واردات اولین یا آخرین راه حل کنترل مصرف بنزین؟

واردات تنها راهکار وزیر نفت به منظور پوشش میزان مصرف بنزین واردات این کالای استراتژیک است اما به نظر می رسد برای کنترل مصرف به جز واردات راه کارهای دیگری نیز وجود داشته باشد.

کد خبر: ۴۳۶۹۲

تاریخ: ۰۶ آبان ۱۳۹۲ - ۱۸:۰۳

به گزارش خبرنگار ایران اکونومیست، بنابر اعلام رسمی شرکت ملی پخش فرآورده های نفتی ایران، مصرف روزانه بنزین به طور متوسط به ٧١ میلیون لیتر رسیده است.

هم اکنون با تولید روزانه ۶۷ میلیون لیتر بنزین در پالایشگاه‌ها و برخی از مجتمع های پتروشیمی و استفاده از بنزین ذخیره شده و همچنین واردات روزانه ۲ تا ۴ میلیون لیتر به منظور اکتان افزایی می‌توان نیاز مصرف را پوشش داد.

سوالی که باید از مسئولان وزارت نفت پرسید این است آیا واردات بنزین تنها راه شرایط موجود کشور است ؟ واگر مصرف بنزین روند صعودی خود را حفظ کند باید متناسب با این میزان مصرف بنزین از خارج وارد کنیم؟

براساس گفته های وزیر نفت که در گفت وگو با واحد مرکزی خبر مطرح شد تنها راه موجود برای پوشش مصرف بنزین در کشور واردات است به طوری که در بخشی از مصاحبه زنگنه با صدا وسیمای جمهوری اسلامی ایران آمده است" برای شش ماهه دوم امسال لازم است روزانه ۵ تا ۷ میلیون لیتر بنزین وارد شود"

اگرچه وزیر نفت در این مصاحبه می گوید واردات بنزین از یک کشور خاص صورت نمی گیرد اما براساس اخباری که در گذشته منتشر شده است قرار است بخشی از بنزین وارداتی از کشور هند صورت بگیرد به طوری که براساس اطلاعات رسیده "شرکت ریلاینس هند قرار است کار واردات بنزین به ایران را انجام دهد".

از آنجا که در قانون بودجه سال ۹۲، رقم واردات بنزین صفر است؛ یعنی برای واردات بنزین ردیف بودجه یا اعتباراتی در نظر گرفته نشده است، احتمال تهاتر نفت سنگین ایران با بنزین سوپر پالایشگاه‌های هندی به‌جای دریافت ارز روپیه قوت گرفته است، این کار یعنی نفت خودمان را در ازای دریافت بنزین مصرفی خودروها معاوضه می کنیم.

اگرچه وزیر نفت در شرایط فعلی معتقد به واردات بنزین است و بارها این موضوع را بیان کرده اما می توان راه حل های دیگری برای جلوگیری از افزایش مصرف و همچنین جلوگیری از واردات بنزین به هر میزانی که مدنظر وزارت نفت است ارائه کرد زیرا که در گذشته از قبل واردات ضربه های سنگینی از سوی کشورهای غربی به اقتصاد وارد شده است که واضح ترین نمونه همان تحریم بنزین بود که در همین چند سال اخیر صورت گرفت.

جدای از بحث احداث پالایشگاه های کوچک بنزین ساز و همچنین تسریع در روند احداث پالایشگاه ستاره خلیج فارس و طرح های افزایش ظرفیت و بهبود کیفیت که در برخی از پالایشگاه ها در حال انجام است می توان سیاست تغییر در روش مقدار و قیمت بنزین را نیز اجرا کرد.

به طوری که اخیرا برخی از کارشناسان انرژی کشور اتخاذ راهبرد قیمتی ـ مقداری در تخصیص سهمیه ماهانه ۶۰ لیتر بنزین ۴۰۰ تومانی به هر خانوار به جای اختصاص به هر اتومبیل را بدون افزایش قیمت و همچنین افزایش قیمت بنزین آزاد را پیشنهاد داده اند.

باید گفت برخی خانواده‌ها بیش از یک وسیله نقلیه دارند و برخی دیگر از داشتن وسیله نقلیه محرومند. در شرایط موجود، خانوادهای که وسیله نقلیه بیشتری دارد به میزان بیشتری از بنزین یارانه‎ای استفاده می‌کند. در نتیجه پیشنهاد می‌شود بر اساس تجمیع بانک اطلاعاتی بدست آمده از هدفمند کردن یارانه‌ها و کارت هوشمند سوخت، سهمیه ۶۰ لیتر بنزین نیمه یارانه‌ای به هر خانواده به جای هر وسیله نقلیه اختصاص یابد.

اجرای این سیاست انتظارات تورمی را در بازار کنترل می‌کند و نارضایتی کمتری به دنبال دارد. همچنین از آن جا که برخی خانوارها تنها از یک نفر تشکیل شده است، پیشنهاد می‌شود سهمیه این خانوارها ۲۵ لیتر در ماه تعیین شود که ۵ لیتر کمتر از سهمیه هر نفر در یک خانواده دو نفره با ۶۰ لیتر بنزین نیمه‌یارانه‌ای است.

ازطرفی نیز باید گفت در حال حاضر قیمت بنزین آزاد از قیمت معادل آن در فوب خلیج فارس کمتر است و ضروری است در این مرحله صرفا قیمت بنزین آزاد افزایش یابد. با این کار مصرف‌کنندگان بنزین آزاد، هزینه واقعی‌تری برای آن در داخل کشور را پرداخت می‌کنند و از اختصاص یارانه بیشتر به افرادی که بیش از این سهمیه مصرف می‌کنند، جلوگیری می‌شود.