شرایط نامناسب بارش‌ها، ضرورت بهینه‌سازی مصرف آب را جدی‌تر کرده است

رییس حوضه آبریز زهره-جراحی و حوضه‌های جنوبی گفت: شرایط بارشی کشور چندان مناسب نیست، بنابراین ضرورت دارد بهینه‌سازی جدی‌تر گرفته شود.

کد خبر: ۴۴۰۷۹۸

تاریخ: ۰۲ خرداد ۱۴۰۱ - ۲۱:۰۲

«مهرزاد احسانی» در گفت‌وگو با ایران اکونومیست، افزود: باید یک سری محدودیت در برداشت از منابع آب در این شرایط سخت کم‌بارشی تعیین کرد تا عدالت در توزیع آب ایجاد شود و باید توازن در بالادست و پایین‌دست منابع آب شکل بگیرد.

وی گفت: انتقال آب بین حوضه‌ای باید هم بر اساس الزام‌ها و بر اساس شاخص‌هایی که از سوی سازمان ملل و یونسکو ارائه شده و هم از جنبه مطالعه‌هایی، در حوضه آبریز انجام می‌شود و با یک شروط بسیار خاصی ممکن خواهد بود.

احسانی ادامه داد: البته برای انتقال نباید در حوضه مبدأ شرایط را سخت کرده و موجب ایجاد مشکل در آن شود و در حوضه مقصد نیز باید اطمینان یافت از اینکه با ایجاد سازوکار سازگاری با کم‌آبی و بهینه‌سازی مصرف آب، مشکل حل نشده و باقی‌مانده باشد، سپس انتقال صورت گیرد.

رییس حوضه آبریز زهره - جراحی و حوضه‌های جنوبی گفت: درنهایت اگر در حوضه مبدأ اضافه آبی باشد و در حوضه مقصد هم نیاز آبی وجود داشته باشد باید فقط برای آب شرب و با تمهیدات زیاد صورت گیرد.

وی افزود: بنابراین انتقال بین حوضه‌ای در بحث مدیریت منابع آب یک راه‌حل نیست، بلکه صرفاً در شرایط اضطرار قابل‌بررسی است و آن هم صرفاً برای نیازهای شرب که قاعدتاً موضوع آب شرب یک مسئله اجتناب‌ناپذیر است که قابل اغماض و رفع‌ورجوع به‌سادگی نیست.

احسانی به شرایط شهر تهران به‌عنوان یک نمونه اشاره کرد و گفت: در کلان شهری با ۸ تا ۱۰ میلیون جمعیت، این میزان آبی که در داخل حوضه وجود دارد تکاپوی جمعیت شهر را ندارد و در این مواقع اولویت نخست بهینه‌سازی مصرف است، یعنی مردم باید درست استفاده کردن را یاد بگیرند و در شرایط اضطرار و اگر امکان دیگری نبود راه‌حل آخر انتقال باشد؛ نه اینکه به‌عنوان راه نخست به آن فکر کرد.

رییس حوضه آبریز زهره - جراحی و حوضه‌های جنوبی شرایط بارشی کشور را نامناسب ارزیابی کرد و گفت: هنگامی که حوضه آبریز دو تا سه سال با کمبود بارش روبرو می‌شود، مشکلات متعددی را به همراه خواهد داشت.

احسانی ادامه داد: سالی که بارش خوب باشد، سبب تقویت شدن چشمه‌ها می‌شود، اما وقتی خشکسالی رخ می‌دهد و ادامه یابد سفره‌های آب زیرزمینی، قنات‌ها و چشمه‌ها از منابع آب تخلیه می‌شود. فقط بحث بارش نیست بلکه منابع آب پایدار را نیز دستخوش کاهش خواهد کرد.

وی افزود: ممکن است برخی بگویند کاهش بارش ۲۰ درصد بوده چرا روان آب‌ها ۴۰ درصد کاهش یافته است که باید گفت دلیل آن این است که ذخیره‌ها نیز کاهش یافته و از دست رفته است و وضعیت به طورکلی خوب ارزیابی نمی‌شود.

رییس حوضه آبریز زهره - جراحی و حوضه‌های جنوبی در باره پدیده تغییر اقلیم هم گفت: تغییر اقلیم یک فرایند جهانی شناخت شده است، اما تاثیر همه اجزای آن بر زندگی انسان‌ها هنوز شناخته نشده است و حتی اثر آن بر روی منابع آب و پایداری آنها را نمی‌توان به طور قطع دانست، زیرا تغییر اقلیم ممکن است در جاهایی با کمبود بارش همراه باشد و در جاهای دیگر با بارش‌های سیلابی روبرو شود.

احسانی ادامه داد: پدیده تغییر اقلیم یک سری آثار پایدار درازمدت را تحمیل می‌کند و شناسایی این اتفاق‌هایی که در کشور رخ داده را نمی‌توان به طور قطع و یقیناً ناشی از تغییر اقلیم یا یک خشکسالی درازمدت عنوان و اظهارنظر کرد.

وی افزود: به هر تقدیر این موارد ناشی از تغییر اقلیم باشد یا خشکسالی درازمدت آثار منفی زیادی بر بخش آب کشاورزی داشته است.

رییس حوضه آبریز زهره - جراحی و حوضه‌های جنوبی گفت: در کنار کاهش بارش با پدیده افزایش دما روبرو شده‌ایم و هر میزان افزایش دما سبب افزایش مصرف آب در همه بخش‌ها می‌شود به‌عنوان مثال یک درجه افزایش دما در بخش کشاورزی سبب افزایش مصرف تا حدود ۸ درصد بیشتر شود.

احسانی ادامه داد: مردم باید این شرایط کم‌آبی طبیعی را بپذیرند و باید عدالت در توزیع نیز به طور جد مدنظر قرار گیرد و مصارف آب شرب شهری هم باید در این زمینه کمک کنند.