نقدی بر درخواست جدید سرخ‌های پایتخت از صداوسیما

"پرسپولیس ایران"، از احساس تا واقعیت

ایران اکونومیست- "پرسپولیس ایران" عبارتی است که سرخ‌پوشان پایتخت با ارسال نامه‌ای به صدا وسیما برای استفاده‌ در بخش‌های خبری این سازمان پیشنهاد کردند. مسئولان باشگاه پرسپولیس مدعی هستند این عبارت می‌تواند موجب وحدت هواداران این تیم در سطح کشور شود.

کد خبر: ۳۲۰۰۳۶

تاریخ: ۱۳ شهريور ۱۳۹۸ - ۰۷:۵۴

به گزارش ایسنا، روز یک‌شنبه باشگاه پرسپولیس با ارسال نامه‌ای به سازمان صدا و سیما درخواست کرد تا از عبارت «پرسپولیس ایران» در بخش‌های خبری صدا و سیما استفاده شود.

باشگاه پرسپولیس دلیل این تصمیم‌گیری را «پیشینه باشگاه و پراکندگی جمعیت هواداران پرسپولیس در تمام نقاط کشور و در میان همه اقوام» خوانده است؛ دلیلی که نقطه بحث این گزارش است.

فوتبال، ورزشی است مردمی که در اقصی نقاط جهان موجب تشکیل باشگاه‌ها و تیم‌های مختلف شده به طوری که در کوچک‌ترین تقیسمات جغرافیایی، ده‌ها تیم‌ فوتبال آماتور و حرفه‌ای تشکیل شده‌ و هر یک از این تیم‌ها طرفداران منحصر به فرد خود را دارند.

نکته‌ حائز اهمیت، فرهنگ و آدابی است که هر یک از این تیم‌ها برای خود دارند و مردم نیز این تیم‌ها را با آن شاخصه‌ها می‌شناسند.

پرسشی که مطرح می‌شود این است که باشگاه‌های پرطرفدار ایرانی مثل استقلال، پرسپولیس، تراکتور، سپاهان و ... چگونه به شهرت و محبوبیت رسیده‌اند؟

می‌توان برای روشن‌تر کردن بحث از باشگاه تراکتور مثال زد. تراکتور تیمی است که با هواداران تبریزی دوآتیشه شناخته شده که در هر بازی تیم‌شان در تبریز، ورزشگاه یادگار امام تبریز را مملو از جمعیت می‌کنند. این تیم فرهنگ هواداری خاص خود را دارد و با ساز و کار جامعه خود این تیم، تشکیل شده است. از این مساله می‌توان نتیجه گرفت که تیم‌های پرطرفدار با پروسه و هویت شهری و منطقه‌ای خود به شهرت می‌رسند و در دورترین نقاط می‌توانند طرفدار داشته باشند.

اما اقدامی که باشگاه پرسپولیس انجام داده و استدلالی که مطرح کرده، دقیقا متضاد این فرایند است. شاید این مساله قابل درک باشد که تیم‌های ایرانی در رقابت‌های بین‌المللی از پسوند «ایران» استفاده کنند اما پراکندگی جمعیت هواداران در کشور برای به کار بردن عبارت «پرسپولیس ایران» مقداری بحث‌برانگیز است.

البته جرقه چنین اتفاقی در فصل گذشته خورد؛ جایی که باشگاه استقلال به دلیل معرفی کردن استقلال تهران به جای استقلال ایران در رقابت‌های لیگ قهرمانان آسیا، از صدا و سیما انتقاد کرد و مدیرعامل آبی‌پوشان اظهار کرد که تا صدا و سیما از این تیم عذرخواهی نکند، باشگاه استقلال در هیچ برنامه تلویزیونی شرکت نخواهد کرد.

در اروپا باشگاه‌هایی مثل بارسلونا، رئال مادرید، منچستر یونایتد و لیورپول هستند که در سطح جهان طرفداران بسیار زیادی دارند. دلایلی فنی و غیر فنی مختلفی وجود دارد که این‌ باشگاه‌ها به تیم‌های پرطرفداری تبدیل شده و به علت گستردگی طیف‌ها و اقوام مختلف طرفداران، نمی‌توانند از عبارت واحدی استفاده کنند چون زادگاه تیم، مشخص است و نمی‌توانند به خاطر هواداران خود در سطح جهان از پسوند بین‌المللی استفاده کند.

اگر دیگر تیم‌هایی که در سطح جهان طرفداران بیش‌تری نسبت به باشگاه پرسپولیس دارند، بخواهند این استدلال را مبنای خود قرار دهند باید پسوندهای فراکشوری را مد نظر خود قرار دهند که مساله‌ای دور از انتظار است. حتی تیم‌هایی مثل میلان و اینتر هم در رقابت‌های اروپایی همان عنوان شهر خود را دارند و از پسوند کشوری استفاده نمی‌کنند.

در کل باید این مساله را درک کرد که تیم‌های پر طرفدار، با هویت ملی خود شناخته نمی‌شوند و خرده فرهنگ‌ها و ساز و کارهای دیگری هستند که تیم‌هایی مثل رئال مادرید و بارسلونا را پرطرفداران‌ترین تیم‌های جهان می‌کنند. این هواداران و فرهنگ کاتالان است که تیمی مثل بارسلونا را می‌سازد و در مقابل فرهنگ شهری و سرمایه‌داری شهر مادرید، تیم ثروتمند رئال را می‌سازد.

هر چند این دو تیم متعلق به کشور اسپانیا هستند اما همه بر این باورند که این دو تیم دو قطب کاملا متفاوت در فوتبال به حساب می‌آیند. اقداماتی که امثال باشگاه استقلال و پرسپولیس برای این مسائل انجام می‌دهند، نمی‌تواند راهکار مناسبی برای وحدت‌بخشی هوادران تیمشان باشد و باید شاخص‌ها و مبنای دیگری مد نظر مسئولان این تیم‌ها قرار بگیرد.