«نان» با سامانه ثبت اختراع مرکز مالکیت فکری قوه قضائیه مرتبط می‌شود

سرپرست دفتر پشتیبانی امور فناوری و نوآوری وزارت علوم در مورد احتمال کپی‌برداری از ایده‌ها در سامانه «نان» گفت: افرادی که ایده‌ای را ثبت کنند، گواهی ثبت اولیه می‌گیرند، ضمنا ارتباط سامانه با سامانه ثبت اختراع مرکز مالکیت معنوی زیرمجموعه قوه قضائیه در حال نهایی‌شدن است.

کد خبر: ۴۳۱۸۲۱

تاریخ: ۲۱ ارديبهشت ۱۴۰۱ - ۰۷:۵۳

به گزارش خبرنگار گروه علم و آموزش ایران اکونومیست، وزارت علوم، تحقیقات و فناوری هفته گذشته سامانه‌ای به نام نان (نظام ایده‌ها و نیازها) راه اندازی کرد تا صاحبان صنایع، سرمایه‌گذاران و نهادهای اجرایی نیازهای مرتبط با فناوری خود را در آن ثبت کنند و از طرف دیگر هم پژوهشگران، مخترعان و صاحبان هر طرح نو طرح خود را در آن در اختیار علاقه‌مندان قرار دهند تا روی آن سرمایه گذاری کنند.

وزارت علوم با هدف ماموریت‌گرا کردن پژوهش‌ها همچنین توسعه طرح‌های فناورانه توسط صاحبان صنایع این سامانه را راه اندازی کرده است؛ البته پیشتر سامانه‌هایی مانند فن بازار (معاونت علمی و فناوری ریاست جمهوری)، ساتع (شورای عالی عتف) ساجد (دانشگاه آزاد اسلامی) و توانیران (وزارت صنعت، معدن و تجارت) نیز با اهداف مشابهی راه‌اندازی شده بودند، اما قرار است سامانه نان ضمن رفع کردن نواقص این سامانه‌ها آنها را یکپارچه و به هم متصل و به عنوان سامانه‌ای جامع در این زمینه برای صاحبان نیاز و مالکان ایده عمل کند.

این سامانه که از مدتی قبل در مورد آن صحبت می‌شد، روز ۱۰ اردیبهشت و با حضور وزیر علوم، تحقیقات و فناوری و معاون فناوری و نوآوری وزارت علوم به صورت رسمی افتتاح شد و اکنون در دسترس است، هر چند در برخی بخش‌ها هنوز کامل نشده یا در حال تغییر است و برخی قسمت‌ها مانند گزارشات تحلیلی آزمایشی راه‌اندازی شده و قابل استناد نیست. افزون بر این، سوالاتی در مورد بخش‌های مختلف، ارتباط آن با سامانه‌های مشابه و مسائل مرتبط با آن از جمله احتمال کپی‌برداری از ایده‌های آن به عنوان مهم‌ترین مساله برای مالکان ایده‌ها به نظر می‌رسد.

ارائه ایده؛ ذیل نیاز امکان‌پذیر است

سرپرست دفتر پشتیبانی امور فناوری و نوآوری وزارت علوم در گفت‌وگو با ایران اکونومیست در مورد اینکه آیا ارائه ایده ها در سامانه نان منجر به کپی برداری از آنها نمی‌شود، اظهار داشت: در حال حاضر ارائه ایده برای نیازهای ثبت شده در سامانه امکان پذیر است و در خصوص رعایت مالکیت معنوی ایده های ارائه شده به همه افرادی که نیازی را ثبت و یا ایده ای را ارائه می‌کنند، گواهی ثبت اولیه داده می‌شود.

امید رضایی‌فر ادامه داد: همچنین  ارتباط سامانه نان از طریق وب‌سرویس با سامانه ثبت اختراع مرکز مالکیت معنوی سازمان ثبت اسناد و املاک کشور متعلق به قوه قضائیه در حال نهایی شدن است و امکان استعلام وضعیت ثبت و مالکیت حقوقی ایده های ارائه شده در سامانه محقق می‌شود. در ضمن از تمام ذینفعان سامانه در خصوص رعایت حقوق مالکیت معنوی افراد دیگر تعهدنامه گرفته می‌شود، گواهی های ثبت ارائه شده توسط سامانه قابل استناد است.

