قوانین متناقض بر سر راه شرکت‌های دانش‌بنیان دانشگاهی

معاون پژوهش و فناوری دانشگاه شهید بهشتی در خصوص آمادگی دانشگاه‌ها برای رفتن به سمت فناوری، کارآفرینی و شرکت‌های دانش‌بنیان، به تاثیر تناقض قوانین اشاره کرد و گفت: شرکت‌های دانش‌بنیان در جایی می‌توانند کار کنند که فرصت‌های شغلی کافی، حمایت‌های درخور و اقتصاد پویا و فضای کاری مناسب وجود داشته باشد. برخی از این عوامل مُهیّا نیست و انتظار داریم که دانشگاه، در یک زمینه ناآماده گام‌های بلندی را بردارد!

کد خبر: ۴۱۰۷۴۷

تاریخ: ۱۴ فروردين ۱۴۰۱ - ۰۲:۳۲

دکتر بابک شکری در گفت‌وگو با ایران اکونومیست، درباره طرح‌های کارفرمایی این دانشگاه در سال ۱۴۰۰، گفت: داده‌های موجود در ۱۰ سال گذشته، تقریباً رشد ۱۰ درصدی سالانه را نشان می‌دهد. بر اساس داده‌های سال ۱۴۰۰ تاکنون، حدود ۱۵۳ طرح پژوهشی کارفرمایی و قرارداد با سازمان‌های بیرون‌ از دانشگاه بسته شده وحدود ۸۵ میلیارد تومان نیز مبلغ این قراردادها بوده است که مبلغ قابل توجهی است.

وی افزود: در کل در سال ۱۴۰۰ قراردادهای طرح‌های کارفرمایی دانشگاه شهید بهشتی از نظر مبلغ در ۱۰ سال گذشته، بیشترین میزان را داشته، ولی از نظر تعداد، رتبه دوم را در ۱۰ سال گذشته داشتیم.

قوانینی که به جای هم‌گرا شدن، واگرا می‌شوند

معاون پژوهش و فناوری دانشگاه شهید بهشتی در پاسخ به این سوال که با توجه به شرایط موجود، آیا دانشگاه‌ها آمادگی رفتن به سمت فناوری، کارآفرینی و شرکت‌های دانش‌بنیان را دارند؟ گفت: این آمادگی وجود دارد، ولی ما در برخی موارد، قوانینی داریم که به مرور زمان، به جای این‌که هم‌گرا شوند، واگرا می‌شوند. قوانین باید در حمایت از هم باشند، ولی از آن‌جا که منشأ تصمیم‌گیری‌ها سازمان‌های مختلف است، قوانینی را وضع می‌کنند که در نهایت نه تنها هم‌گرا نمی‌شوند، بلکه حالت دافعه پیدا می‌کنند.

وی با ذکر مثالی توضیح داد: در حوزه کارآفرینی و ایجاد شرکت‌ها، در مجلس قانونی تصویب شد که اعضای هیئت‌علمی می‌توانند شرکت تاسیس کنند؛ اما مطابق با  قانون همسان‌سازی،  عضو هیئت‌علمی اجازه کار کردن بیرون از دانشگاه را ندارد.  این موارد در تناقض هستند و اگر قانون همسان‌سازی اجرا شود، اعضای هیئت‌علمی عملاً نمی‌توانند به سمت شرکت‌های دانش‌بنیان بروند.

شکری خاطر نشان کرد: اگر کسی بخواهد شرکت تاسیس کند و مدیرعامل آن شود، عملاً از کار دانشگاهی خود می‌ماند. مگر این‌که مواردی که برای کار دانشگاهی تعریف می‌کنیم، به شکل دیگری صورت گیرد که آن‌هایی که این ظرفیت را دارند، بتوانند در دانشگاه شرکت‌های دانش‌بنیان را ایجاد کنند و این اقدام با وظایف دانشگاهی اعضای هیئت‌علمی هم‌سو شود.

همه دانشگاهیان توانایی تاسیس شرکت دانش‌بنیان ندارند

وی با بیان این نکته که باید توجه داشت که همه دانشگاهیان توانایی و ظرفیت تاسیس شرکت دانش‌بنیان ندارد، گفت: برخی افراد دارای این ظرفیت هستند و باید امکانات را برای آن‌ها فراهم کرد و آن‌هایی که این ظرفیت را ندارند، به شکل دیگری فعالیت کنند. به همین دلیل یک نگاه همه‌جانبه‌نگر باید در این زمینه وجود داشته باشد و آیین‌نامه‌ها در این راستا تدوین شود.

معاون پژوهش و فناوری دانشگاه شهید بهشتی در مورد نرخ رشد کارآفرینی و شرکت‌های دانش‌بنیان در دانشگاه‌ها، گفت: من معتقدم که این نرخ کم است و ما در این زمینه رشد چشم‌گیری نداشته‌ایم.

شکری، به علت پایین بودن آهنگ رشد شرکت‌های دانش‌بنیان اشاره کرد و گفت: مواردی مثل شرکت‌های دانش‌بنیان و ... همگی مانند یک زنجیره به یکدیگر متصل هستند. شرکت دانش‌بنیان در جایی می‌تواند کار کند که فرصت‌های شغلی کافی، حمایت‌های درخور و اقتصاد پویا و فضای کاری مناسب وجود داشته باشد. برخی از این عوامل مهیا نیست و انتظار داریم که دانشگاه، در یک زمینه ناآماده گام‌های بلندی را بردارد!

حرکت یک چرخ‌دنده، نمی‌تواند یک ماشین را حرکت دهد

وی ادامه داد: برخی از  انتظارات ما دور از واقعیت است. علت آن این است که برای رسیدن به نتیجه مطلوب، چرخ‌دنده‌های موجود باید در کنار هم به‌خوبی شروع به چرخش کنند، اما برخی بخش‌ها معیوب هستند و انتظار داریم که یکی از این چرخ‌ها، کار کل چرخ‌های دیگر را انجام دهد!

معاون پژوهش و فناوری دانشگاه شهید بهشتی این نگاه را اشتباه دانست و تاکید کرد: باید نگاه همه‌جانبه‌نگر وجود داشته باشد که این چرخ‌ها در کنار هم بچرخند تا ماشین این کشور از نظر اقتصادی و پژوهشی و فناوری حرکت کند. اگر بخشی از این چرخ‌دنده‌ها خراب باشد، بقیه چرخ‌دنده‌ها می‌چرخند، ولی منجر به حرکت نمی‌شوند.