شجاعی :

زنان را فقط برای مشارکت توده ای به رسمیت می شناسیم

دبیرکل مجمع زنان اصلاح طلب گفت: مشارکت توده ای زنان را فقط به رسمیت می شناسیم و از حضور آنان استقبال می کنیم اما هنگام بهره مندی از اندیشه و مدیریت آنها هزار اما و اگر می آوریم که آموزش ندیدند، تجربه ندارند و وارد نیستند.

کد خبر: ۲۶۰۹۰۶

تاریخ: ۲۳ آبان ۱۳۹۷ - ۱۰:۳۳

به گزارش ایران اکونومیست، «زهرا شجاعی» در مورد مشکلات زنان برای حضور در عرصه سیاسی و مدیریتی افزود: ما مشارکت توده ای زنان را به رسمیت شناخته و از حضور آنها استقبال می کنیم به عنوان مثال در انتخابات، راهپیمایی اما هنگام بهره مندی از اندیشه و مدیریت زنان هزار اما و اگر می آوریم که آموزش ندیدند، تجربه ندارند و وارد نیستند.
وی توجه به پایین بودن نرخ مدیریت زنان در سطوح مختلف مدیریتی را یکی از مطالبات آنها دانست و اظهارداشت: حضور دختران در ورزشگاه ها هم از مطالبات آنها است ولی نباید آن را تعمیم بدهیم یا بگوییم اگر این دو مشکل رفع شود تمام مشکلات زنان حل شده است.
وی در عین حال توجه به شایسته سالاری را از ضرورت ها برای انتخاب زنان در مسئولیت دانست و گفت: تجربه عملی و مشاهدات من در عرصه زنان این است که اگر بانوان به پست های مدیریتی برسند اما کارنامه درخشانی از خود بروز ندهند موضوع زیر سوال می رود و مخدوش می شود بنابراین به موازات تاکید بر بهره مندی نظام از مدیریت و سرمایه انسانی زنان باید به دنبال شایسته سالاری بود.
مشاور امور زنان رییس دولت اصلاحات تاکید کرد: با این موضوع که به هر قیمتی هر زنی در هر جایی مسئولیتی قبول کند به شدت مخالف هستم و فکر می کنم نقض غرض است.
شجاعی همچنین در پاسخ به این سوال که با توجه به تحقیقات انجام شده در کشور موانع پیش روی زنان در رسیدن به بخش مدیریتی چیست؟، اظهارداشت: وقتی از مشکلات زنان می گوییم باید دایره نگاه ما خیلی وسیع تر باشد.
وی تصریح کرد: نباید فقط به بحث پست های مدیریتی زنان بپردازیم، این موضوع یکی از چند مساله و مشکل بانوان است، ما درباره جمعیتی از کشور صحبت می کنیم که نزدیک به 40 میلیون نفر بوده و از این تعداد حدود 80 درصد خانه دار هستند.
رییس مرکز امور مشارکت زنان در دولت اصلاحات خاطرنشان کرد: حدود 12 میلیون نفر از زنان کشور روستایی ، حدود سه میلیون زن کارمند، تعدادی هم دانشجو و دانش آموز هستند. عده ای از این زنان هم سرپرست خانوار هستند.
شجاعی یادآور شد: اگر می خواهند به مسایل زنان بپردازند نباید توجه به یک گروه خاصی از آنها داشته باشند و فقط به یکی از مسایل بپردازند. جامع گری و در نظرگرفتن همه اقشار زنان به خصوص در برنامه ریزی کلان کشور باید مدنظر باشد.
وی ادامه داد: بنابراین اگر از من می پرسید مشکل اصلی زنان چیست، من نیز از شما می پرسم که منظور کدام یک از اقشار زنان است؟ اگر منظور زنان دانشجو یا تحصیل کرده است، مشکل آنها اشتغال است چرا که با زحمات زیادی تحصیل کردند و به دانشگاه رفتند.
این فعال سیاسی و اجتماعی با یادآوری این که نرخ بیکاری فارغ التحصیلان زن در کشور از مردها بیشتر است، ادامه داد: در واقع درصد بیکاری آنها بیشتر است و تعدادشان از مردها بیشتر نیست.
شجاعی همچنین درمورد زنان روستایی گفت: آنها در عرصه کار و فعالیت هستند اما به عنوان زن شاغل محسوب نمی شوند و بنابراین حق و حقوق اقتصادی و مالی ندارند.
وی درمورد زنان خانه دار نیز اظهارداشت: مشکل آنها بحث بیمه است و این که خانه داری زنان به عنوان شغل محسوب نمی شود، در مورد دختران جوان هم فضای ورزشی، تفریحی برای آنها کم و عادلانه نیست.

