را نجات دهنده سیاست عربستان سعودی دانست و افزود: تغییر موضع عربستان درباره ژنو ۲ و کوتاه آمدن سعودی‌ها به دلیل مواضع کری بود و آنها می‌خواهند نشان دهند که چون آمریکا این سیاست‌ها را اعلام کرده، عربستان راضی شده و موضع خود را نسبتاً تعدیل کرد، در حالی که کری حق ندارد در مورد آینده سیاسی دولت سوریه و یا حزب الله لبنان اظهار نظر کند چرا که حزب الله بزرگترین گروه سیاسی در لبنان است و طرفداران آن نیمی از جمعیت این کشور را تشکیل می‌دهند.

موسوی اظهارات جان کری را صرفاً برای راضی کردن طرف مقابل خواند تا به نوعی نشان دهند مشکلی با عربستان سعودی وجود ندارد و یادآور شد: آمریکا در راستای سیاست‌های تند عربستان که در مقابل خط مقاومت است، یک نوع داد و ستد سیاسی ظاهری را در پیش گرفت تا عربستان از بحث‌های خود درباره سوریه کوتاه آید و نتیجه بگیرند که مشکلی نیست و عربستان در کنفرانس ژنو ۲ شرکت می‌کند.

وی با اشاره به قول مقامات آمریکایی به روسیه برای حل و فصل موضوع سوریه گفت: آمریکا قول داده که طرفین را به سمت ژنو ۲ سوق دهد.

این کارشناس مسائل خاورمیانه یادآور شد: کری در سفر منطقه‌ای خود بخصوص به عربستان تلاش کرد که در مقابل روسیه خود را به عنوان هماهنگ کننده و متحد در صف مخالفان سوریه نشان دهد و در سطحی قوی و منسجم در قبال روسیه، چین، ‌ایران و حزب‌الله ظاهر شود.

مدیر مرکز مطالعات راهبردی و روابط بین‌الملل با اشاره به اینکه رسانه‌ها روی این محور ظاهری تکیه زیادی داشتند، اما روی محور پنهانی کمتر تمرکز شد در حالیکه آن بسیار مهم‌تر، عملی‌تر و کاربردی‌تر است، افزود: در محور ظاهری که اظهارنظر شد چه درباره ایران، چه حزب‌الله و چه آینده سیاسی بشار اسد هیچ اتفاق خاصی رخ نمی‌دهد چرا که آنها سال‌های طولانی این سخنان را گفته‌اند اما جز شکست و عقب‌نشینی چیزی نداشته‌اند و در مورد سوریه آنچه را ایران و حزب‌الله به آن معتقد بود پیش می‌برند که همان راه‌حل سیاسی است.

موسوی ادامه داد: این مواضع ظاهری و در جهت جنگ روانی و دلجویی از عربستان سعودی بود که به دلیل خدمات بی‌شائبه در جهت تحقق اهداف آمریکا و رژیم صهیونیستی در منطقه انجام شد و در جایی نیز آمریکا در جهت راضی کردن طرف سعودی و هم برای تعدیل موضع‌گیری سعودی‌ها مواضعی را اتخاذ کرد، اما در پنهان هشدارها و اخبار ناگواری برای دولتمردان سعودی به همراه داشته است.

وی در خصوص سفر کری به مصر یک روز پیش از محاکمه مرسی و عدم اظهار نظر وی درباره مرسی که برخی آن را هدیه آمریکا به مصر و عربستان سعودی می‌نامیدند، گفت: سفر به مصر و عربستان نشان می‌دهد که آمریکا به دنبال آن است که روند دموکراسی در منطقه پیش نرود. آمریکا با دموکراسی در منطقه مخالف است و می‌داند که اگر دموکراسی به درستی در منطقه اجرا شود، منافع غرب به خطر می‌افتد و گروه‌هایی بالا می‌آیند که حاضر نیستند که امتیازاتی که دیکتاتورهای سابق و فعلی به آنها می‌داده‌اند دوباره تکرار شود.

مدیر مرکز مطالعات راهبردی و روابط بین‌الملل سفر کری به مصر و عربستان را دارای پیام مشخصی خواند و اظهار داشت: پیام این بود که آمریکا در کنار رژیم‌های خودکامه است. آمریکا در مصر در جهت تقویت نظامی‌ها حرکت کرد، هیچ اشاره‌ای به کودتای صورت گرفته نداشت و هیچ حساسیتی نشان نداد؛ انگار نه انگار که حرکتی مردمی در مصر انجام شده و سرکوب شد.

موسوی با اشاره به وضعیت بغرنج سیاسی در عربستان و مشکلات حقوق بشری که این کشور دارد، گفت: در عربستان وضعیت کاملاً بر خلاف روند دموکراتیک است، آمریکا چالش مربوط به حقوق زنان از جمله بحث حق رانندگی آنها را مسئله داخلی حساب کرده و به آن نپرداخت، در حالیکه یک حرکت بسیار جدی در عربستان در حال شکل‌گیری است و آن حرکت زنان برای احقاق حقوق خودشان است.

مدیر مرکز مطالعات راهبردی و روابط بین‌الملل ادامه داد: کری به عنوان نماینده بزرگترین کشور مدعی حقوق بشر در دنیا هیچ اشاره‌ای به آن نکرد و انگار نه انگار که حق اساسی زنان در عربستان سعودی زیر پا گذاشته می‌شود.

موسوی در بخش دیگری از سخنان خود در خصوص وضعیت روابط آمریکا و عربستان با این سفر گفت: عربستان نمی‌تواند بدون حمایت آمریکا باقی بماند، همه پول سعودی‌ها در آمریکاست و آمریکا خیلی ساده می‌تواند همه آن را مصادره کند، نفتشان در اختیار آرامکو است که یک شرکت آمریکایی است، سیستم امنیتی آنها مانند هواپیماهای آواکس و پایگاه‌های آمریکایی و سیستم نظامی و تسلیحاتشان نیز همه آمریکایی است و آنها غرق در حمایت آمریکا هستند.

وی اضافه کرد: سعودی‌ها در مقابل ملت‌های خود و منطقه رسوا شده‌اند چرا که ادعا کردند به دنبال حمایت از ملت‌ها و ضد دیکتاتورها هستند، اما در عمل ثابت کردند که خود در راس دیکتاتورها هستند که حمایت از تروریست‌ها در منطقه با سلاح و پول، لشکرکشی در بحرین و برخورد خشونت‌آمیز با حرکت مسالمت‌آمیز معترضین، اعزام سلفی به یمن و درگیر کردن آنها با حوثی‌ها و به راه انداختن انفجارهای خونین در عراق و لبنان همه نشانگر دخالت‌های خونین عربستان در منطقه است.

مدیر مرکز مطالعات راهبردی و روابط بین‌الملل با اشاره به احتمال خرابکاری سعودی‌ها در مورد پرونده سوریه در صورت حرکت آن در مسیر سیاسی و دیپلماسی اظهار داشت: شاید دست به شیطنت در این کشور بزنند و نیروهای تروریستی خود را به این کشور گسیل دارند و با هماهنگی رژیم صهیونیستی جنگنده‌ها‌یشان را از فلسطین اشغالی عبور دهند و در سوریه دست به خرابکاری بزنند تا شاید شرایط به سودشان تغییر کند.