وی در مورد اینکه چرا توضیحات ذیل هر ایده به زبان انگلیسی است، گفت: سامانه در مرحله آزمایشی به صورت روزانه در حال توسعه و تغییرات است و این مورد می تواند ناشی از برنامه اعمال تغییرات بوده باشد و رفع خواهد شد.

بخش ایده‌ها در سامانه نان

رضایی‌فر همچنین در توضیح ضروری بودن ثبت ایده و نیاز در سامانه نان توسط یک کارگزار گفت: برای ثبت به صورت اولیه نیازی به مداخله کارگزاری‌های ارزیابی نیست و پس از ثبت اولیه توسط کاربر سامانه، در مرحله اتصال نیاز پرداز و ایده‌پرداز کارگزاری‌های ارزیابی نیاز و ایده در صورت تمایل هر دو طرف در این زمینه کمک می‌کنند.

وی ادامه داد: در حال حاضر۱۵ دانشگاه‌ برتر کشور به عنوان کارگزار ارزیابی نیاز ایده ثبت شده‌اند و ایده‌ها و نیازها را ارزیابی می کنند تا در مراحل بعد هر کدام از آنها به سرانجام برسد، در مراحل بعدی موسسات پژوهشی و پارک های علم و فناوری به فهرست کار گزاری سامانه اضافه می‌شوند.

سرپرست دفتر پشتیبانی امور فناوری و نوآوری وزارت علوم در مورد میزان دسترسی به سامانه نان با توجه به موقعیت بازدیدکننده‌ها خاطرنشان کرد: میزان دسترسی برای تمام کاربران برای ثبت ایده و نیاز و جست‌وجوی موارد منطبق یکسان تعریف شده است.

وی افزود: تنها سازمان‌ها و نهادهای خاص و در مواردی که خود آن سازمان درخواست حفظ محرمانگی نیاز یا سازمان متقاضی نیاز را داده باشد، اعمال خواهد شد. در غیر این موارد تلاش شده سامانه برای عموم پژوهشگران و ایده پردازان کشور در دسترس باشد.

ارائه ایده به صورت مستقل در ۶ ماه دوم سال

امیدرضایی فر در مورد وصل شدن سامانه های مشابه سامانه نان مانند فن‌بازار ملی ایران و سامانه‌های دیگر به نان اظهار داشت: بنا بر مصوبه شورای عالی انقلاب فرهنگی مبنی بر ایجاد و ارتقای سکوهای ملی تربیتی، آموزشی، پژوهشی و نوآوری، وزرات علوم، تحقیقات و فناوری موظف به ایجاد و توسعه این ساختارها در زمینه پژوهشی و فناوری شده است.

بخش ایده‌ها در سامانه نان

وی گفت: نظام ایده ها و نیاز ها به عنوان یکی از این موارد مرجعی برای هم‌رسانی و اتصال تمام سامانه های پژوهشی کشور و ساماندهی تحقیقات نیازمحور عمل می کند. تاکنون با اکثر سامانه های همکار پژوهشی مکاتبه صورت گرفته و وب سرویس و زیرساخت ارتباطی لازم مهیا شده است. سامانه های ساتع، ساجد و توانیران به سامانه نیاز متصل شده و داده‌های سامانه مشابه در قالب فایل های اکسل دریافت و در سامانه نان درون دهی شده است.

رضایی فر در مورد اینکه چه زمانی امکان ثبت ایده‌ها به صورت مستقل و بدون اینکه قبلا نیازی برای آن ثبت شده باشد، وجود دارد، گفت: رویکرد سامانه در مرحله اولیه رونمایی ثبت نیازهای دستگاه‌های اجرایی است و الزام به دریافت ایده هایی وجود دارد که در راستای رفع یک نیاز ثبت شده باشد.

وی ادامه داد: در این مرحله بیشتر تلاش شده تا از ظرفیت مراکز علمی و پژوهشی کشور جهت رفع نیاز های ثبت شده استفاده شود و بازخوردهای لازم دریافت شود. ارائه ایده صرف و بدون نیاز ثبت شده در مرحله بعد سامانه قرار دارد و از نیمه دوم سال اجرایی خواهد شد.