معاون امور آموزشی سازمان نهضت سواد آموزی:

بانک اطلاعات درستی از بیسوادن در کشور وجود ندارد

ایران اکونومیست-خاکزاد با اشاره به برنامه های متعدد برای توسعه سواأاموزی گفت که هنوز اطلاعات کامل از سوادآموزان وجود ندارد.

کد خبر: ۳۷۱۳۲۰

تاریخ: ۰۸ دی ۱۳۹۹ - ۱۳:۱۴

احمد خاکزاد معاون امور آموزشی سازمان نهضت سواد آموزی در برنامه «به وقت ایران» به مناسبت سالگرد نهاد نهضت سواد آموزی با اشاره به اینکه قدر مطلق بیسوادی بعد از پیروزی انقلاب بیش از ۵۳ درصد در کل جامعه بوده و اکنون این درصد به حدود ۱۰ درصد بیسوادی رسیده است، و کاهش قابل توجه‌ای در تعداد بی سوادان داشتیم، اظهار کرد: این میزان در گروه سنی ۱۰ تا ۴۹ سال، به کمتر از ۴ درصد رسیده و این موضوع نشان دهنده کاهش رشد بیسوادی در کشور است.

او افزود: متاسفانه، همه مولفه‌هایی که درگیر سواد آموزی هستند و سوادآموزی از آن‌ها متاثر است، در اختیار سواد آموزی نیست؛ از لحاظ برخورداری از سواد هم، برخی افراد دسترسی به فرصت اولیه آموزش را نداشتند که به این گونه افراد بی سواد اطلاق می‌شد.

خاکزاد بیان کرد: در طبقه بندی دیگر، افرادی هستند که مهارت اولیه را در حد دوره ابتدایی کسب می‌کنند که به این افراد کم سواد یا نوسواد گفته می‌شود و آن عده‌ای هم که تا دوره پنجم ابتدایی یا تا دوره متوسطه تحصیل کردند، در گروه کم سوادان قرار می‌گیرند.

معاون امور آموزشی سازمان نهضت سواد آموزی اضافه کرد: طرح‌های بسیار مهمی در این راستا صورت گرفته است که از جمله آن‌ها طرح بسیج سوادآموزی در دهه ۶۰ بود که براساس آن طرح قدر مطلق سوادآموزی بیش از ۵۰ درصد کاهش پیدا کرد و یک عزم عمومی شکل گرفت و همه پای کارآمدند تا سوادآموزی را به یک سرانجامی برسانند.

خاکزاد افزود: ورودی بی سوادی در سال‌های مختلف، مانعی برای به سرانجام رساندن بیسوادی در کشور بود. رسیدن به صفر مطلق در بیسوادی، عملا امکان پذیر نیست. همواره افرادی هستند که در آموزش‌ها شرکت نمی‌کنند، آموزش ناپذیرند یا به هر دلیلی فرصت دسترسی به آموزش را ندارند.
سوادآموزی یک موضوع سهل و ممتنع است

او با بیان اینکه سوادآموزی یک موضوع سهل و ممتنع است، گفت: گاهی برای ماندگاری برنامه‌های آموزشی باید به همه نیاز‌های فرد پاسخ دهیم و سواد را به منزله یک مهارت اجتماعی تلقی کنیم که بتواند صلاحیت ها، شایستگی‌ها و توانایی‌ها را در او ایجاد کند و زندگی بهتری داشته باشد.

معاون امور آموزشی سازمان نهضت سواد آموزی با اشاره به اینکه سوادآموزی کاری سخت است که ساده انگاری می‌شود، عنوان کرد: دانش آموزان به میل و اراده خود در مدرسه حضور پیدا می‌کنند، اما آموزش دهنده‌ها باید تک تک به دنبال افراد بیسواد باشند که در این مسیر با مشکلات متعددی همراه خواهد بود.

خاکزاد اضافه کرد: سختی کار سوادآموزی، ساختار نامناسب که باعث کندی در ارائه خدمات آموزشی شده، عدم دسترسی به اطلاعات آمار و محدودیت‌های منابع مالی، ساختار برون سپاری بعد از سال ۹۰ تمام این عوامل دست به دست هم می‌دهد و ما را دچار مشکل می‌کند.

او با بیان اینکه بانک اطلاعات درستی از بیسوادن در کشور وجود ندارد، گفت: اطلاعات اسمی ۶۰۰ هزار نفر از آمار ارائه شده از افراد بیسواد نشان داد که بیش از ۵۰ درصد آن‌ها باسواد بودند بنابراین در این میان اشکال آماری و هویتی وجود دارد.
تاریخ مبارزه با بیسوادی در ایران به سال ۱۳۱۵ برمی گردد

در ادامه علیرضا منادی رئیس کمیسیون آموزش مجلس شورای اسلامی اذعان کرد: آموزش و دانش شاخص ترقی هر کشوری محسوب می‌شود ایرانی‌ها سال‌های سال است که تحت تاثیر استعمار و استسمار از علم دور نگه داشته شدند، در حالی که اولین دانشگاه جندی شاپور و همچنین دانشگاه ربیع رشیدی متعلق به ما بود و ۶ هزار دانشجوی خارجی در تبریز تحصیل می‌کردند؛ بنابراین می‌توان گفت که گذشته علمی ما بسیار درخشان بود، ولی در عصر مهم و طولانی، از سواد و علم دور نگه داشته شدیم و شاهد افول علمی بودیم.