** 30 درصد مدیریت زنان عملیاتی نیست
این فعال سیاسی و اجتماعی، موضوع اختصاص 30 درصد مدیریت ها به زنان را غیر کارشناسی دانست که امکان عملیاتی ندارد.
شجاعی اظهارداشت: نسبت زنان مدیر به زنان شاغل همان نسبت مدیران مرد به مردان شاغل است، یعنی اگر دو درصد مردان شاغل مدیر هستند، دو درصد زنان شاغل هم مدیر هستند.
وی ادامه داد: اگر قرار باشد 30 درصد مدیریت ها به زنان داده شود باید 30 درصد از مدیران مرد را یا برکنار یا بازنشسته کرد یا بگوییم به رحمت ایزدی بپیوندند.
وی تصریح کرد: امکان اختصاص 30 درصد پست مدیریتی به زنان وجود ندارد چراکه دولت بنا ندارد بدنه خود را بزرگ کند بلکه بدنبال کوچک سازی و چابکی است.
دبیرکل مجمع زنان اصلاح طلب همچنین گفت: نکته دیگر این است که در حوزه کارشناس مسئول، چند درصد از زنان در این حوزه هستند؛ یک نفر که نمی تواند از حوزه کاردانی و کارشناسی یک دفعه پرش کند و مدیر شود، باید شرایط لازم مدیریت را داشته باشد. اگر ما به جای این درصد، عدد بگذاریم کاملا روشن می شود که این وعده غیرممکن است البته آقایان از این حرف من سوءاستفاده نکنند.
شجاعی تاکید کرد: ما باید درخواست هایی معقول، منطقی و عملیاتی داشته باشیم تا بتوانیم پیگیری کنیم، باید پرسید این عدد 30 درصد از کجا آمده است، چرا نگفتند 35 یا 25 درصد بنابراین یک حرفی زده شده است.
وی یادآور شد: البته من با اصل موضوع مخالف نیستم، در دوره مسئولیتم در مرکز امور مشارکت زنان همین طرح را دنبال کردیم و به صورت پلکانی برای هر وزارتخانه ای سهم خاصی به نسبت تعداد زنان کارشناس مسئول تعیین کردیم که برنامه بسیار منظم، علمی و حساب شده بود، جالب است بدانید در وزارت امور اقتصادی و دارایی برخلاف ظاهرش بیشترین کارکنان آن خانم هستند و امکان مدیر شدن در آن وزارتخانه برای زنان بسیار بیشتر است.
این فعال سیاسی و اجتماعی تاکید کرد که باید براساس یک مدل علمی و دقیق سخن بگوییم. آیا این 30 درصد در کل است، سهم هر وزارتخانه چقدر است؟ آیا می توان در یک وزارتخانه که مثلا نسبت تعداد کارمندان زن آن نسبت به کل شاغلین 10 درصد است این وعده 30 درصدی را محقق کرد.
شجاعی تصریح کرد: وقتی وارد عمل می شوید باید توضیح دهید کدام دستگاه چه نسبتی و چه درصدی و براساس کدام نیروهای آماده به خدمت برای مدیریت در نظر گرفته شده است.

