مصطفی شبستری:

سواد بصری و هنری مردم باید ارتقا یابد

مصطفی شبستری، هنرمند خوشنویس در رابطه با راهکارهای ارتقای سواد بصری و هنری مردم بیان کرد: این موضوع بحث فنی و پیچیده‌ای دارد که باید از ابتدا در مدارس‌ در سطوح پیش‌دبستانی به بچه‌ها آموزش داده شود که هنر یک چیز متعالی است.

کد خبر: ۴۲۸۳۷۲

تاریخ: ۱۶ ارديبهشت ۱۴۰۱ - ۱۲:۲۳

به گزارش ایران اکونومیست- مصطفی شبستری، به مناسبت افتتاح نمایشگاه «شوق مشق» در گالری گویه که آثار نقاشیخط و خوشنویس به نمایش درآمده، در گفت‎وگو با ایکنا، در رابطه با آثار به نمایش درآمده گفت: در این نمایشگاه ۵۰ اثر به نمایش درآمده که از میان دویست اثر انتخاب شده است. آثار با ژانرهای مختلف است؛ از رنگ‌روغن نیز استفاده کردم همچنین از خطوطی چون ثلث، نسخ و خطوط جدیدی مثل معلی و ترکیب همه آنها با هم نیز استفاده کردم و توانستم ابداعاتی کنم که هم خوشایند است و هم می‌توان یک پشتوانه هنری در آنها پیدا کرد؛ یعنی از یک دفرماسیون یک فرم ایجاد کردم که مورد رضایت اهل فن هم بوده است.

این هنرمند اضافه کرد: من دوست داشتم که در این نمایشگاه با بازدیدکنندگان گفت‌وگویی داشته باشم و بتوانم توضیح دهم که خود این مشق کردن لذت عجیبی دارد و یک تفکر جدیدی در زندگی، هنر، خوشنویسی و همه‌چیز ابداع می‌کند.

وی اظهار کرد: یکسری از مطالب و اشعاری که مسجع است و قافیه و ردیف سختی دارد و کلمات به هم ریخته زیادی دارد، در پرسه چندساله مدنظرم بود و برای شاگردانم توضیح می‌دادم که با آنها درگیر شوند و آن را مشق کنند. هرچه بیشتر تمرین و مشق کنند و شکوفایی ذهنی و تفکر جدید در نوشتن در خوشنویسی برای شما ایجاد می‌کند.

وی ادامه داد: رفته رفته وقتی این برنامه را با شاگردانم داشتم این مسئله را برایم تداعی کرد که بتوانم بداهه‌نویسی کنم. مثل موسیقی که بداهه نوازی داریم و فی‌البداهه فردی ساز می‌زند یا می‌خواند همین کار را با قلم انجام دهم. از کسی شعری را می‌پرسیدم و شروع می‌کردم آن را به نوشتن حالت نظمی که باید نوشته شود به کار می‌بردم.

این خوشنویس اظهار کرد: با گذشت زمان تفکرات جدید و نبوغی حاصل شد و آن را به دوستان و شاگردان بیان کردم که می‌شود با آن یک زندگی جدای از هنر ایجاد کرد و لذت برد و آن بحث حضور در مشق، نوشتن و در خلوت و تنهایی فکر کردن بود که در خود اشعار هم به آن رسیده بودم. شاعر هم دقیقاً در همین فضا قرار می‌گیرد که می‌تواند یک شعر خوب و با فضیلتی را به سراید. از همین روی این آثار را جمع کردم و یکی از دوستان مطلبی را در کارهای من دید که بحث این نمایشگاه اتفاق افتاد.

وی اضافه کرد: امروزه متأسفانه به دلیل مسائل نو و خوشنویسی نوگرایانه یک موضوع جدید را همه تبلیغ می‌کنند که نیاز به پشتوانه مشق خوشنویسی نیست و شما می‌توانید کپی کنید و ورق طلا بزنید و با فرمی که ایجاد می‌کنید از آن لذت ببرید. متأسفانه این امر دامنگیر خیلی‌ها شده است که با آن چیزی که ادعا دارند و تابلوهایی که در خانه می‌زنند ۹۰ درصد آنها هیچ مفهومی برای آنها ندارند و نمی‌توانند برای آن توضیحی دهند و همه به این گفته که «این درون ماست» بسنده می‌کنند.

