روشی نوین برای شناسایی سلول‌های تومور

محققان دانشگاه هیوستون آمریکا در مطالعه اخیرشان از روش جدیدی برای شناسایی سلول‌های تومور خبر داده‌اند.

کد خبر: ۴۱۸۰۶۵

تاریخ: ۲۷ فروردين ۱۴۰۱ - ۱۶:۲۱

به گزارش ایران اکونومیست و به نقل از تی ان، محققان مرکز گیرنده‌های هسته‌ای و سیگنال‌دهی سلولی در دانشگاه هیوستون ابزار جدیدی را برای تشخیص سلول‌های تومور در گردش ناهمگون و بسیار نادر ایجاد کرده‌اند.  دستگاه مذکور "UniPro" نام دارد.

تشخیص سلول‌های تومور در گردش(CTC) که از تومورهای اولیه جدا می‌شوند تا وارد جریان خون شوند، دشوار است. تنها تعداد کمی از این سلول‌های بدخیم نادر به طور معمول در میان میلیون‌ها گلبول سفید و میلیاردها گلبول قرمز در هر میلی لیتر خون یافت می‌شوند.

دکتر "شوآن ژانگ"(Shaun Zhang) استاد زیست و زیست شیمی دانشگاه هیوستون گفت: سلول‌های تومور در گردش مانند تومورهایی که در اصل از آنها جدا شده‌اند، فاقد نشانگرهای زیستی جهانی منحصر به فرد و کاملا تعریف شده‌ای هستند که این موضوع تشخیص آنها را سخت می‌کند. در این مطالعه ما یک روش جدید را ارائه کردیم که مبتنی بر کاوشگر ویروس کایمریک (chimeric virus probe) است و می‌تواند سلول‌های تومور در گردش را با ویژگی و حساسیت بسیار بالا شناسایی کند. علاوه بر این، ابزار یاد شده به طور خاص تنها سلول‌های تومور در گردش زنده را شناسایی می‌کند و کارآیی و حساسیت آن تحت تاثیر تغییر بیان مولکول سلول‌های اپیتلیال قرار نمی‌گیرد.

این کاوشگر خواص کایمریک دو ویروس را با هم ترکیب می‌کند. قسمت بیرونی کاوشگر ویروس کایمریک UniPro با ویروس پاپیلومای انسانی برای آزمایش نمونه‌های خون پوشیده شده است. کاوشگر یاد شده دارای حساسیت بالایی است زیرا فقط در داخل سلول‌های تومور در گردش فرستاده می‌شود و به سایر سلول‌های خونی ارسال نمی‌شود.

ژانگ گفت: توالی دی.ان.ای درونی از ویروس دیگری می‌آید که می‌تواند در سلول‌های تومور در گردش تکثیر شود و از این رو سیگنال کاوشگر را هزاران بار در عرض ۲۴ تا ۴۸ ساعت تقویت می کند که این امر به حساسیت تشخیص بسیار بالای آن منجر می‌شود.

روش‌های کنونی تشخیص سلول‌های تومور در گردش، عمدتا به تشخیص ایمونولوژیک نشانگرهای پروتئینی روی سلول‌های تومور متکی هستند. اما این روش‌ها دو مشکل اساسی دارند، اول اینکه زمانی که سلول‌های تومور وارد خون می‌شوند، قصد دارند یک تغییر بیولوژیکی به نام گذار اپیتلیال-مزانشیمی(Epithelial–mesenchymal transition) را تجربه کنند. سلول‌های تومور در گردش معمولا نشانگرهای پروتئینی را پس از گذار اپیتلیال-مزانشیمی از دست می‌دهند، بنابراین با روش فعلی قابل تشخیص نیستند. روش دوم نیز هر دو سلول‌های تومور در گردش مرده و زنده را شناسایی می‌کند.

ژانگ گفت: روش UniPro می‌تواند سلول‌های تومور در گردش را حتی پس از انجام گذار اپیتلیال-مزانشیمی شناسایی کند و مهمتر از همه، این اولین و تنها روش تشخیص سلول‌های تومور در گردش است که می‌تواند به‌ طور واضح سلول‌های تومور در گردش زنده را تشخیص دهد.تشخیص بدون ابهام سلول‌های تومور در گردش زنده، راه را برای نظارت راحت و فوری بر عود سرطان، هموار می‌کند.

گذار اپیتلیال-مزانشیمی فرایندی است که طی آن سلول‌های اپیتلیال، قطبیت سلولی و چسبندگی سلول به سلول خود را از دست می‌دهند و خواص مهاجرتی و تهاجمی به دست می‌آورند و تبدیل به سلول‌های بنیادی مزانشیمی می‌شوند.