پیشرفت صنعت اسباب‌بازی در ایران

مدیرعامل کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان در مراسم افتتاحیه نمایشگاه و بازار فروش هفتمین جشنواره ملی اسباب‌بازی که ۲۱ فروردین‌ماه برگزار شد، از پیشرفت‌های صنعت اسباب‌بازی ایران و جهش تولید در این حوزه خبر داد.

کد خبر: ۴۱۴۹۸۵

تاریخ: ۲۲ فروردين ۱۴۰۱ - ۱۰:۳۵

به گزارش ایران اکونومیست و به نقل از اداره‌کل روابط‌عمومی و امور بین‌الملل کانون، مهدی علی‌اکبرزاده مدیرعامل کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان درباره تأثیر اسباب‌بازی در نظام تربیتی گفت: کسی نمی‌تواند در آموزش‌وپرورش کار کند و از نیازهای کودک و نوجوان باخبر نباشد. همه ما در نظام تربیت به مسائل کودک و نوجوان توجه داریم. یکی از ابزارهای بسیار مهم که زندگی کودکان با آن معنی پیدا می‌کند و همه ما در دوره‌های اول زندگی با آن ارتباط برقرار می‌کردیم، اسباب‌بازی‌ست. نباید فراموش کنیم که همه ما یک دوره‌ای کودک بودیم و نیازهای کودکی‌مان در حال حاضر نیاز افراد دیگر است. اسباب‌بازی نقشی مهم در زندگی کودک داشته و دارد. مگر کسی می‌توانست به عروسک و ماشین‌بازی‌های یک دختر و پسر بی‌محلی کند. ما در کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان به مقوله بازی و اسباب‌بازی اهمیت زیادی می‌دهیم. اهمیتی که یک نمودش همین نمایشگاه و جشنواره اسباب‌بازی و البته حضور در مجامع ملی و بین‌المللی‌ست.

مدیرعامل کانون درباره حضور در مجامع بین‌المللی بیان کرد: امروز این مژده را به تمام حاضران، تولید کنندگان و همکاران خودم بدهم که در ظرف دو روز گذشته ما عضو انجمن بازی و اسباب‌بازی آسیا شدیم.

علی‌اکبرزاده ادامه داد: برای کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان افتخاری‌ست که در عرصه فیلم و کتاب در مجامع بین‌المللی حضور دارد. در حال حاضر هم که در حوزه اسباب‌بازی بین‌المللی وارد شده‌ایم، حرفی برای گفتن داریم. حضور در مجامع بین‌المللی به‌معنی تأثیر پذیرفتن نیست، بلکه معنای تأثیرگذاری نیز دارد. ما با این انگیزه که باید صنعت ملی اسباب‌بازی خودمان را به دنیا بشناسانیم، وارد این عرصه می‌شویم. امروز ۱۰۵ برند اسباب‌بازی در این جشنواره و نمایشگاه حضور دارند و جالب است بدانید که بیش از ۳۰ درصد دوستانی که این‌جا حضور دارند، از مجموعه شرکت‌های خلاق و دانش‌بنیان هستند.

او در پایان با اشاره به شعار سال مطرح کرد: ما در سالی که مزیّن به شعار تولید، دانش‌بنیان و اشتغال‌آفرینی‌ست، باید در حوزه تعلیم و تربیت آن را به‌کار ببندیم. بنیان ما در حوزه اسباب‌بازی بر پایه دانش است، تولید می‌بایست رونق یابد و آرزو می‌کنیم با روندی که در حال انجام است در عرصه صادرات بیش از واردات فعال باشیم و مطمئن هستم که جوانان و نیروهای توانمند به این مهم دست پیدا می‌کنند.‎ من در هیئت داوری جشنواره حضور داشتم و با داوران صحبت می‌کردم و آثار را می‌دیدم؛ به این نکته توجه کردم که در کیفیت چقدر جهش داشته و تنوع در فرم‌ها چقدر در این دوره تغییر و تحول پیدا کرده‌اند. صنعت اسباب‌بازی در حال پیشرفت است. ان‌شاءالله شاهد جهش تولید در این حوزه در سال‌های آینده خواهیم بود.

همچنین یوسف نوری وزیر آموزش‌وپرورش درباره نقش اسباب‌بازی‌ها گفت: اسباب‌بازی نقش‌های چندگانه‌ای دارد. یکی از آن‌ها پرورش جان انسان است، یعنی یک نقش تربیتی از بعد روان‌شناختی و یک نقش تربیتی از بعد جامعه‌شناختی دارد. یک بخش از نقش روانشناختی اسباب‌بازی‌ها ارتقای مهارت‌های شناختی ماست که در مقوله هوش، خلاقیت و نوآوری قرار می‌گیرد. اسباب‌بازی نقش‌های مکمل دیگری دارد که این نقش‌ها برای همه ما ملموس است. مخصوصا اسباب‌بازی‌هایی که نقش اجتماعی دارند یعنی برای بازی‌های گروهی ساخته شده‌اند. این نوع اسباب‌بازی‌ها دانش‌آموزان، نوآموزان، کودکان و حتی نوجوانان و بزرگسالان را وادار می‌کنند که در فعالیت‌های گروهی شرکت کنند و به‌نحوی در هر سنّی که هستند، بلوغ اجتماعی خود را بهتر تثبیت کنند یا به مرحله بلوغ اجتماعی برسند.

