داوود هرمیداس باوند

تحریم در منگنه

بدون تردید با توجه به اینکه شرایط جدیدی که به وجود آمده و بازتاب بین المللی پیدا کرده انتظار این است در فضای سیاسی جدید امکان حل و فصل نسبی مشکلات تحریم ها تا حدودی تعدیل پیدا کند.

کد خبر: ۳۷۲۰۷

تاریخ: ۲۶ شهريور ۱۳۹۲ - ۰۹:۳۶

به گزارش ایران اکونومیست, بیش از پرداختن به بحث لغو تحریم کشتیرانی ایران و برخی از بانک های ایرانی باید به این نکته توجه داشت که دادگاه قضایی اتحادیه اروپا به اختلافاتی که درباره تفسیر یا اجرای اساسنامه اتحادیه اروپا باشد رسیدگی می کند. کشورها در رابطه با عدم اجرای مقررات در مورد یکدیگر و یا اساسنامه یا حتی نهادهای اروپایی مثل کمیسیون اروپایی یا شورای وزیران یا نهادهای دیگر اتحادیه اروپا یا خود اتحادیه اروپا در قبال یکدیگر یا افراد هم می توانند شکایت کنند که نقض اساسنامه اتحادیه اروپاست. بنابراین دادگاه قضایی اتحادیه اروپا این صلاحیت را دارد تا به تصمیماتی که کشورها اتخاذ کرده اند رسیدگی کند.
در مورد تحریم ها باید گفت دو نوع تحریم داریم؛ یکی تحریم های شورای امنیت که تمام اعضای سازمان ملل و تمام سازمان های بین المللی مکلف هستند که به تصمیمات شورای امنیت پایبند باشند از جمله این تحریم ها ناظر به مواد و ملزومات در رابطه با تکنولوژی هسته ای، سیستم های موشکی و سیستم های دفاعی متعارف است. ولی مهم تر از آن تحریم های یک جانبه مضاعف است که آمریکا و اتحادیه اروپا و کشورهای هم جهت با آنها اتخاذ کرده اند؛ و دیگران ملزم به پیگیری و اجرای آن نیستند، منتها شرکت هایی که فعال هستند اگر اجابت نکنند در آمریکا دچار تحریم می شوند و فعالیتشان در این کشور ممنوع می شود.

اما دادگاه از آنجا که نهادی نیست که دچار این مشکلات و معضلات شود، استقلاو به همین دلیل می تواند با بی طرفی قضاوت کند و بر همین اساس شرکت هایی که شکایت کرده اند و تحریم هایی یکجانبه به آنها تحمیل شده دادگاه به دلیل استقلالش نمی تواند تحریم های مضاعف و واکنشی نسبت به تصمیم گیری آنان داشته باشد، و همانطور که می بینیم در مورد تحریم های ایران قضاوتش برپایه واقعیت نسبی و رهگشا شده است.

البته به نظر می رسد خود کشورهای اروپایی هم بی میل نیستند که روزنه و فتح بابی ایجاد شود و از این طریق تا حدودی نسبت به تحریم های یکجانبه مضاعف روزنه ای به وجود آید تا فعالیت های خودشان را انجام دهند یعنی تحریم هایی که متوجه آنها شده برداشته شود.بحث های مطرح شده در مورد لغو این تحریم ها مربوط به قبل از انتخابات می شود که رسیدگی به آنها زمان گیر است ولی احکامی که صادر شده تقارن پیدا کرده با انتخاباتی که در ایران انجام گرفته است.

بدون تردید با توجه به اینکه شرایط جدیدی که به وجود آمده و بازتاب بین المللی پیدا کرده انتظار این است در فضای سیاسی جدید امکان حل و فصل نسبی مشکلات تحریم ها تا حدودی تعدیل پیدا کند؛ به خصوص اعلام سیاست تنش زدایی از سوی دولت جدید و گفت وگوی سازنده همانند دوران آقای خاتمی از سوی غربی ها مورد استقبال و اتحادیه اروپا گفت وگوی اقتصادی را به مذاکرات سازنده تبدیل کرد و برخی تحریم ها مثل فولاد را برداشت. فضایی که به وجود آمده بازتاب مثبتی در پی داشته است.

انتظار این است که به خصوص اگر موفقیت های اولیه ای در مذاکرات پیش رو پیدا شود این موضوع انعکاس خود را در دیگر نهادهای اتحادیه اروپا و آمریکا در پی داشته باشد و آنها هم به پیروی از دادگاه قضایی اتحادیه اروپا بتوانند تصمیماتی اتخاذ کنند ولی دادگاه قضایی اتحادیه اروپا چون اثرات آن جدا از شرایط سیاسی و اقتصادی است و حتی افراد هم می توانند علیه کمیسیون های اروپایی یا شورای وزیران اروپا یا نهادهای دیگر به دلیل عدم رعایت اصول مندرج در اساسنامه اتحادیه اروپا شکایت کنند.

برهمین اساس این اتفاق افتاده است و احکامی صادر شده است، احکام بدوی به لغو تحریم ها بوده و انتظار این است که به شعبه استیناف برود و اغلب تحریم ها برداشته شود. فضایی که به وجود آمده و مبادله یادداشت هایی که بین اوباما با آقای روحانی انجام شده به نوبه خود انعکاس ویژه ای داشته و می تواند در فضای عمومی تاثیرگذار باشد و اگر در آینده گام های مثبتی برداشته شود این رویکرد می تواند دوچندان شود و تحریم هایی که علیه برخی شرکت های ایرانی تصویب شده، برداشته شود.ل قضایی دارد و عاری از جنبه های سیاسی و اقتصادی است می تواند به موضوع رسیدگی کند.