درمان بیماری‌ها با ورزش؛

نشانه‌ها و راه‌های درمان تجمع زیاد اسید لاکتیک در عضله

ایران اکونومیست-یک متخصص فیزیوتراپی گفت: تجمع زیاد اسید لاکتیک در عضله‌ای که در حال انجام فعالیت سنگین است، نشانه‌هایی را ایجاد می‌کند که باید جدی گرفته شود.

کد خبر: ۳۳۱۷۶۹

تاریخ: ۰۵ آذر ۱۳۹۸ - ۱۰:۱۳

فرناز المعی نژاد متخصص فیزیوتراپی درباره دریافت اکسیژن بیشتر هنگام انجام فعالیت ورزشی شدید اظهار کرد: وقتی فرد فعالیت ورزشی شدید انجام می‌دهد، تندتر نفس می‌کشد تا اکسیژن بیشتری را به عضلاتش برساند. بدن ما ترجیح می‌دهد که از طریق روش هوازی و در حضور اکسیژن، قند گلوگز را بسوزاند و انرژی تولید کند، اما در برخی شرایط مانند وزنه‌برداری سنگین، عضلات سریع‌تر از آنکه اکسیژن به آنها برسد، به انرژی احتیاج دارند، بنابراین عضلات در غیاب اکسیژن قند گلوگز را تجزیه می‌کنند و به آن روش بی‌هوازی گفته می‌شود.

او بیان کرد: عضلاتی که در حال انجام فعالیت سنگین هستند، با روش بی‌هوازی حدود یک تا ۳ دقیقه طولانی‌تر، به انرژی بیشتر دست پیدا می‌کنند. حاصل تجزیه بی‌هوازی گلوکز، تولید ماده‌ای به نام لاکتات (اسید لاکتیکی که یون هیدروژن خود را از دست داده است) است که در عضله تولید می‌شود و تجمع پیدا می‌کند. یکی از عوارض تجمع لاکتات در عضله هنگام ورزش، اسیدی شدن محیط عضله است که این موضوع شرایط را برای ادامه فعالیت بی‌هوازی عضله دشوارتر می‌کند.

این متخصص فیزیوتراپی افزود: تولید و تجمع اسید لاکتیک در عضله هنگام انجام ورزش سنگین یک مکانیسم دفاعی بدن است تا عضله را در برابر بروز آسیب ناشی از ادامه فعالیت سنگین، محافظت کند، بنابراین سرعت سوخت‌وساز عضله کمتر می‌شود و عضله این فرصت را پیدا می‌کند تا علاوه بر تولید انرژی و تجزیه قند گلوکز به روش هوازی، اسید لاکتیک جمع شده در عضله را از بستر خود جمع و ذخایر انرژی خود را هم ترمیم کند. تجمع اسید لاکتیک در عضله‌ای که در حال ورزش است، درد سوزشی در عضله فعال ایجاد می‌کند.

او تأکید کرد: برخلاف تصور افراد، دردی که با تأخیر و ۲۴ تا ۷۲ ساعت پس از ورزش سنگین در عضله احساس می‌شود، به تجمع اسید لاکتیک در عضله مربوط نیست بلکه این درد می‌تواند ناشی از بروز آسیب‌های بسیار ظریف در فیت‌های عضلانی و التهاب در بافت عضله باشد.
برای عملکرد بهتر عضله در هنگام انجام ورزش سنگین چه باید کنیم؟

المعی‌نژاد تصریح کرد: تولید و تجمع اسید لاکتیک در عضله موجب سوزش و ناراحتی در عضله هنگام ورزش می‌شود، بنابراین افراد برای عملکرد بهتر عضله در هنگام انجام ورزش سنگین، باید قبل، هنگام و پس از ورزش به مقدار کافی آب بنوشند. نوشیدن آب به مقدار کافی نقش مؤثری در جایگزینی مایعات از دست رفته هنگام ورزش دارد. نوشیدن آب همچنین به دفع اسید لاکتیک از عضله و بدن کمک و از گرفتگی عضله جلوگیری می‌کند و موجب سوخت‌وساز و تولید انرژی بهتر در بستر عضله می‌شود. اشخاص همچنین باید بین جلسات تمرین سنگین به اندازه کافی استراحت کنند تا عضله فرصت ترمیم و بازسازی منابع انرژی خود را داشته باشد، بنابراین افراد به طور کلی باید حداقل یک روز در هفته را کامل استراحت کنند. اشخاص باید هنگام ورزش به درستی نفس بکشند؛ به این صورت که از بینی دم و از دهان بازدهم را انجام دهند. همچنین آنها باید قبل از ورزش با انجام حرکات سبک و کششی، بدن خود را گرم کنند و انعطاف‌پذیری عضلاتشان را افزایش دهند، این کار موجب می‌شود اکسیژن بیشتری به عضلات بدن برسد.

افرادی که فعالیت‌های ورزشی سنگین انجام می‌دهند، قبل از ورزش آب پرتغال بخورند

این متخصص فیزیوتراپی گفت: افرادی که فعالیت‌های ورزشی سنگین انجام می‌دهند باید به اندازه کافی منیزیم بخورند، زیرا جذب مقدار کافی منیزیم از بروز درد و اسپاسم عضلانی جلوگیری و به توانایی تولید انرژی در عضله کمک می‌کند. منابع غذایی حاوی منیزیم انواع آجیل و سبزیجات برگ سبز هستند. اشخاص باید قبل از ورزش آب پرتقال بنوشند، زیرا آب پرتقال حاوی مقدار بالایی ویتامین C و فولات است که هنگام ورزش به عملکرد بهتر عضله کمک می‌کند و موجب کاهش میزان خستگی عضلانی و تولید اسید لاکتیک می‌شود. اشخاص باید به آرامی شدت برنامه ورزشی خود را سنگین‌تر کنند. هرگونه تغییر در شدت و مدت برنامه ورزشی سنگین باید به آرامی صورت گیرد تا تحمل و قدرت عضله به اندازه‌ای شود که فرصت کافی برای تطبیق با شرایط جدید با افزایش اسید لاکتیک بیشتر در بسترش را داشته باشد. افراد همچنین باید با انجام تمرین‌های هوازی مانند شنا، پیاده‌روی و دویدن آرام در خلال تمرین‌های سنگین بی‌هوازی مانند وزنه‌برداری سنگین، دویدن با سرعت بالا و پرش، احتمال تجمع زیاد اسید لاکتیک و آسیب را در عضله به حداقل برسانند.

او اظهار کرد: تولید اسید لاکتیک موجب درد و سوزش در عضله هنگام تمرین می‌شود که این موضوع نقش مؤثری در حفاظت از عضله در مقابل انجام تمرین سنگین ورزشی طولانی دارد و به فرد یادآوری می‌کند که کمی آرام‌تر ورزش خود را سنگین کند.
لاکتیک اسیدوز چه علائمی هستند؟

المعی‌نژاد یادآوری کرد: تجمع زیاد اسید لاکتیک در عضله‌ای که در حال انجام فعالیت سنگین است، موجب علائمی مانند درد و سوزش عضله، اسپاسم و گرفتگی در عضله، بروز ضعف ناگهانی در عضله، احساس گزگز و مورمور در اندام درگیر، تنگی نفس و تنفس تند و خفیف، حالت تهوع و استفراغ و زرد شدن پوست یا چشم‌ها می‌شود که با شدت گرفتن این نشانه‌ها که به لاکتیک اسیدوز معروف هستند، فرد باید به پزشک یا فیزیوتراپیست خود مراجعه کند.

باشگاه خبرنگاران جوان