او ادامه داد: «بازی» میدانی‌ست برای بزرگ شدن، در دین اسلام هم تأکید شده که کودک در هفت سال اول زندگی‌اش باید بازی کند. امروز بازی‌های فردی و گروهی به بازی در فضای مجازی تبدیل شده‌اند اما هیچ کدام از این‌ها جای بازی‌هایی را که جِرم و حجم دارند، نمی‌گیرند.

وزیر آموزش‌وپرورش درباره شعار سال ۱۴۰۱ «تولید، دانش‌بنیان، اشتغال‌آفرین» توضیح داد: ما در بخش‌های صنعتی وسیله‌ای را با روش‌های مختلف ازجمله مونتاژ، کپی، طراحی، ساخت و مهندسی معکوس می‌سازیم و سپس این دستگاه جایی در صنعت گذاشته می‌شود و دیگر ارتباطی با آن وجود ندارد ولی اسباب‌بازی این‌گونه نیست و نقش تربیتی دارد. کودک وقتی عروسکی دارد خود را در نقش آن عروسک می‌بیند و تمام شخصیت کودک در آن پیاده می‌شود. در این‌جا این دیگر وسیله صنعتی نیست و ارتباطی با کارگر، مهندس و خلبان ندارد لذا امروزه می‌بینیم کمپانی‌های بزرگ دنیا برای اسباب‌بازی‌های کهنه و دورریختنی هم فیلم‌هایی می‌سازند.

نوری درباره روش‌های خلق اسباب‌بازی برای کودکان بیان کرد: ما ابتدا باید اسباب‌بازی را از دید کودک ببینیم. همچنین نباید کودک را مانند خمیری ببینیم که می‌توان هرطور او را شکل داد. کودک سوژه‌ای نیست که صرفاً روی آن کار کنیم و منفعل باشد، بلکه سوژه‌ای فعال است. کودک همراه پژوهشگر و حتی خود پژوهشگر است پس اگر با او همراه نشده و از دید او اسباب بازی را نسازیم، فایده ندارد. در هر کاری که می‌خواهیم برای کودک انجام دهیم اگر او را نبینیم و خواسته‌اش را درک، احصا و استخراج نکنیم و بعد برای او ابزاری را بسازیم، او با آن محصول ارتباط برقرار نمی‌کند.

او در ارتباط با ویژگی‌هایی که باید در خلق اسباب‌بازی‌ها در نظر گرفت این‌گونه تشریح کرد: نکته دیگر شناخت فلسفه کار است و این‌که از این اسباب‌بازی چه انتظاری داریم. فلسفه ما و چیستی و چرایی ما از ساخت این اسباب‌بازی چیست. اگر این را ندانیم، نمی‌توانیم اسباب‌بازی را در میدان یا در بازار کار به‌درستی حفظ کنیم، همان‌طور که اسباب‌بازی‌هایی در همین کانون به‌عنوان اسباب‌بازی‌های ملی معرفی شدند ولی امروز خبری از آن‌ها نیست که یکی از دلایلش همین ندیدن کودک در کنار اسباب‌بازی بود. نکته دیگر هم این است که به مسائل زیست‌محیطی هم توجه کنیم که این اسباب‌بازی‌ها آلودگی زیست‌محیطی نداشته‌باشند و به کودک آسیب نزنند و از نظر قالب و محتوا همه قابل‌قبول باشند.

نوری درباره جایگاه اسباب‌بازی در نظام تعلیم و تربیت نیز گفت: ما باید نظام آموزش‌وپرورش شادی داشته‌باشیم و برای خلق شادی نیاز به ابزار داریم که یکی از آن‌ها اسباب‌بازی‌ست. در سند تحول بنیادین که یک رکن آن مدرسه‌ای شادی‌آفرین است، اسباب‌بازی نقش مهمی دارد.

این عضو کابینه دولت به قدمت و ریشه ساخت اسباب‌بازی بومی و ملی در ایران اشاره کرد و توضیح داد: قدمت ساخت اسباب‌بازی در کشور ما دیرینه است و خوشبختانه در کشورمان بیش از سه‌هزار عروسک داریم که هر کدام از آن‌ها فلسفه‌ای در زندگی دارند. ما باید برای آن‌ها دوباره سناریونویسی کنیم و از رویشان محصولات جدید بسازیم.

