تشخیص بیماری‌های شناختی با کمک چند نشانگر زیستی

محققان "دانشگاه یوتبری" سوئد اخیرا از کشف ترکیبی از نشاگرهای زیستی خبر داده‌اند که می‌توانند بیماری‌های شناختی رایج را شناسایی کنند.

کد خبر: ۴۱۱۰۷۳

تاریخ: ۱۴ فروردين ۱۴۰۱ - ۱۵:۰۵

به گزارش ایران اکونومیست و به نقل از اس تی دی، در سال‌های اخیر بیماری عروق کوچک زیر قشری(Subcortical small-vessel) به یک اختلال شناختی رایج تبدیل شده است. اکنون محققان دانشگاه یوتبری در مطالعه اخیرشان نشان داده‌اند که می‌توان بیماران مبتلا به این بیماری را با ترکیب دو نشانگر زیستی که در مایع نخاعی و خون اندازه‌گیری می‌شوند، شناسایی کرد و پتانسیل درمان و توسعه دارویی برای درمان این بیماری را افزایش داد.

بیماری عروق کوچک زیر قشری یکی از شایع‌ترین بیماری‌های شناختی همراه با بیماری آلزایمر و زوال عقل ترکیبی(mixed dementia) است که در آن بیماری آلزایمر همراه با آسیب عروقی در مغز رخ می‌دهد.

"ژترونلا کتونن"(Petronella Kettunen) استاد نوروبیولوژی دانشگاه یوتبری و نویسنده ارشد این مطالعه گفت: تاکنون هیچ نشانگر زیستی برای بیماری عروق کوچک زیر قشری شناسایی نشده بود و این نیز به آن معنا بود که این بیماری به راحتی و توسط انجام آزمایش‌هایی مانند مایع نخاعی و خون قابل تشخیص نیست. اما اکنون ما فرصتی برای شناسایی این بیماری داریم تا بتوانیم با تجویز کارهایی مانند تغییر در سبک زندگی، کاهش فشار خون و کاهش مصرف دارو کیفیت زندگی بیماران مبتلا به این بیماری را ارتقا دهیم.

در این مطالعه، محققان دانشگاه یوتبری چندین نشانگر زیستی را که در نمونه‌های مایع نخاعی و خون اندازه‌گیری شده بودند، بررسی کردند تا ببینند آیا می‌توان از آنها برای تمایز بین این سه بیماری شناختی رایج استفاده کرد یا خیر. در مجموع ۱۷۰ بیمار در این مطالعه مورد بررسی قرار گرفتند.

شناسایی بیماری عروق کوچک زیرقشری

نتایج این مطالعه تایید کرد که یک نشانگر زیستی برای آسیب عروقی(براساس نسبت پروتئین آلبومین در مایع نخاعی و خون در بیماران مبتلا به بیماری عروق کوچک زیر قشری) به طور قابل توجهی بالاتر بود. محققان این مطالعه همچنین از نشانگر زیستی جدیدی خبر دادند و آن نیز بخشی از پروتئین پیش ساز آمیلوئید(APP) در مایع نخاعی است که در بیماران مبتلا به بیماری عروق کوچک زیر قشری کمتر بود.

کتونن در ادامه افزود: زمانی که نشانگر زیستی آسیب عروقی را با پروتئین شناسایی شده ترکیب کردیم، پتانسیل جداسازی بیماران مبتلا به بیماری عروق کوچک زیر قشری از افراد کنترل شده و بیماران مبتلا به بیماری آلزایمر و بیماران مبتلا به زوال عقل ترکیبی، بهبود یافت.