او با بیان اینکه آموزش باعث رشد و توسعه است، افزود: برای اینکه هر حاکمیتی بخواهد راحت حکومت کند و برنامه‌هایی تاثیر گذار داشته باشد، هر چه آن مردم باسوادتر باشند راحت‌تر این عمل صورت می‌پذیرد.

منادی در ادامه گفت: تاریخ مبارزه با بیسوادی در ایران به سال ۱۳۱۵ برمی گردد، که آن زمان در کشور سازمان تعلیمات اکابر صورت می‌گیرد و در سال ۱۳۳۲ تا ۱۳۳۵ نام آن به سازمان آموزش سالمندان، بعد از آن در سال ۱۳۴۳ تا ۱۳۵۵ به آموزش بزرگسالان و کمیته ملی پیکار با بیسوادی، و در سال ۵۵ تا ۵۸ به سازمان جهاد ملی سواد آموزی تغییر نام می‌دهد. در سال ۱۳۵۵، جمعیت کشور ۲۷ میلیون ایرانی بوده و بالای ۱۴ میلیون و نیم یعنی ۵۲ درصد بیسواد بودند. پس از آغاز انقلاب اسلامی در سال ۱۳۵۸ به فرمان امام (ره)، سازمان نهضت سواد آموزی، در چنین روزی شکل می‌گیرد.

او بیان کرد: با نگاهی به چشم انداز آموزش در کشور، می‌توان گفت که از بعد انقلاب اسلامی نه تنها نهضت سواد آموزی در مبارزه با بیسوادی فعال است، بلکه دانشگاه‌ها نیز توسعه پیدا می‌کند. در چهل سال اخیر، ۱۰ میلیون نفر دانش آموخته دانشگاه داریم. در ایران فرهنگ سواد آموزی و اعتقاد و ارزشی که به سواد قائل هستند، از بسیاری کشور‌ها بالاتر است.

منادی با بیان اینکه در حال حاضر بخش عمده سبد خانوار ایران، هزینه‌ای مهمی را برای تحصیل در نظر می‌گیرند، افزود: طبق آمار در سال ۱۳۹۵، با ۸ میلیون و ۸۰۰ هزار نفر بیسواد مواجه بودیم، از این عدد ۲ میلیون و هفتصد هزار نفر را اتباع خارجی تشکیل می‌داد و در حال حاضر ۱ میلیون و ۷۰۰ هزار بیسواد در کشور وجود دارد، ولی با این وجود این دور از شان کشور ماست که این تعداد بیسواد در کشور داشته باشیم.
بیسوادی در ایران کمتر از ترکیه است

رئیس کمیسیون آموزش مجلس شورای اسلامی با اشاره به اینکه بیسوادی در این عصر قابل قبول نیست، گفت: در موضوع سواد آموزی، با چند مشکل رو به رو هستیم، اول آنکه، آموزش دهنده برای جستجوی افراد بیسواد با سختی مواجه است. دوم، رغبت افراد در آموزش سواد است و همچنین مشکلات اجرایی در این مسیر وجود دارد، از طرفی حقوقی که در اختیار آموزش دهنده قرار می‌گیرد برای او انگیزه‌ای ایجاد نمی‌کند و همچنین با وزارت آموزش و پرورش در استخدام آموزش دهنده‌ها در چالش هستیم.

منادی با اشاره به اینکه در میان کشور‌های اطراف کمترین میزان بیسواد را داریم، گفت: میزان بیسوادی در کشور ما قطعا از کشور‌هایی مانند ترکیه بسیار کمتر است، و در حوزه علم دانشگاهی قابل قیاس با کشورما نیستند.

او بیان کرد: سواد آموزی دارای چهار عنصر سوادآموز، آموزش دهنده، محتوای کتاب‌ها و محیط حاکمیتی است که هر کدام از آن‌ها نقش مهمی را ایفا می‌کنند.

منادی درباره دلایل عدم توانایی در ریشه کن کردن بیسوادی در کشور گفت: ۲۴ هزار نفر آموزش دهنده در چهار گروه داشتیم، که سه گروه آن نیازی به آزمون نداشت، ولی برای آموزشیاران آزمون الزامی شد و بعد از کلی تلاش از این رقم ۱۸ هزار نفر قبول شدند و ۶ هزار نفر مردود شدند و ۲ هزار نفر هم به دلیل شیوع ویروس کرونا امتحان ندادند؛ که قرار شد این آزمون مجدد از آن‌ها گرفته شود، در حالی که در کل آزمون گرفتن از آموزش یار‌ها را الزامی نمی‌دانم.

رئیس کمیسیون آموزش مجلس اظهار کرد: وعده خواهم داد که در بودجه سال ۱۴۰۰، برای نضت سواد آموزی پول خوبی در نظر خواهیم گرفت و برای استخدام آموزشیاران همت مضاعفی خواهیم گرفت.

باشگاه خبرنگاران جوان