او در بخش دیگر صحبت‌هایش درباره چرخه اقتصادی حوزه اسباب‌بازی در جهان گفت: گردش مالی جهانی این حوزه بیش از ۹۰ میلیارد یورو است و کشور ما حدود ۳۰۰میلیون یورو از این بازار را پوشش می‌دهد. یعنی تقاضا زیاد است و چون خودمان این بازار را تأمین نکرده‌ایم، ارز را خارج می‌کنیم. حال این مسئله چگونه جبران می‌شود؟ با جامعه دانش‌بنیان و سپس شرکت‌های دانش‌بنیان. جامعه دانش‌بنیان در آموزش‌وپرورش شکل می‌گیرد مخصوصاً در دوران کودکی، برای همین بسیاری از شرکت‌های بزرگ دنیا هم به ساخت اسباب‌بازی روی آورده‌اند. این خلاء حداقل ۶۵‌درصدی که در بازار وجود دارد توسط شرکت‌های دانش‌بنیان پُر می‌شود و به‌همین منظور ما تفاهم‌نامه‌ای با معاونت علمی ریاست جمهوری منعقد کرده‌ایم.

وزیر آموزش و پرورش همچنین خطاب به مدیرعامل کانون، گفت: ما باید یک مرکز رشد برای انجام این کارها درست کنیم و از همین امروز و نه فردا دنبال آن باشید. بچه‌هایی را که ایده دارند، در این مرکز دور هم جمع و برای آن‌ها مربی تربیت کنید. همین ساختمان را تبدیل به مرکز فن‌آوری یا «فن بازار» کنید. از بچه‌های مستعد حمایت کنید تا وقتی کارشان راه افتاد به بازار کار هدایت شوند.

وزیر آموزش و پرورش با تأکید مجدد بر لزوم حمایت از استعدادهای جوان توضیح داد: ما نباید مانعی سر راه بچه‌هایی که ایده و خلاقیت دارند، بگذاریم و مطمئن باشید اگر این حمایت‌ها اتفاق بیفتد، سال آینده می‌توانیم سهم بیشتری از نیاز بازار داخلی را پاسخ دهیم.

همچنین آیدین مهدی‌زاده دبیر نمایشگاه و بازار فروش هفتمین جشنواره ملی اسباب‌بازی در این رویداد خطاب به حاضران در مراسم گفت: دو سال است که منتظر این سروصدا و گردهمایی هستیم. دوسال است که منتظر این هستیم که مسئولان و مردم برای این موضوع، کنار هم خاطره‌ای را رقم بزنند که درخور نام ایران، تولیدکنندگان، کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان و آموزش‌وپرورش کشور باشد. حمایت وزیر آموزش‌وپرورش و مدیرعامل کانون پرورش فکری و از همه مهم‌تر حمایت ۱۰۵ تولیدکننده ایرانی در کنار مردمی که همیشه به ما لطف داشته‌اند، باعث شد که قوّت قلب بگیریم و اضلاع جشنواره را به‌هم وصل کنیم. مردم از زمانی که مطلع شدند از چه روزی در این مکان نمایشگاه برقرار می‌شود با ما همراه بودند و بسیار پیگیری می‌کردند که چه بخش‌ها و آیتم‌هایی را در نمایشگاه مدنظر قرار داده‌ایم. مدیون همه شما همراهان هستیم و معتقدم که اگر دست‌اندرکاران و اعضای کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان به عنوان میزبان در خدمت شما هستند، افتخار می‌کنیم که چنین مهمان‌هایی را در کنار خودمان می‌بینیم.

در پایان مراسم افتتاحیه، یوسف نوری وزیر آموزش‌وپرورش، مهدی علی‌اکبرزاده مدیرعامل کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان، آیدین مهدی‌زاده دبیر هفتمین جشنواره ملی اسباب‌بازی و دیگر مدیران حاضر در مراسم، با حضور دو نوجوان با پوشش محلی لری، روبان افتتاح جشنواره را قیچی کردند و سپس به بازدید از ۱۰۰ غرفه حاضر در نمایشگاه اسباب‌بازی پرداختند. در این بازدید غرفه‌داران برخی محصولات خود را به وزیر آموزش‌وپرورش معرفی کردند. محمدرضا معجونی در پایان این بازدید برای حاضران در نمایشگاه نقّالی اجرا کرد.

نمایشگاه و بازار فروش اسباب‌بازی هفتمین جشنواره ملی اسباب‌بازی مصادف با ایام ماه رمضان از ۲۱ تا ۲۸ فروردین‌ماه ۱۴۰۱ از ساعت ۱۷ تا ۱ بامداد در مرکز آفرینش‌های فرهنگی هنری کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان واقع در خیابان حجاب تهران برگزار می‌شود.