** طرح ملی تربیت 300 مدیر زن را اجرا کردیم
رییس مرکز امور مشارکت زنان در دوران اصلاحات به اجرای طرح ملی تربیت 300 مدیر زن اشاره و خاطرنشان کرد: راهکار دیگری که در آن دوره انجام دادیم بحث تربیت مدیران زن بود چراکه بهانه می گرفتند بانوان آموزش ندیده اند، تربیت نشدند یا وارد نیستند و تجربه ندارد.
شجاعی اظهار داشت: در اجرای طرح ملی تربیت 300 مدیر زن تفاهم نامه ای با مرکز آموزش دولتی به امضا رسید که براساس آن 300 زن در سراسر کشور آموزش مدیریتی دیدند و که می توان از آنها استفاده کرد اما 300 مدیر با سهم 30 درصدی زنان فاصله زیادی دارد.

** در برنامه سوم موضوع زنان مورد توجه قرار گرفت
وی همچنین در پاسخ به سوالی درمورد سرنوشت تحقیقات انجام شده در مرکز امور مشارکت زنان ریاست جمهوری در دولت اصلاحات اظهارداشت: در این دوره به دلیل تحولاتی که در کشور رخ داد، فضای جدیدی به وجود آمد و به طور کلی پارادایم اداره سیاسی کشور براساس مردم سالاری دینی و تاکید بر جامعه مدنی و نیروهای به اصطلاح مردمی بود و شعارها و صحبت هایی که در حوزه زنان گفته می شد نقطه عطفی در تاریخ مشارکت اجتماعی و سیاسی زنان محسوب می شد و براین اساس امور زنان برنامه محور شد.
این فعال مسایل زنان ادامه داد: در برنامه اول و دوم توسعه تنها بندی به ورزش زنان و کنترل جمعیت اختصاص یافت و موضوع زنان وارد برنامه کلان کشوری نشده بود. در برنامه سوم توسعه موضوع زنان وارد شد و بندی اختصاص یافت که ظاهرا اگرچه یک بند و ماده 158 بود ، ولی این ماده چهار حوزه گسترده اقتصادی، فرهنگی، اجتماعی و قضایی را در برگرفت.
شجاعی تصریح کرد: به دنبال برنامه سوم، بودجه لازم به این بخش اختصاص یافت و دارای ردیف بودجه شدیم که اتفاق مبارکی بود.
وی ویژگی دیگری که در این دوره در حوزه زنان رخ داد را انجام فعالیت ها براساس تحقیقات و پژوهش عنوان کرد و گفت: در این دوره نگرش علمی به موضوع زنان وارد شد به عنوان مثال ایجاد مرکز تحقیقات و مطالعات زنان در دانشگاه تهران که با همکاری مرکز مشارکت و دانشگاه تهران مرکزی در دانشکده علوم اجتماعی ایجاد شد که ما فعالیت هایی که می خواستیم که انجام دهیم یا مسایل و مشکلات و سیاست گذاری ها را براساس تحقیقات پیشنهاد می دادیم و آنجا انجام می شد.
رییس مرکز امور مشارکت زنان در دوران اصلاحات به راه اندازی رشته مطالعات زنان اشاره کرد و گفت: ایجاد این رشته در دانشگاه منجر به تربیت کادر متخصص زنان شد که این اقدام نیز بسیار مبارک بود.
شجاعی خاطرنشان کرد: سعی ما بر این بود که هر اقدامی که می خواهیم انجام دهیم براساس پژوهش باشد یعنی در ارتباط با موضوعات مختلف کارهای تحقیقاتی انجام می دادیم و براساس آن تحقیقات سیاست گذاری انجام می دادیم یا اقدام به اجرا می کردیم.
وی به طرح بازنگری تمامی قوانین و مقررات مربوط به زنان با همکاری دانشگاه مفید اشاره کرد و گفت: در بحث حقوقی زنان یک پژوهش گسترده با همکاری دانشگاه مفید قم انجام شد که تمامی قوانین و مقررات مربوط به زنان بازنگری مورد بازنگری قرار گرفت.
دبیرکل مجمع زنان اصلاح طلب یادآور شد: در این طرح خلاء های قانونی و اصلاحات مورد نیاز شناسایی شد. این تحقیقات با بودجه 50 میلیون تومانی سه سال طول کشید چرا که کار وسیع و گسترده ای بود.
شجاعی ادامه داد: نتایج این تحقیقات به دو جلد کتاب به نام «بازپژوهی حقوق زنان» و یک لایحه 64 ماده ای منتج شد که این لایحه به کمیسیون دولت وقت رفت و بررسی شد اما عمر دولت اصلاحات کفاف نداد که به مجلس ارایه شود.

