آپاندیسیت؛ بیماری بدون عارضه‌ای که باید سریعا عمل شود

آپاندیسیت در واقع التهاب آپاندیس است که خود را با درد زیاد در شکم یا ناحیه زیرشکمی نشان می‌دهد.

کد خبر: ۲۸۷۲۹۵

تاریخ: ۱۳ اسفند ۱۳۹۷ - ۰۹:۵۲

ایران اکونومیست- آپاندیس زائد‌ه‌ای کوچک و شبیه انگشت با طولی حدود ۱۰ سانتی متر است که درست در زیر دریچه ایلـُوسکال به سکوم چسبیده است؛ آپاندیس به طور مرتب با غذا پر و سپس به داخل سکوم تخلیه می‌شود.

به دلیل کوچکی مجرای آپاندیس ممکن است به خوبی تخلیه نشود به همین دلیل بسیار مستعد بروز انسداد و سپس عفونت است؛  آپاندیسیت، شایع‌ترین علت بروز التهاب حاد در مربع تحتانی راست شکم است و یکی از شایع‌ترین علل جراحی فوری شکم به شمار می‌آید؛ آپاندیسیت در هر سنی ممکن است رخ دهد، بیشتر بین سنین ۱۰ تا ۳۰ سالگی اتفاق می‌افتد، هر ساله از هر ۵۰۰ نفر یکی دچار آپاندیس می‌شود.

بیشتر بخوانید: چه عواملی باعث بروز آپاندیس می شود؟

علی ارغوانی متخصص داخلی در گفت‌وگو با خبرنگار حوزه بهداشت و درمان گروه علمی پزشکی باشگاه خبرنگاران جوان، اظهار کرد: آپاندیسیت در واقع التهاب آپاندیس است، طول تقریبی آپاندیس تا ۹ سانتی متر است که در ابتدای روده بزرگ قرار گرفته است، عملکرد دقیق آن مشخص نیست، اما مشخص است که بدون هیچ عارضه مشخصی پس از برداشتن آن می‌توان به زندگی ادامه داد.

این متخصص داخلی بیان کرد: التهاب آپاندیس یک بیماری اور‍ژانسی است که نیاز به عمل جراحی فوری دارد، زیرا در صورت عدم درمان ممکن است آپاندیس سوراخ شود و مواد عفونی به داخل حفره شکم بریزد و باعث التهاب شدید شکم می‌شود و در صورت عدم درمان می‌تواند کشنده باشد.

آبسه آپاندیس چیست؟

ارغوانی درباره آبسه آپاندیس، ادامه داد: گاهی اوقات پس از پاره شدن آپاندیس، دیواره‌هایی دور آن را می‌گیرد و از گسترش عفونت در کل شکم جلوگیری می‌کند و باعث به وجود آمدن آبسه آپاندیس می‌شود؛ علائم آبسه آپاندیس در معاینه شبیه آپاندیسیت است و در همه موارد لازم است جراحی انجام شود.

وی با اشاره به اینکه بروز آپاندیس در افراد زیر ۲ سال نادر است، گفت:  سن شایع در بروز آپاندیس  ۱۰ تا ۳۰ سالگی است، هرچند این عارضه در هر سنی ممکن است رخ دهد؛ آپاندیسیت زمانی رخ می‌دهد که آپاندیس مسدود شده باشد، اغلب این اتفاق به دلیل وجود مدفوع، جسم خارجی یا ابتلا به سرطان در دهانه یا در کانال آپاندیس اتفاق می‌افتد.

علائم هشدار دهنده آپاندیس

این متخصص داخلی درباره علائم آپاندیسیت، افزود: از علائم آپاندیس می‌توان به درد‌های مبهم در قسمت بالایی ناف یا قسمت فوقانی شکم  اشاره کرد که این درد پس از مدتی به سمت راست و پایین شکم منتقل می‌شود، معمولا این درد اولین نشانه آپاندیس است؛ از دست دادن اشتها،  تهوع یا استفراغ که دقیقا پس از درد شکم رخ می‌دهد ، تورم شکم، تب با درجه پایین (۲/۳۸ تا ۸/۳۸) از علائم بروز آپاندیس است.

