فاکتورهای مهم برای تعیین نرخ واقعی ارز چیست؟

ایران اکونومیست- رییس کنفدراسیون صادرات ایران معتقد است هیچ زمانی برای ارز و طلا نرخ ثابتی وجود ندارد، بلکه این عرضه و تقاضا در بازار است که قیمت آن را تعیین می‌کند.

کد خبر: ۳۹۱۵۰۱

تاریخ: ۲۸ شهريور ۱۴۰۰ - ۰۹:۳۹

محمد لاهوتی رییس کنفدراسیون صادرات ایران  با اشاره به این واقعیت که هدف همه دولت‌ها کاهش نرخ ارز و افزایش قدرت خرید مردم است تا در نهایت بتوانند تاثیر آن را در تعدیل نرخ تورم ببینند، اظهار داشت: ولی واقعیت این است که ارز هم مثل یک کالا، تابع متغیرهای اقتصادی و تحت تاثیر شرایط سیاسی، روانی و اقتصادی جامعه، افزایش یا کاهش پیدا می‌کند.

بنابراین در پاسخ به این سوال که دولت سیزدهم و تیم اقتصادی آن چگونه باید به سمت تعیین نرخ ارز حرکت کند؟ گفت: واقعیت این است که امروزه در کشور ارز چند نرخی ۴۲۰۰ تومانی، نیمایی، سنایی و آزاد حاکم شده است، لذا نزدیک کردن این نرخ‌ها کار دشواری است مگر اینکه اولا درامدهای ارزی دولت در سطح مطلوبی باشد تا بتواند مدیریت شناور را به‌ درستی انجام دهد و دوما باید به قدرت و جسارت مجریان توجه داشته باشیم. اینکه آن‌ها با پدیده‌های احتمالی سیاست ارزی چگونه برخورد بکنند. به‌ عنوان مثال اگر ارز ۴۲۰۰ تومانی که مورد نقد همه فعالان اقتصادی و دولتی است حذف شود، خب راهکار حمایت از قشر آسیب‌پذیر چگونه خواهد بود تا نه‌ تنها کمترین فشار، بلکه اصلاً فشاری به مردم وارد نشود، زیرا در حال حاضر فشار به‌ اندازه کافی بر معیشت مردم است.

لاهوتی یادآور شد: علاوه بر این، باید تکلیف دلار نیمایی را هم روشن کرد. به‌ عبارت‌ دیگر با توجه به اینکه نرخ نیمایی دلار امروزه ۲۰ درصد زیر نرخ بازار آزاد است، در نتیجه نزدیک کردن آن به بازار آزاد و نرخ سنا، کار خیلی سختی نیست و کافی است این دو عدد به یکدیگر نزدیک شود؛ به‌ بیان‌ دیگر یا نرخ آزاد به نیما نزدیک شود و یا نرخ نیما به نرخ بازار آزاد افزایش پیدا کند. هرچند باز هم دیده می‌شود که در مسئله نزدیک شدن این دو نرخ ارز، به دلایلی مقاومت‌هایی وجود دارد و با توجه به آن شرایط، این تصمیمات گرفته می‌شود.

لذا آنچه مسلم است، تعیین‌کننده نرخ ارز، عرضه و تقاضا در بازار است. اما باید توجه داشت که برای کاهش قیمت ارز و قدرت گرفتن پول ملی در اقتصادمان، نیازمند افزایش درآمدهای ارزی هستیم. وی با اشاره به اینکه افزایش درآمد ارزی از دو طریق امکان‌پذیر خواهد بود افزود: یا باید افزایش صادرات غیرنفتی داشته باشیم و یا منابع کشورمان که به دلیل تحریم‌ها و FATF بلوکه‌ شده هستند، آزاد شوند. بنابراین اگر این موارد برطرف شود و عرضه ارز زیاد شود، آن موقع دولت با قدرت بیشتری می‌تواند نرخ ارز را مدیریت کند. وی در پاسخ به این سوال که نرخ ارز چه عددی باید باشد؟ اظهار داشت: هیچ زمانی برای ارز و طلا، نرخ ثابتی وجود ندارد، بلکه عرضه و تقاضا در بازار است که قیمت آن را تعیین می‌کند.

لاهوتی معتقد است: قطعاً هرچه اعتماد به سرمایه‌گذاران بیشتر و سرمایه در بخش تولید سرمایه‌گذاری شود، افزایش تولید و افزایش صادرات را خواهیم داشت و درنهایت قطعاً شاهد افزایش ارزآوری خواهیم بود.

رییس کمیسیون تسهیل تجارت و توسعه صادرات اتاق بازرگانی تهران با اشاره به اینکه متاسفانه امروزه عدد جذب سرمایه‌گذاری خارجی نسبت به خروج سرمایه کمتر شده است اظهار داشت: در این شرایط اگر عدم اعتماد به سرمایه‌گذاران و کاهش تولید و صادرات را داشته باشیم، این‌یک تهدید به‌حساب می‌آید.

وی ادامه داد: در حقیقت اگر این شرایط ادامه پیدا کند، قطعاً سرمایه‌گذاری‌ها در بخش‌های غیرمولد و دلالی که بازدهی سود بالاتری دارد، قرار خواهد گرفت و در بدبینانه‌ترین حالت خروج سرمایه اتفاق خواهد افتاد که طبیعتاً نتیجه این روند اشتباه، افزایش نرخ ارز خواهد بود. ضمن اینکه باید به مهم‌ترین فاکتور در افزایش نرخ ارز یعنی بحث تورم اشاره داشت که متأسفانه کماکان دورقمی و حدود ۴۰ درصد است.

لاهوتی تاکید کرد: بنابراین هم موضوع اعتماد بخشی به سرمایه‌گذار و ایجاد شرایط مناسب برای سرمایه‌گذاری و سود معقول به‌جای سفته‌بازی و خروج سرمایه، و هم کاهش نرخ تورم، موضوعاتی است که اگر به‌درستی مدیریت نشود، قطعاً تورم و قیمت ارز را افزایشی می‌کند. در نقطه مقابل، اگر این مساله درست مدیریت شود و منابع ارزی کشور نیز افزایش پیدا کند، درنتیجه دولت راحت‌تر می‌تواند این مسیر را هموار بکند.

رییس کنفدراسیون صادرات ایران در پایان یادآور شد: تیم اقتصادی دولت سیزدهم، باید به هدایت نقدینگی در جامعه و افزایش سالانه حدود ۲۰ درصدی آن توجه جدی داشته باشد. زیرا پول پرقدرت در هر بخشی که وارد شود آن بخش را تحت تاثیر خودش قرار می‌دهد. نمونه آن را در بورس، ارز، طلا و سکه و ملک ملاحظه کردیم. در نتیجه اگر این پول پرقدرت به سمت تولید نرود، قطعاً این مسیر هم تورم‌زاست و هم آسیب‌رسان به بخش‌های مولد اقتصادی است.

ایبِنا