** کتاب بازپژوهی حقوق زنان در همه وزارتخانه ها و سازمان های غیردولتی موجود است
رییس مرکز امور مشارکت زنان در دوران اصلاحات همچنین در پاسخ به این سوال که گفته می شود این دو جلد کتاب و دیگر پژوهش های انجام شده در حوزه زنان در دولت احمدی نژاد خمیر شد، گفت: این کارهای تحقیقاتی یک نسخه نبود و در مراکز مطالعاتی زنان و وزارتخانه ها توزیع شد اما چون بودجه ما درآمد - هزینه ای نبود بنابراین نمی توانستیم کتاب های منتشر شده را بفروشیم.
شجاعی ادامه داد: یکی از هدف ها و برنامه های من در این مرکز آن بود که فعالیت های خودمان را مستند کنیم که این کار به ماندگاری این تحقیقات کمک می کرد و منبعی برای تحقیقات آینده شود.
وی تصریح کرد: شنیدم اتفاق نامبارکی برای بخشی از این کتاب ها افتاد که واقعا جای تاسف دارد. ما می گوییم حتی کتاب های دگراندیشان و مارکسیستی یک منبع برای مطالعه است. فرد عاقل، فهیم و اندیشمند مطلبی را می خواند و برای آن ردیه می نویسد.
وی تاکید کرد: در هر صورت آن زمان ها گذشت، این منابع و کتاب ها در همه وزارتخانه ها، کتابخانه ملی و سازمان های غیردولتی وجود دارد.

**نمایندگان مجلس در پی استیفای حقوق زنان باشند
مشاور امور زنان رییس دولت اصلاحات همچنین در پاسخ به این سوال که باتوجه به اقدامات انجام شده درعرصه زنان، نمایندگان زن مجلس چه گام هایی را می توانند برای احقاق حقوق این قشر بردارند، گفت: مسایل حقوقی زنان یکی از اولویت ها است اما همه اولویت ها نیست.
شجاعی با بیان این که استیفای حقوق زنان یکی از مسایل است ، تصریح کرد: پیشنهاد من به تمامی نمایندگان مجلس این است که به جای این که کانال و گروه تشکیل دهند و لحظه به لحظه گزارش فعالیت های خود را بدهند، لایحه تدوین شده در دولت اصلاحات را به عنوان طرح نمایندگان برای اصلاح قانون مدنی رسیدگی و به قانون تبدیل کنند.
وی یادآور شد: نمایندگان مجلس بخشی از وقت خود را صرف تبلیغات فردی می کنند که خیلی درد آور است، این اقدامات یک نوع تبلیغات انتخاباتی زودرس تعبیر می شود. اگر کاری در مجلس برای احقاق حقوق زنان انجام می شود، فراکسیون زنان مجلس باید گزارش بدهد.
وی تاکید کرد: ایراد ما این است که دائما می خواهیم طرحی نو دراندازیم و کاری را از صفر شروع کنیم. برای همین است که ساختمان های ما تا 4 طبقه بیشتر نیست چون هیچ وقت بنای کار خود را روی تجربیات و زحمات دیگران نمی سازیم تا این ساختمان بالا برود و رشد پیدا کند.

