افت منطقی نرخ ارز نشانه اعمال سیاست‌های موثر بانک مرکزی

ایران اکونومیست- کاهش نرخ ارز در ماه‌های اخیر، نشان از تلاش‌های بانک مرکزی برای استفاده از سازوکار بازار در جهت تعدیل نرخ ارز و به دور از رفتارهای هیجانی و سیاسی دارد.

کد خبر: ۳۸۱۰۲۶

تاریخ: ۱۸ ارديبهشت ۱۴۰۰ - ۱۰:۲۲

نرخ دلار آمریکا پس از رسیدن به کانال ۳۲ هزار تومانی در روزهای پایانی مهرماه سال گذشته، به تدریج با کاهش نرخ همراه شد. در این میان همواره رئیس کل بانک مرکزی به ریسک بالا در بازار ارز اشاره داشت و نسبت به ورود مردم به این بازار هشدار می داد. به عنوان نمونه، دکتر همتی در مهرماه ۹۹ طی مصاحبه ای با اشاره به پایان فشار حداکثری بر این نکته پافشاری کرد که ریسک بازار ارز بسیار بالاست و از مردم خواست که به بازار ارز وارد نشوند. حدود سه هفته پس از این اظهارات، شاهد کاهش چشمگیر نرخ ارز در بازار بودیم. رئیس کل بانک مرکزی در آن مقطع در گفتگویی اظهار داشت: "نرخ ارز متاثر از ریسک های غیراقتصادی به میزان زیادی از سطح تعادلی خود خارج شده بود و برای من مشخص بود که با چشم انداز رفع موانع، اثر متغیرهای غیراقتصادی بر قیمت ارز، تقلیل یافته و نرخ مبتنی بر عوامل پایه ای اقتصاد خواهد شد."

توجه ویژه سیاست گذاری پولی و ارزی به استفاده از سازوکار بازار برای تعیین نرخ ارز، از مهم ترین برنامه های موفق بانک مرکزی در سخت ترین شرایط اقتصادی کشور بوده است. زیرا همواره عده ای به دنبال فشار به بانک مرکزی برای موافقت با ارزپاشی هستند، اما نگاه فنی کارشناسان بانک مرکزی، همواره مانع مهمی در برابر این خواسته غیرکارشناسی بوده است.

بانک مرکزی به خوبی در سال گذشته توانست با راه اندازی رسمی بازار متشکل ارزی و توسعه این بازار برای حضور صرافی ها در این بستر، تعدیل نرخ و کشف قیمت ارز را با ابزار فنی و حساب شده به سرانجام برساند. موضوعی که می توان از آن به عنوان یکی از ابزارهای مهم در کاهش نرخ ارز در این مدت یاد کرد.

نگاه فنی و کارشناسی به بازار ارز باعث شده تا کاهش پلکانی و به دور از هیجان در بازار را از ماه ها قبل شاهد باشیم. روندی که با عقب نشینی دلار آمریکا از قله ۳۲ هزار تومانی در اواخر مهرماه سال گذشته آغاز شد و حالا در دومین ماه سال جدید، شاخص ارزی به کانال ۲۰ هزار تومانی راه یافته است. ریزش حدود ۱۲ هزار تومانی که بیانگر تلاش بانک مرکزی به عنوان بازارساز در جهت تعدیل نرخ ارز با استفاده از سازوکار بازار و همچنین تلاش این بانک برای تقویت ارزش پول ملی است.

موضوعی که دکتر روحانی رئیس جمهور کشورمان نیز روز چهارشنبه (پانزدهم اردیبهشت ماه ۱۴۰۰) به آن اشاره کرد و افزود: «اینکه قیمت دلار کاهش پیدا می‌کند، یعنی ارزش پول ملی بالا می‌رود، معنایش کاهش تورم است، معنایش این است که مردم راحت‌تر بتوانند اجناس مورد نیاز خودشان را با قیمت عادلانه‌تری خریداری کنند، یک حرکت بزرگی را شاهد هستیم که این را مشاهده می‌کنیم و می‌بینیم، روزهای گذشته و روزهای آینده هم این مسیر ادامه پیدا می‌کند.»

دکتر همتی نیز در جدیدترین اظهارنظر در مورد روند کاهشی نرخ ارز گفته اند: این روزها در برخی از اظهارات تلاش می شود اقدامات بانک مرکزی برای تعدیل نرخ ارز که در راستای تلاش برای تقویت ارزش پول ملی و پاسخ به مطالبه مهم مردم است را اقدامی سیاسی جلوه کنند. در حالی که احتمال رفع تحریم ها و آزادی منابع بانک مرکزی، انتظارات مثبتی در بازار ارز ایجاد کرده است و کاهش نرخ ارز در این بازار امری منطقی است.

رئیس کل بانک مرکزی در مورد سیاست بانک مرکزی در خصوص مدیریت بازار ارز تاکید کرد: قبلاً هم گفته‌ام بانک مرکزی به دور از هیجانات غیر منطقی و به صورت تدریجی متناسب باعوامل مؤثر بر عرضه وتقاضای ارز دربازار ثانویه و افزایش قدرت بازارسازی خود، بازار را به سمت تعادل راهبری و مدیریت خواهد کرد.

در مجموع باید به این موضوع توجه داشت که سیاست گذار پولی و ارزی به دور از هرگونه رفتار هیجانی و سیاسی، به دنبال تعدیل نرخ ارز و تقویت ارزش پولی ملی است. هدفی مهم که نیازمند همراهی سایر نهادها و وزارتخانه های مرتبط است.

ایبِنا