۲۳۲ هزار میلیارد تومان یارانه پنهان بخش حمل‌ونقل در سال ۹۸

۶۱ درصد بنزین توسط خودروهای سواری مصرف می‌شود

ایران اکونومیست- براساس گزارش مرکز پژوهش‌های مجلس بخش حمل‌و‌نقل بعد از بخش خانگی، عمومی و تجاری، در رتبه دوم مصرف انرژی قرار دارد و حدود یک‌چهارم (%۲۴) مصرف کل انرژی را به‌خود اختصاص می‌دهد.

کد خبر: ۳۲۷۴۶۴

تاریخ: ۳۰ مهر ۱۳۹۸ - ۱۲:۰۳

به گزارش ایلنا و به نقل از روابط عمومی مرکز پژوهش‌های مجلس شورای اسلامی دفتر مطالعات زیربنایی این مرکز در گزارشی درباره مصرف حامل‌های انرژی در بخش حمل‌و‌نقل آورده است : بخش حمل‌و‌نقل بعد از بخش خانگی، عمومی و تجاری، در رتبه دوم مصرف انرژی قرار دارد و حدود یک‌چهارم (%۲۴) مصرف کل انرژی را به‌خود اختصاص می‌دهد.

بر اساس این گزارش فرآورده‌های اصلی مورد استفاده در این بخش شامل بنزین، نفت‌گاز (گازوئیل)، CNG و سوخت هوایی است و با افزایش جمعیت و تعداد خودروها مصرف بنزین همواره سیر صعودی داشته، اما در دو مقطع سیر نزولی پیدا کرده است. در سال ۱۳۸۶، اجرای طرح کارت هوشمند سوخت و سهمیه‌بندی و در سال ۱۳۸۸، اجرای قانون هدفمندسازی یارانه‌ها علت اصلی کاهش مصرف بنزین بوده است.

بر اساس مطالعات مرکز پژوهشهای مجلس شورای اسلامی بعد از کشور ونزوئلا، ایران پایین‌ترین قیمت عرضه بنزین را در دنیا دارد، اما با درنظر گرفتن سهم هزینه بنزین از متوسط درآمد، برای یک ایرانی بنزین گران‌تر از برخی کشور‌هاست و این موضوع مهم باید در بحث آزادسازی و یا افزایش قیمت حامل‌ها ازجمله بنزین، مد نظر تصمیم‌گیران قرار گیرد.

این گزارش می افزاید: قاچاق سوخت یکی از چالش‌های کشور بوده و علت آن اختلاف قیمت با کشورهای همسایه است به‌طوری که قیمت بنزین در ترکیه حدود ۱۴ برابر ایران، در عراق ۷ برابر، در امارات متحده عربی ۶/۵ برابر، در قطر ۵/۴ برابر، در پاکستان ۸ برابر، در افغانستان ۷/۲ برابر، در ترکمنستان و آذربایجان هم حدود ۵ برابر ایران است.

بر اساس گزارش مرکز پژوهش‌های مجلس شورای اسلامی ، طبق آمار موجود، حدود ۶۱ درصد بنزین توسط خودروهای سواری،‌ ۲۱ درصد توسط وانت‌ها، ۸ درصد توسط تاکسی‌ها ، ۶ درصد توسط موتورسیکلت‌ها و ۴ درصد توسط کامیون و کامیونت‌ها مصرف می‌شود و حدود۶۰ درصد گازوئیل مصرفی کشور در بخش حمل‌و‌نقل استفاده می‌شود (۵۷% جاده‌ای، ۱/۸% دریایی و ۱/۲% ریلی). میانگین سنی ناوگان دیزلی بالاست که خود یکی از عوامل افزایش مصرف سوخت است. درحال حاضر میانگین سنی کامیون‌ها، اتوبوس‌ها و مینی‌بوس‌های برون شهری به‌ترتیب ۱۷/۵، ۹/۹، ۲۳/۵ سال است.

در این گزارش همچنین تاکید شده است که مصرف گاز طبیعی در جهان به سرعت درحال توسعه است و اگر میزان توسعه آن با روند رشد کنونی، یعنی سالیانه ۲ تا ۲/۵ درصد رشد، ادامه داشته باشد تا سال ۲۰۳۵ حدود ۲۸ درصد از سبد انرژی دنیا را به خود اختصاص خواهد داد و به‌تبع آن مصرف گاز طبیعی فشرده CNG هم رو به رشد است و برخی از شرکت‌های بزرگ خودروسازی دنیا سهمی از تولیدات خود را به تولید خودرو دوگانه‌سوز (مانند شرکت فیات در کشور ایتالیا)اختصاص داده‌اند .

مرکز پژوهشهای مجلس شورای اسلامی در این گزارش تصریح کرده است: ایران به‌دلیل داشتن ذخایر بزرگ گاز و شبکه توزیع گسترده، قابلیت زیادی برای استفاده از این سوخت دارد که با برنامه‌ریزی و مدیریت می‌تواند آن را توسعه داده و جایگزین سوخت‌های دیگر کند. در‌حال حاضر روزانه حدود ۲۰ الی ۲۱ میلیون متر مکعب CNG در کشور مصرف می‌شود که جایگزین ۲۰ میلیون لیتر بنزین در روز شده است.

این گزارش در پایان می افزاید: مجموع یارانه پنهان برای بنزین، نفت‌گاز (گازوئیل)، CNG و سوخت هوایی مصرفی در بخش حمل‌ونقل در سال۱۳۹۷حدود ۲۱۴ هزار میلیارد تومان و در سال ۱۳۹۸ حدود ۲۳۲ هزار میلیارد تومان برآورد می‌شود.