ارغوانی ادامه داد: ناتوانی در دفع گاز یا بالعکس یبوست یا اسهال به همراه گاز، درد مبهم در همه قسمت‌های بالا و پایین شکم، پشت و مقعد،  ادرار دردناک، گرفتگی شدید عضلات از دیگر علائم آپاندیس است؛ اگر هر کدام از علائم ذکر شده را دارید بلافاصله باید تحت مراقبت‌های پزشکی قرار بگیرید، زیرا تشخیص و درمان به موقع بسیار اهمیت دارد، در این مواقع بیمار باید چیزی نخورد و ننوشد و از مصرف قرص‌های ضد درد، آنتی اسید و مسهل پرهیز کند و سریعا تحت درمان قرار گیرد.

وی تشریح کرد: تشخیص آپاندیسیت ممکن است گمراه کننده باشد، اغلب علائم این بیماری مبهم یا بسیار شبیه سایر بیماری‌هاست؛ بیماری‌هایی نظیر عفونت مثانه یا مجاری ادراری، التهاب معده، عفونت‌های روده‌ای، مشکلات تخمدان و غیره می‌تواند نشان دهنده آپاندیس باشد.

این متخصص داخلی اظهار کرد: معاینه شکم برای تشخیص التهاب، آزمایش ادرار برای بررسی عفونت ادراری، آزمایش خون برای پی بردن به مبارزه احتمالی بدن در برابر عفونت، سونوگرافی یا سی تی اسکن از کارهایی است که برای تشخیص آپاندیس انجام می‌شود.

روش  درمان آپاندیسیت

ارغوانی با تاکید بر اینکه جراحی از شایع‌ترین درمان‌ها برای آپاندیس است، گفت: گاهی اگر جراح مشکوک به آپاندیسیت باشد ترجیح می‌دهد برای رعایت ایمنی بیمار و جلوگیری از پارگی آپاندیس عمل جراحی را انجام دهد؛ اگر آپاندیس به صورت آبسه بروز کند جراحی به صورت  ۲ مرحله‌ای، یعنی اول تخلیه آبسه و سپس برداشتن آپاندیس است.

این متخصص داخلی اظهار کرد: عمل جراحی آپاندیسیت یا به صورت لاپاراسکوپیک یا به صورت باز با ایجاد برش حدود ۵ تا ۱۰ سانتی متری بر روی شکم انجام می‌شود؛ در صورت ایجاد التهاب داخل شکمی به علت پارگی آپاندیس؛ برش از زیر ناف ایجاد و شکم باز می‌شود و پس از برداشتن آپاندیس کل شکم شستشو داده می‌شود.

مراقبت‌های پس از جراحی آپاندیس

این متخصص داخلی تشریح کرد: ۱۲ ساعت پس از برداشتن آپاندیس بیمار قادر به حرکت خواهد بود، ولی ۲ تا ۴ هفته طول می‌کشد که بیمار به فعالیت عادی خود بازگردد؛ پس از برداشتن آپاندیس در صورت بروز هر کدام از موارد زیر باید سریعا با پزشک تماس گرفت، این موارد شامل استفراغ خارج از کنترل، افزایش درد شکم، افزایش درد و قرمزی در محل برش جراحی،  تب، چرک کردن زخم، عدم دفع گاز و مدفوع است.

وی یادآوری کرد: هیچ راهی برای پیشگیری از آپاندیسیت وجود ندارد، اما به هر حال بروز آپاندیسیت در افرادی که غذا‌های دارای فیبر بالا مانند سبزی و میوه مصرف می‌کنند، کمتر شایع است.

ایرج خسرونیا‌ متخصص داخلی  اظهار کرد: آپاندیس ضایعه‌ای در انتهای روده است که در صورت درمان نشدن،  مشکلات زیادی در بدن شخص ایجاد می‌کند؛ شایع‌ترین درمانآپاندیس، عمل جراحی است، وقتی بیماری با درد شکم یا در قسمت زیر شکم و در سمت راست بدن به پزشک مراجعه می‌کند این فرد مشکوک به عارضه التهاب آپاندیس است.

خسرونیا‌ بیان کرد: هیچ نوع ماده غذایی برای پیشگیری و پیشرفت آپاندیس وجود ندارد؛ هنگامی که فرد دچار عارضه التهاب آپاندیس می‌شود، عوارضی مانند دل‌درد، استفراغ، طب، ضعف عمومی، اسهال و یبوست‌ دارد و در اطراف ناف دچار دل‌درد می‌شود؛ در صورت مشاهده چنین علائمی؛ بیمار  باید هرچه سریع‌تر مورد عمل جراحی قرار گیرد.