وی در رابطه با بداهه نویسی بیان کرد: آن حالی که خوشنویس و هر هنرمندی در طول یک شبانه روز دارد، حال یکنواختی نیست متناوب است؛ یک لحظه خوب است و لحظه‌ای خوب نیست. اینکه در حضور آن لحظه خوب و ناب، دست به قلم باشد صددرصد با حالی که دارد می‌تواند اثر خوبی ایجاد کند که دقیقاً مانند آوا است. کسی که خوش صدا است و ارکان آوازی را بلد است، شعری که او را مسرور و شاد کند به آواز می‌خواند و اگر از او بپرسید ممکن است اظهار بی‌اطلاعی کند از اینکه چرا آن شعر را در فلان دستگاه خوانده است.

شبستری ادامه داد: خوشنویسی هم همین‌گونه است؛ هرکسی که با مشق و قلم و کاغذ بیشتر مأنوس باشد به راحتی می‌تواند در آن فضا قرار بگیرد و اگر در آن ژانر قرار گرفت، ناخودآگاه از او چیزی بر می‌آید که امکان دارد بعدها بگوید که نمی‌دانم چرا دستم به این حالت رفت. همچنین اگر پشتوانه علمی و مشق داشته باشد یک اثر خوبی می‌تواند باشد. چون از دل بر آمده بر  دل هم راحت می‌نشیند.

وی در رابطه با راهکارهای ارتقای سواد بصری و هنری مردم بیان کرد: این موضوع بحث فنی و پیچیده‌ای دارد که باید از ابتدا در مدارس‌ در سطوح پیش‌دبستانی به بچه‌ها آموزش داده شود که هنر یک چیز متعالی است. امروزه متاسفانه ما چنین آموزش و پرورشی نداریم. خیلی‌ها هنر را در خوشنویسی این می‌دانند که شما باید خوش خط شوی در حالی که در خوشنویسی یکی از موارد عالی درجه و خوش رتبه خوش خطی است. موارد دیگری نیز وجود دارد؛ مانند نشستن‌ها، مشق کردن‌ها و خلق اثر. این موضوعات یک شخصیت جدایی برای فرد درست می‌کند.

این هنرمند تأکید کرد: متاسفانه در مملکت ما کسی به این موضوعات اهمیت نمی‌دهد. البته به تابلو اهمیت می‌دهند که یک تابلو هنری در خانه‌ داشته باشند ولی هیچ پشتوانه علمی‌ای وجود ندارد. من قصدم توهین نیست بلکه موضوع این است که اگر پشتوانه علمی وجود داشته باشد مردم هر تابلویی را به خانه نمی‌آورند که با دیدن آن افکار منفی به آنها برسد و حال خرابی را دریافت کنند.

وی ادامه داد: ممکن خود فرد نداند و از آن اثر لذت ببرد که تابلویی در خانه دارد اما اثر وضعی آن نوشته و کلمات در آن حال و خانه را نمی‌تواند تشخیص دهد. یک روند اشتباهی اتفاق افتاده است که بسیاری هم به آن دامن می‌زنند که هنرمند یعنی کسی که بتواند به روز و به حال چیزی را خلق کند در صورتی که چیزی که به روز و به حال خلق شود و پشتوانه علمی و هنری نداشته باشد به لحظه و به روز هم حذف می‌شود.

شبستری افزود: نمونه این مسئله را در کلیپ‌های موسیقی می‌بینیم که کسی که امروز مورد توجه است یک سال دیگر اصلاً از او خبری نیست. متأسفانه در هنر خوشنویسی هم این اتفاق افتاده است. این موضوعات از مسائل پیچیده‌ای است که زمان زیادی برای تشریح آن می‌خواهد اما درمان آن کار کسی مثل من نیست. من به اندازه خودم و وسعت و اختیاراتی که بین خودم، شاگردانم و دوستانم دارم می‌توانم این کار را کنم. ممکن است خیلی‌ها هم این را قبول نکنند از همین رو نمی‌توان خیلی گسترده کار کرد مگر اینکه یک آموزش فراگیر باشد و از ریشه بر روی آن کار شود و به توان از آن یک فرهنگسازی ساخت.