رویکرد کمیسیون تنظیم مقررات ارتباطات اعلام شد

تلاش برای ثبات هزینه‌های ارتباطی در سبد خانوار

ایران اکونومیست- رگولاتوری معتقد است با هدف بهبود وضعیت کسب‌وکار دارندگان پروانه ارتباطات ثابت و کاهش هزینه‌های اپراتورها، رویکرد تأثیرگذاری از طریق کاهش قیمت تمام‌شده خدمات برای اپراتورها را در کمیسیون تنظیم مقررات ارتباطات در پیش گرفته تا هزینه‌های این خدمات در سبد خانوار افزایش نیابد.

کد خبر: ۳۰۸۴۳۱

تاریخ: ۰۳ تير ۱۳۹۸ - ۱۳:۲۴

به گزارش ایسنا، ساماندهی پروانه‌ها و تصویب ضوابط حاکم بر صدور پروانه ارائه خدمات ارتباطات ثابت در کمیسیون تنظیم مقررات ارتباطات در سال ۹۳، نوید عرصه تازه‌ای از فعالیت را برای اپراتورهای ارایه‌دهنده خدمات اینترنت می‌داد. چراکه این بار پس از یک دهه، پروانه‌های جدید با رویکرد حذف وابستگی به فناوری، سرعت بخشیدن به توسعه خدمات در سراسر کشور و ایجاد رقابت بیش‌تر در توسعه شبکه و ارائه خدمات ارتباطی و انتقال داده صادر می‌شد، پروانه‌هایی که در دو بخش شبکه و سرویس و با نام‌های FCP و Servco دسته‌بندی شدند.

همزمان با حوزه ارتباطات ثابت، ارتباطات سیار نیز تغییراتی را تجربه می‌کرد که حلقه اول آن با ارتقای شبکه اپراتورهای تلفن همراه به نسل ۳ و بالاتر ایجاد شده بود. پهن‌باند سیار و کاربردهای آن در زندگی روزمره کاربران تلفن همراه پررنگ‌تر شد، اجرای ترابردپذیری (MNP) امکان جدیدتری در اختیار مشترکان تلفن همراه برای تغییر اپراتورشان گذاشت و اپراتورهای مجازی تلفن همراه (MVNO) با رؤیای ارائه خدمات ارزش افزوده متفاوت وارد فضای ICT شدند.

دارندگان پروانه‌های جدید هنوز در حال دست و پنجه نرم‌کردن با الزامات پروانه‌ای و مرزکشی‌های جدید حوزه فعالیت‌شان بودند که شرایط ناشی از وضعیت سیاسی و اقتصادی کشور از یک سو و تغییر فرهنگ مصرف مردم در حوزه ارتباطات و فناوری اطلاعات از سوی دیگر، فضایی متفاوت از پیش‌بینی‌های سال ۱۳۹۳ را برای فعالان این عرصه رقم زد. فضایی که این بار دست‌اندرکاران نهاد مقررات‌گذار حوزه ICT را بر آن داشت تا رویکرد کاهش هزینه‌های اپراتوری و استفاده بهینه از منابع و امکانات زیرساختی موجود و توسعه کسب‌وکارهای حوزه ICT را در تدوین مقررات پُررنگ‌تر از پیش دنبال کنند.

کسب‌وکارهای ICT هم از فضای اقتصادی کشور تأثیر می‌گیرد

حوزه ICT نیز مانند سایر حوزه‌های کسب‌وکار تحت تأثیر شرایط اقتصادی کشور قرار گرفته، از سوی دیگر به دلیل ماهیت تکنولوژی و اقبال مردم به استفاده از آن انتظار می‌رود کمتر از شرایط موجود تأثیر بپذیرد. در این راستا، علی‌محمد منتظری -مدیرکل دفتر بررسی‌های فنی و اقتصادی سازمان تنظیم مقررات و ارتباطات رادیویی- درباره‌ی تدوین مقررات در شرایط فعلی گفته است: عرصه کسب‌وکارهای حوزه ICT نیز از فضای اقتصادی کشور تأثیر می‌پذیرد. شاید تفاوت در تدابیری باشد که با اندیشیدن به آنها و توسعه زیرساخت‌ها، فضای کسب‌وکار در حوزه ارتباطات و فناوری اطلاعات بهبود پیدا کند. در رگولاتوری نیز مقررات، با توجه به شرایط کشور و پیش‌بینی چالش‌های احتمالی در سال ۹۸ تدوین و در کمیسیون تصویب شده است.

وی درباره‌ی انتقال فیبر تاریک توضیح داد: یکی از مهم‌ترین مصوبات در سال ۹۷ شرایط و تعرفه اجاره و نگهداری فیبر (تار) تاریک بود که با هدف تخصیص بهینه منابع و امکانات و کاهش هزینه‌های اپراتوری برای ایجاد شبکه تصویب شد. پیش از این مصوبه، شرکت ارتباطات زیرساخت و شرکت مخابرات ایران که دارای شبکه وسیع فیبرنوری هستند، روی این بستر خدمات انتقال را ارائه می‌کردند و سازوکار لازم برای ارائه این بستر، به صورت فیبر تاریک به سایر متقاضیان مهیا نبود.