**فضای مجازی تیغ دولبه است
این فعال مسایل زنان همچنین در مورد القائات فضای مجازی درخصوص حجاب و ورود زنان به ورزشگاه ها و دختران انقلاب، گفت: یکی از آفات فضای مجازی عمده کردن مسائل جزیی، اصلی کردن مسائل فرعی، بزرگ نمایی و ایجاد توهم اکثریت است بطوری که جامعه یا حتی بعضی از احزاب و گروه های سیاسی در دوره هایی مرتکب این اشتباهات می شوند.
شجاعی افزود: این شائبه که مطالب منتشر شده در فضای مجازی مطالبات جامعه است، انسان را دچار خطا می کند و معمولا یک تحلیلگر و کنشگر اجتماعی و سیاسی به این موضوع توجه می کند که این موضوعات دغدغه چند درصد جامعه است؟
وی یا بیان این که حضور زنان در ورزشگاه ها یک حق است، گفت: اما این خواسته و مطالبه چند درصد از زنان جامعه است، نمی خواهم بگویم که درخواست درصد کمی است و نباید به آن توجه شود بلکه منظورم این است باید به آن پرداخته شود البته این موضوع مورد بررسی قرار گرفته و پیگیری شده است و مقدمات آن فراهم شده ولی اشتباه و توهمی که به وجود می آید این است که این موضوع مساله همه زنان تلقی شود.
وی با یادآوری این که فضای مجازی یک تیغ دو لبه است، خاطرنشان کرد: این فضا به عنوان یک فناوری جدید سرعت و گستره ارتباطات را افزایش داده است اما وجود این فناوری باعث ایجاد تحولاتی عمیق در جامعه می شود که این موضوع بحث مفصلی دارد چرا که فضای مجازی هم اکنون بر فضای حقیقی غلبه می کند.
وی ادامه داد: استفاده درست و صحیح از این فضا و به کارگیری این وسیله در جهت اطلاع رسانی صحیح و کسب و کار می تواند نقش مفید و مثبتی داشته باشد. البته از این فناوری سوء استفاده هایی می شود که برای مواجهه با آن نیازمند سواد رسانه ای هستیم. متاسفانه سواد رسانه ای در جامعه ما بسیار ضعیف است. اگرچه شمار کاربران زن فضای مجازی بیش از مردان است ولی به لحاظ سواد رسانه ای نیازمند آموزش هستیم.
دبیرکل مجمع زنان اصلاح طلب درمورد اولویت مسائل زنان، گفت: نخستین کاری که در سال 76 انجام دادیم تعیین اولویت های زنان بود. ما که همه کار نمی توانیم انجام دهیم و عمر، وقت و بودجه محدودی داشتیم بنابراین در نخستین فرصت براساس یک الگوی علمی اولویت زنان را بررسی کردیم.
شجاعی افزود: این سوال پیش می آید این اولویت ها روی کدام ملاک بدست آمده است. نخستین ملاک فراوانی و ملاک های بعدی فوریت، ضرورت و اهمیت است. البته این ملاک ها نیازمند باز تعریف هستند که براساس آن بیاییم مشکل طلاق، ایدز یا خشونت و ... که ممکن است میان زنان خانوار فراوانی نداشته باشد را بررسی کنیم. اما درنظامی که معتقد به عدالت اجتماعی است وجود یکی از این مسائل زیاد است. پس ملاک ما در برخی موارد ضرورت است و در برخی مواقع فوریت و فراوانی است.

