چرا نقش عوامل بنیادی در بورس کمرنگ است؟

ایران اکونومیست- در نخستین روز معاملاتی بهمن ماه شاهد شروع مطلوب معاملات بازار سهام کشور بودیم، به طوری که در اغلب شرکت‌ها صف های طولانی تقاضا شکل گرفت، در ادامه با نزدیک شدن به پایان زمان معاملاتی روند داد وستد ها با تغییراتی مواجه شد.

کد خبر: ۴۰۲۲۸۲

تاریخ: ۰۳ بهمن ۱۴۰۰ - ۱۶:۵۸

هنگامی که بازار در ابتدا شروع مطلوبی داشته باشد و در طول زمان شرایط به‌گونه ای رقم می‌خورد که روند دادوستد ها نامساعد شود، نشان‌دهنده این مهم خواهد بود که روز معاملاتی خوبی (برای یکشنبه) در انتظار بازار نیست. اینکه معاملات به طور متعادل و حتی نامطلوب شروع شود اما برای پایان روز معاملاتی قیمت سهام شرکت‌ها روندی قابل ملاحظه و مطلوب به خود بگیرند به طور معمول چنین روندی بیشتر مورد توجه و علاقه فعالان بازار خواهد بود.

می‌توان بر این نکته تاکید کرد که اکثر فعالان بازار از شرایط معاملات روز شنبه مانند روز های گذشته راضی نبودند. ریزش های سنگینی که در نماد های معاملاتی متفاوت روی داده است تاکنون نتوانسته سرمایه‌گذاران را برای ورود به گردونه معاملاتی بازار سهام ترغیب کند.

درست است که شاهد انتشار گزارش عملکرد مطلوبی از شرکت‌ها بودیم اما در شرایط فعلی نه‌تنها این موضوع از تاثیر کمتری برای ترغیب سهامداران برای ورود به بازار سرمایه برخوردار است، بلکه به ثبات رسیدن شرایط اقتصادی و سیاسی و چشم اندازی روشن آینده است که می‌تواند تا حدودی زمینه را برای ورود مهیا کند.

اخبار مختلفی که از بودجه سال ۱۴۰۱ به گوش می‌رسد و مدل تامین نقدینگی که این روز ها در فضای اقتصادی شکل گرفته به واقع نشان‌دهنده این موضوع نیست که بازار سرمایه در معادلات سال آینده دارای جایگاه خاص و ویژه ای به‌رغم اظهارنظر ها باشد. این مهم باعث می‌شود که گزارش شرکت‌ها رنگ خود را از دست بدهند. اینکه گفته می‌شود آیا گزارش‌ها می‌توانند موجب تغییر روند داد و ستد های بازار سهام شوند هم در واقع گزارش‌های مطلوب به تنهایی نمی‌توانند در بلندمدت تحریک مناسبی در راستای ایجاد تغییر روند بازار (طرف تقاضا) ایجاد کنند، با این حال تغییر روند و ایجاد ثبات در آن نیازمند بستری جذاب و مطلوب است.

دولت ها نقش بستر سازی و سیاستگذاری کلی دارند و این سیاستگذاری ها باید همگام با ایجاد رونق در بازار سرمایه باشد. اگر دغدغه نهاد های ناظر مهیا کردن ساختار ها، ریزساختار ها، حمایت از تمامی فعالان بازار سرمایه اعم از سرمایه‌گذار عمده، سهامدار خرد و سرویس‌دهندگان است باید در مقابل قانون‌گذاران حمایت های لازم از جامعه هدف صورت بگیرد و این جامعه هم باید به خوبی در بازار نقش خود را ایفا کنند.

با توجه به ریز ش های عمیق و بزرگی که در بازار سهام روی داده است همچنان ورود سرمایه به بخش مولد اقتصاد کشور دچار اختلال شده است. آن‌طور که مشاهده می‌شود سرمایه‌گذاران، بازار پر ریسک رمزارز را برای سرمایه‌گذاری انتخاب می‌کنند اما بورس را آن‌طور که باید و شاید در سبد سرمایه‌گذاری خود جای نمی دهند. چنین رفتاری از سوی فعالان نشان‌دهنده این مهم است که اغلب سرمایه‌گذاران ریسک بازار سرمایه را بالاتر از سایر بازار های مالی ارزیابی می‌کنند.

در مجموع اما گزارش‌های مثبت کدال، نوسان دلار در کانال فعلی و پالس های مثبت مذاکرات هسته ای به بازار همگی می‌توانند موجبات بازگرداندن اعتماد عمومی به بازار سرمایه را فراهم کنند. در عین حال نباید فراموش کرد که بازار آینده نگر است و در صورتی که موارد فوق به واقعیت بپیوندند بازار سرمایه با یک وقفه ، یقینا می‌تواند شرایط بهتری را تجربه کند.

زمانی که گشایش هایی در سیاست خارجه ایجاد شود و در پی حصول توافق در حوزه برنامه جامع اقدام مشترک، منابع دولت و شرکت‌ها که در خارج از کشور بلوکه هستند، آزاد می شوند و در نتیجه آن می‌توان کالاهای سرمایه ای برای کارخانه ها و شرکت‌ها خریداری کرد. در این حالت شاهد اثرگذاری مثبت در روند معاملاتی بازار نیز خواهیم بود.

به نظر می‌رسد که بازار این روز ها صحبت ها و اظهاراتی که به قطعیت نرسیده است را دلیلی بر عدم‌واکنش خود به اخبار مثبت می داند. اکنون سرمایه‌گذارانی در بازار سهام فعال هستند که از ابتدای ریزش قیمت‌ها حضور داشتند و ریزش بزرگ یا به عبارتی سقوط شامل حال آنها شده، به طوری که ارزش سبد دارایی آنها با افت چشمگیری مواجه شده است.

در صورتی که این دست از سرمایه‌گذاران نیاز خاصی به منابع و دارایی های سهامی خود ندارند، با توجه به افت سنگینی که در بازار سرمایه تجربه شد توصیه می‌شود که همچنان نسبت به شرایط فعلی صبور باشند.

به دلیل اینکه دقیقا نقطه تغییر روند بازار سرمایه مشخص نیست کارشناسان توصیه می‌کنند که سرمایه‌گذاران سرمایه در اختیار خود را به چند قسمت تقسیم کنند و در موارد و موعد های مختلف زمانی با توجه به فضای معاملاتی به صورت خرد اقدام به تزریق منابع به بازار کنند تا در روند دادوستد ها نیز قرار بگیرند. در چنین حالتی به دلیل اینکه سهامدار به‌یک باره در روند بازار قرار نمی‌گیرد چرا که ممکن است پیامد آن موجب عدم‌مطلوبیت در سرمایه‌گذاری شود، می‌توانند با این روش میزان ریسک سرمایه‌گذاری خود را تا حد قابل‌توجهی کاهش دهند.

روند معاملاتی و فرازو فرود قیمت سهام شرکت‌ها نیز تا پایان سال یقینا به عوامل کلانی بستگی خواهد داشت که در بازار سرمایه اثر گذارند. در صورتی که این عوامل (نرخ اسکناس آمریکایی، سیاست خارجه، شرایط بودجه سال ۱۴۰۱ و سایر موارد اثر گذار در بازار) تعیین‌تکلیف شوند، بورس نیز روند خود را مشخص خواهد کرد اما اگر این عوامل در پرده ای از ابهام همچنان باقی بمانند بازار به روند فرسایشی خود ادامه می‌دهد.

حامد ستاک کارشناس بازار سرمایه