منتظری در ادامه بیان کرد: از یک سو اپراتورها در صورت نیاز به ظرفیت انتقال بسیار زیاد و ضرورت ایجاد شبکه باید در تمام مسیرهای مورد نظرشان فیبرکشی انجام می‌دادند که این کار با توجه به هزینه‌های بالای عملیات اجرایی مقرون‌به‌صرفه نبود و از سوی دیگر ایجاد بستر موازی، مسیر اپراتورها را در شبکه‌سازی دشوار می‌کرد و در نهایت هزینه تمام‌شده خدمات ارتباطی بالا می‌رفت. این در حالی است که شرکت ارتباطات زیرساخت و شرکت مخابرات ایران فقط بخشی از تارهای در اختیار خود را استفاده می‌کنند و قسمت قابل توجهی از این امکانات و منابع قابل واگذاری به سایر دارندگان پروانه است.

ضرورت واگذاری امکانات مازاد دستگاه‌ها

مدیرکل دفتر بررسی‌های فنی و اقتصادی سازمان تنظیم مقررات و ارتباطات رادیویی در پاسخ به این‌که آیا این مصوبه تنها در مورد شرکت زیرساخت و مخابرات قابل پیاده‌سازی است، گفت: علاوه بر این دو شرکت، دستگاه‌هایی که در چارچوب بند ب ماده ۶۷ قانون برنامه پنج‌ساله ششم و مصوبه ۲۷۱ کمیسیون تنظیم مقررات ارتباطات، مجوز ارائه تار تاریک را دریافت کرده‌اند هم می‌توانند امکانات مازاد خود را با نظر رگولاتوری در اختیار سایر دارندگان پروانه قرار دهند.

منتظری با اشاره به انحصارزدایی برای بهبود کسب‌وکار اپراتورها، بیان کرد: بر اساس پیش‌بینی کارشناسان اقتصادی، در سال ۹۸ کسب‌وکارهایی موفق هستند که بتوانند درآمد ارزی بیشتری داشته باشند. بر همین اساس کمیسیون در اسفند سال ۱۳۹۷ مقررات حاکم بر آزادسازی ترافیک مکالمات صوتی بین‌الملل را تصویب کرد. این مصوبه با هدف ایجاد شرایط لازم برای فعالیت اپراتورهای همراه و ثابت در حوزه ترافیک وارده و صادره مکالمه بین‌الملل و از بین بردن انحصار، کاهش هزینه اپراتورها، افزایش سرمایه‌گذاری تصویب و ابلاغ شد تا در نهایت به ارائه خدمات مکالمه بین‌الملل با کیفیت بالاتر و قیمت مناسب‌تر به مشترکین منجر شود.

وی درباره‌ی تعرفه مکالمات بین‌الملل توضیح داد: نرخ تعرفه مکالمات بین‌الملل و نرخ ترافیک صوتی وارده به کشور بر اساس شرایط بازار و به صورت کاملاً رقابتی خواهد بود و طبق مصوبه، دارندگان پروانه شبکه‌ای که به صورت مستقیم با کریرهای بین‌الملل قرارداد دارند، موظف هستند نرخ عمده‌فروشی خدمات مکالمه صادره بین‌الملل را حداقل ۳۰ درصد پائین‌تر از میانگین نرخ خرده‌فروشی به مشترکین خود در هر ماه تعیین کنند.

مدیرکل دفتر بررسی‌های فنی و اقتصادی سازمان تنظیم مقررات و ارتباطات رادیویی ادامه داد: تعرفه انجام وظایف حاکمیتی شرکت ارتباطات زیرساخت بابت عبور ترافیک از مراکز سوئیچینگ بین‌الملل در مکالمات بین‌الملل صادره و وارده در مصوبه کمیسیون تعیین شده است و تمامی دارندگان پروانه موظف هستند مشترکینی را که به صورت غیرمجاز ترافیک بین‌الملل را به داخل یا خارج کشور وارد می‌کنند شناسایی و با آن‌ها برخورد کنند.

اصلاح روش محاسبه تعرفه پهنای باند اینترنت

منتظری با اشاره به هزینه ارائه سرویس توسط اپراتورهای ارایه‌دهنده خدمات با توجه به نوسانات ارزی، اظهار کرد: اصلاح روش محاسبه تعرفه پهنای باند اینترنت که با هدف کاهش هزینه‌های ارایه‌کنندگان خدمات ارتباطی و فناوری اطلاعات انجام شده، یکی از اقدامات حمایتی کمیسیون تنظیم مقررات ارتباطات از اپراتورهاست. قبلاً محاسبه تعرفه پهنای باند اینترنت طبق مصوبه کمیسیون در اسفند سال ۹۵ بر مبنای بیش‌ترین پیک مصرف ماهانه با میانگین ۵ دقیقه‌ای انجام می‌شد و در صورت بروز پیک‌های مصرف ناخواسته، دریافت‌کنندگان خدمات پهنای باند باید متناسب با پیک ناخواسته، هزینه پهنای باند اینترنت را پرداخت می‌کردند که در واقع هزینه اضافی به اپراتورها تحمیل می‌کرد.