**با پیروزی انقلاب زنان به کلی فراموش شدند
این فعال سیاسی و اجتماعی همچنین در پاسخ به سوالی درمورد توجه به نقش و جایگاه زنان در جامعه پس از انقلاب اسلامی اظهارداشت: زنان نقش موثری در پیروزی انقلاب داشتند، حضرت امام (ره) اهل مبالغه نبودند و وقتی ایشان می گویند زنان رهبر انقلاب هستند، یعنی اگر آنها در جریان انقلاب نبودند به پیروزی نمی رسید اما وقتی انقلاب به پیروزی رسید گویی خانم ها به سیاهی لشگر تبدیل و به کلی فراموش شدند و از فکر و اندیشه آنها استفاده نشد.
شجاعی افزود: در نهادهایی که پس از انقلاب تشکیل شد مانند دولت موقت و شورای انقلاب هیچ زنی عضویت نداشت. با اصرار و فشار برخی از دوستان «منیره گرجی» به عنوان تنها نماینده زن مجلس خبرگان انتخاب شد.
وی خاطرنشان کرد: البته زنان هم در آن زمان به آن بالندگی سیاسی نرسیده بودند که به شکل سازماندهی شده و تشکیلاتی یک جنبش سیاسی راه اندازی کنند تا بتوانند مطالبات خود را بیان کنند.
مشاور امور زنان رییس دولت اصلاحات ادامه داد: تا این که مساله جنگ پیش آمد و زنان در پشت جبهه و در ستادهای پشتیبانی یا به عنوان پرستار یا پزشک در خط مقدم حضور فعال داشتند.
شجاعی همچنین اظهار داشت: سرانجام پس از 10 سال از انقلاب اسلامی در شورای عالی انقلاب فرهنگی، دکتر معین از وجود دو نماینده زن (دستغیب و رجایی) استفاده کرد یا در مجالس اول و دوم چهار زن نماینده شدند یعنی به همان تعدادی که در زنانی که لیست جامعه روحانیت مبارز قرار داده بودند، انتخاب شدند.
وی افزود: بنابراین پس از 10 سال به این فکر افتادند برای برنامه ریزی، شورای فرهنگی اجتماعی زنان تشکیل شود پس از آن هم کمیسیون امور بانوان وزارت کشور و دفتر امور بانوان ریاست جمهوری ایجاد شد که فعالیت آن تاکنون ادامه دارد.

** اگر ما را در نمازخانه هم راه ندهند در خیابان جلسات را تشکیل می دهیم
این فعال سیاسی و اجتماعی درپاسخ به این سوال که در خاطرات شما آمده است که زمانی مشاور وزیر آموزش و پرورش بودم اتاق جلسات را روی ما بستند و جلسات را در نمازخانه برگزار کردیم، گفت: از سال 67 نماینده وزارت آموزش پرورش در شورای فرهنگی اجتماعی زنان بودم. سال 74 در آموزش و پرورش زنان و دختران دانش آموز نیمی از نیروی کار را تشکیل می دادند به همین دلیل تلاش کردم عدالت جنسیتی در این وزارتخانه محقق کنم.
شجاعی خاطرنشان کرد: پیشنهاد تشکیل ستاد امور بانوان آموزش و پرورش را خدمت وزیر وقت دادم که وی هم موافقت کرد. برای سازماندهی و ساختار آفرینی این نهاد نیازمند تشکیل جلساتی بودیم به عنوان مشاور وزیر آموزش و پرورش (محمد علی نجفی) از معاونت ها و سازمان های تابع آموزش و پرورش درخواست کردم هرکدام یک نماینده معرفی کنند و ستادی با 25 عضو تشکیل شد. آن زمان نه دفتری بود و نه امکاناتی، بنابراین در دفتر روابط عمومی این جلسات را تشکیل می دادیم.
وی یادآور شد: همان زمان اتفاقی افتاد که برای ما تاثیرگذار و سازنده بود. جلسات ما به طور مرتب یک روز در هفته برگزار می شد یک روز آمدم و دیدم در روابط عمومی بسته است. گفتم مسئول این بخش کجاست، گفتند ماموریت است. او می دانست هر هفته جلسه داریم چرا بدون اطلاع ماموریت رفته بود؟ خوشبینانه این بود که فرض کنیم فراموش کرده است، اما نگاه واقع بینانه نشان می داد مساله زنان برای او اهمیت نداشت! بنابراین همگی به نمازخانه رفتیم و جلسه را آنجا تشکیل دادیم. در آن جلسه گفتم اگر ما را در نمازخانه هم راه ندهند در خیابان جلسات را تشکیل می دهیم.