محققان امیرکبیر سلامت سازه ها را پایش می کنند

محققان دانشگاه صنعتی امیرکبیر روشی را برای پایش سلامت سازه‌ها ارائه کرده اند که می‌توان از آن برای رصد سلامت سازه‌های مناطق زلزله خیز که در آن زمین‌لرزه‌های فوج گونه بسیاری رخ می‌دهد، بهره برد.

کد خبر: ۲۷۲۸۴۶

تاریخ: ۱۷ دی ۱۳۹۷ - ۱۱:۵۱

به گزارش ایران اکونومیست از دانشگاه صنعتی امیرکبیر، مجری این طرح، گفت: حفظ یکپارچگی ساختاری در حین بهره برداری اهمیت به ‌سزایی در تامین عملکرد سازه دارد.
مریم واحدی ادامه داد: وجود عوامل متنوع آسیب و نداشتن اطمینان کامل به طراحی اولیه و اجرا، سبب به کارگیری روش‌های پایش سلامت سازه‌ در دهه‌های اخیر شده است.
وی همچنین افزود: ارزیابی وضعیت یک سازه گاهی به ‌سادگی امکان‌پذیر نیست؛ چون تغییرات در مشخصات سازه‌ای همواره به معنی وقوع خرابی در آن نیست، بلکه ممکن است ناشی از اثرات عواملی همچون اندرکنش خاک و سازه یا وجود عدم قطعیت‌ها باشد.
مجری طرح پایش سازه ها گفت: بنابراین لازم است اثرات فوق برای بهبود نتایج در روند بررسی سلامت سازه مورد توجه قرار گیرد.
واحدی 'پایش سلامت سازه‌ها با تکیه بر قابلیت اطمینان و درنظر گرفتن اندرکنش خاک و سازه' را عنوان این مطالعات ذکر کرد و ادامه داد: در این پژوهش، روش‌های نوینی برای پایش وضعیت سازه‌ها تحت تاثیر زلزله ارائه شده و علاوه بر آن روش‌هایی برای احتساب عدم ‌قطعیت‌ها در این روند توسعه داده شده است.
مجری طرح اساس روش این پژوهش را معادلات ریاضی حاکم بر رفتار سازه‌ها و چگونگی تغییر ویژگی‌های دینامیکی سازه در اثر خرابی،‌ عنوان کرد و گفت: در طول دهه‌های اخیر مبحث شناسایی خرابی و پایش سلامت سازه‌ها با روش‌های غیر مخرب، بسیار مورد توجه قرار گرفته و هدف کلی چنین روش‌هایی بدست آوردن ارزیابی دقیقی از شرایط فعلی سازه در هر لحظه از زمان بهره‌برداری و پیش‌بینی و مدیریت هزینه‌های ناشی از نگهداری و تعمیرات آن است.
وی اظهار کرد: به طور کلی علاوه بر کاهش هزینه‌های نگهداری، بهبود ایمنی و قابلیت اطمینان از مزایای اصلی پایش سلامت سازه است و در این زمینه دستاوردهای رساله برای شناسایی خرابی و به هنگام کردن مدل سازه قابل استفاده است.
مجری طرح با اشاره به مزایای رقابتی این طرح، خاطر نشان کرد: در این پژوهش اثر اندرکنش خاک-سازه و عدم قطعیت‌های ناشی از خطای اندازه‌گیری و مدل‌سازی در روند پایش سلامت سازه مورد ارزیابی قرار گرفته و برای این منظور علاوه بر معادلات ریاضی از تکنیک نوین هوش مصنوعی نیز بهره گرفته شده است.
وی با بیان اینکه بیشتر روش‌های موجود برای تشخیص آسیب در سازه‌ها بر اساس استفاده از تحریک‌های اجباری خارجی توسعه یافته‌اند، یادآور شد: در بسیاری از موارد، پایش سلامت سازه‌ موجود با چنین روش‌هایی، به علت مخالفت مالکین یا نهادها با اعمال بار خارجی امکان‌پذیر نیست.
واحدی تصریح کرد: در این رساله، شناسایی آسیب با استفاده از پاسخ لرزه‌ای که در آن تمامی درجات آزادی سازه بدون نیاز به اعمال بار خارجی تحریک می‌شوند، مورد توجه قرار گرفته است.
مجری طرح تصریح کرد: کاربردهای عمده روش‌های ارائه شده در این پژوهش پیشگیری از وقوع خرابی فاجعه بار، جلوگیری از کاهش عمر مفید سازه‌‌ها و ممانعت از تلفات احتمالی جانی و مالی است.
وی افزود: در بسیاری از مناطق لرزه‌خیز از جمله ایران، مجموعه‌ای از زمین‌لرزه‌های با شدت کم، پیوسته در حال وقوع است. چنین زمین‌لرزه‌هایی اگرچه منجر به ایجاد خرابی در سازه نمی‌شوند، اما می‌توان بر اساس روش‌های ارائه شده در این رساله از پاسخ سازه در مقابل چنین زلزله‌هایی برای شناسایی وضعیت سلامت آن استفاده کرد.
لازم به ذکر است، این طرح با راهنمایی فرامرز خوشنودیان از اعضای هیات علمی دانشگاه صنعتی امیرکبیر اجرایی شده است.