وی ادامه داد: اما در مصوبه اصلاحی کمیسیون در مرداد سال ۹۷ برای حذف پیک‌های مصرف ناخواسته و غیرقابل کنترل، روش Burstable Billing با احتساب پرسنتایل ۹۵ ام پیش‌بینی شده که در این روش ۵ درصد از نمونه‌های اندازه‌گیری شده در هر ماه که رتبه‌های بالای مصرف را دارند از نمونه‌گیری خارج و مبنای محاسبه مصرف بر اساس ۹۵ درصد باقیمانده است.

مدیرکل دفتر بررسی‌های فنی و اقتصادی رگولاتوری همچنین خاطرنشان کرد: ضمن این‌که در مصوبه ۲۷۸ کمیسیون به منظور تشویق دارندگان پروانه به توزیع‌شدگی و پایداری هرچه بیشتر شبکه، ملاک تعیین سطح تعرفه پهنای باند اینترنت، ظرفیت فروخته‌شده به صورت تجمیع ترافیک هر مشتری در تمام نقاطی است که شرکت ارتباطات زیرساخت حضور دارد. در واقع از تاریخ ابلاغ این مصوبه ترافیک مصرفی بر اساس ترافیک تجمیعی کشوری (country profile) انجام می‌شود که این روش با توجه به محاسبه پلکانی تعرفه پهنای باند اینترنت به کاهش بیشتر هزینه اپراتورها منجر می‌شود.

هدف: بهبود وضعیت کسب‌وکار دارندگان پروانه

منتظری با تاکید بر هدف بهبود وضعیت کسب‌وکار دارندگان پروانه ارتباطات ثابت و کاهش هزینه‌های اپراتورها در تدوین مقررات در کمیسیون، بیان کرد: در واقع رویکرد کمیسیون تنظیم مقررات ارتباطات تأثیرگذاری از طریق کاهش قیمت تمام‌شده خدمات برای اپراتورها بوده تا هزینه‌های این خدمات در سبد خانوار افزایش نیابد. در حال حاضر هزینه ایجاد و یا توسعه شبکه بسیار بالاست. رویکرد اصلی کمیسیون کاهش این هزینه‌ها و استفاده بهینه از منابع و امکانات موجود در کشور است. این موضوع را حتی در حوزه توسعه خدمات در مناطق روستایی و کمتر توسعه‌یافته نیز در مقررات‌گذاری سال ۹۷ مدنظر داشتیم.

بر اساس اطلاعات سازمان تنظیم مقررات ارتباطات رادیویی، وی در ادامه با بیان این‌که یکی از برنامه‌های محوری وزارت ارتباطات در دولت دوازدهم توسعه خدمات در مناطق روستایی و کمتر توسعه‌یافته و گسترش پوشش جاده‌ای از طریق توسعه و ارتقا شبکه دارندگان پروانه است، افزود: کمیسیون تنظیم مقررات ارتباطات به منظور سرعت بخشیدن به این موضوع و تسهیل در ارائه خدمات USO در دی ماه ۹۷ مقررات عمده‌فروشی خدمات شبکه USO را تصویب کرد و با توجه به شرایط خاص کشور و به منظور کاهش هزینه‌های توسعه شبکه و استفاده از منابع و امکانات موجود در مصوبه ۲۸۹ امکان عمده‌فروشی خدمات شبکه USO از سوی ارایه‌کننده خدمات USO به دارندگان پروانه‌های ارتباطی و فناوری اطلاعات از سازمان برای بازه زمانی مشخص فراهم شد.

مدیرکل دفتر بررسی‌های فنی و اقتصادی رگولاتوری در پاسخ به اینکه آیا در سال پیش‌رو هم تدوین و تصویب مقررات با همین رویکرد ادامه خواهد یافت، اظهار کرد: در سال ۹۸ هم کاهش هزینه‌های توسعه شبکه و ارائه خدمات ارتباطی از طریق تغییر مدل فروش پهنای باند اینترنت و خدمات انتقال، تکمیل مقررات اشتراک‌گذاری زیرساخت‌ها و تدوین مقررات عمده‌فروشی خدمات ثابت و سیار از مهم‌ترین برنامه‌های رگولاتوری است. در حوزه ارتباطات ثابت هم به دنبال ساماندهی، توسعه و ارتقا شبکه ارتباطی ثابت کشور مبتنی بر انواع فناوری FTTX هستیم که امیدواریم با مجموعه این اقدامات و اجرای برنامه‌ها، اتفاقات خوبی در حوزه ICT رقم بخورد و شاهد توسعه کسب‌وکارها و خدمات نو در کشور باشیم.