صنعت نفت و برجام

ایران اکونومیست- پنج سال پیش در چنین روزی یعنی چهاردهم ژوئیه ۲۰۱۵ برنامه جامع اقدام مشترک (برجام) میان ایران، و کشورهای موسوم به ۱+۵ (انگلیس، ‌فرانسه، آمریکا، روسیه،‌ چین و آلمان) امضا شد. برنامه‌ای که از نگاه آمریکا و رژیم صهیونیستی به دلیل دستاوردش و از نگاه برخی داخلی‌ها به دلیل نداشتن دستاورد «توافق بد» نام گرفت، اما واقعیت این است برجام در عمر محدودش برای صنعت نفت کارساز بوده است.

کد خبر: ۳۵۵۹۰۵

تاریخ: ۲۴ تير ۱۳۹۹ - ۱۵:۰۶

به گزارش وزارت نفت، یکی از مهم‌ترین دستاوردهای برجام، صادرات نفت و بازگشت پول حاصل از فروش آن به خزانه کشور بود. صادرات نفت ایران که در سال ۹۱ به پایین‌ترین سطح یعنی یک میلیون و ۱۳۰ هزار بشکه در روز رسید با اجرای برجام روندی افزایشی به خود گرفت و شرکت ملی نفت ایران در چهارمین ماه سال ۲۰۱۸ (فروردین - اردیبهشت‌ماه) ۲ میلیون و ۸۷۷ هزار بشکه نفت و میعانات گازی به کشورهای آسیایی و اروپایی صادر کرد. چین، هند، کره جنوبی، ژاپن، ترکیه و شرکت‌های توتال، شل، انی، ساراس و ... مشتریان نفت ایران بودند.

آزادسازی تجهیزات: آزادسازی تجیهزات به‌ویژه تجهیزات پارس جنوبی و پالایشگاه ستاره خلیج فارس از دیگر دستاوردهای برجام است. شرکت آلمانی زیمنس که پس از اجرای برجام کمپرسورهای تبریدی، کمپرسورهای تثبیت میعانات گازی، الکتروکمپرسورها، مبدل‌های حرراتی و ... را آزاد کرد اجرای کار در پارس جنوبی و پالایشگاه ستاره خلیج فارس را تسریع بخشید. پارس جنوبی اکنون با ظرفیت تولید روزانه بیش از ۷۰۰ میلیون مترمکعب گاز و پالایشگاه ستاره خلیج با تولید ۴۳ میلیون لیتر بنزین در روز نقطه قوت ایران به شمار می‌آیند. یادمان بماند آمریکا در دوره قبل تحریم ضربه‌های فراوانی از محل بنزین به ایران وارد کرد که این مشکل با وارد مدار شدن ستاره خلیج فارس رفع شده است.

حذف حق دلالی: برجام هزینه‌های مازاد را حذف کرد و حق دلالی را به صفر رساند. شرکت‌های نفتی که پیش از برجام ناچار بودند محصولات تولیدی خود را ارزان به فروش برسانند و تجهیزات مورد نیاز را گران‌تر از قیمت‌های جهانی وارد کنند با اجرای برجام آن را حل‌شده دیدند و ناچار نبودند حق دلالی برای انتقال پول پرداخت کنند. دلالان برای جابه‌جایی پول و وارد کردن تجهیزات پیش از اجرای برجام هزینه‌های سنگینی به نظام مالی کشور تحمیل کردند.

نفتکش‌ها: بازگشت ناوگان شرکت ملی نفتکش به آب‌های اروپایی، پوشش بیمه بین‌المللی تانکرهای نفتکش موسوم به Club P&I، حل مشکلات پرچم کشتی‌ها و کشور محل ثبت آنها، حل مشکل مؤسسات رده‌بندی، کاهش هزینه بیمه بدنه نفتکش، ارتقای استفاده از بازارهای درجه یک و دارای رتبه‌بندی بین‌المللی، حل شدن مشکل وتینگ (ارزیابی و بازرسی از سوی شرکت‌های بزرگ بین‌المللی)، حل شدن مشکل IGA که متشکل از ۱۳ Club P&I می‌شود، عضویت در سازمان‌ها و مراجع مهم بین‌المللی برخی از دستاوردهای برجام در بخش نفتکش‌ها و حمل نفت ایران بوده است. نفتکش‌هایی که تا پیش از برجام تنها حامل نفت ایران به مشتریان سنتی بودند.

اوپک: ارتقای جایگاه ایران در اوپک را هم می‌توان دیگر دستاورد برجام دانست. ایران که با تولید روزانه ۲ میلیون و ۸۲۰ هزار بشکه نفت در سال ۹۲ به پایین‌ترین جایگاه در اوپک در سه دهه اخیر رسیده بود با اجرایی شدن برجام و با پشتوانه افزایش سریع تولید نفت از سوی کارکنان این صنعت توانست جایگاه واقعی خود به‌عنوان یکی از مؤسسان اوپک را با ایستادگی در مقابل زیاده‌خواهی برخی اوپکی‌ها احیا کند. تولید نفت ایران از ۲ میلیون و ۸۲۰ هزار بشکه در روز در سال ۹۲ به ۳ میلیون و ۸۲۳ هزار بشکه در روز در سال ۹۷ و پیش از خروج آمریکا از برجام رسید.

و سرانجام؛ صنعت نفت پس از خروج آمریکا از برجام و بازگشت تحریم‌ها از پای ننشسته است و به توسعه خود با همه محدودیت‌ها ادامه می‌دهد، به قول وزیر نفت که در بخشی از آخرین توئیت خود پس از امضای قرارداد میدان مشترک یاران نوشته است «تحریم‌ها ماندنی نیست و ایران از پا نمی‌نشنید».

ایرنا