چابهار دروازه طلایی هند

موقعیت منحصر بفرد بندر چابهار در یک گلوگاه راهبردی آبی وسوسه ای مقاومت ناپذیر برای تجار هندی است که در سودای تسهیل کسب و کار خود و دسترسی به سرزمین هایی فراتر هستند.

کد خبر: ۲۳۶۷۴۴

تاریخ: ۰۴ مرداد ۱۳۹۷ - ۱۴:۵۸

به گزارش ایران اکونومیست؛ هند جز اولین کشورها در قاره آسیا بود که اهمیت ایجاد مناطق ویژه اقتصادی را تشخیص داده و بر تاثیر بر روند صادرات کشور واقف شد. اولین منطقه ویژه اقتصادی در هند در سال 1965 در بندر کاندلا ایجاد شد یعنی همان نقطه ای که هم اکنون برای صادرات گندم از هند به چابهار به مقصد افغانستان مورد استفاده قرار می گیرد.
کم کم با مشاهده تاثیرات مثبت این مناطق بر رشد اقتصادی هند، در سال 2000 قانون مناطق ویژه اقتصادی در هند به تصویب رسید که بر روند کنترل، ایجاد زیرساختارها در حد استانداردهای جهانی و یک رژیم مالی باثبات نظارت می کرد.
تعدادی از مناطق ویژه اقتصادی که تاکنون در هند ایجاد شده اند در ایجاد اشتغال و جذب سرمایه گذاری خارجی نقش بزرگی بازی کرده اند به عنوان نوکیا کارخانه خود را در یک منطقه ویژه اقتصادی احداث کرد و در آخرین مورد که همین دو هفته پیش انجام شد رییس جمهوری کره جنوبی بزرگترین کارخانه تولید گوشی سامسونگ در جهان را در 'نویدا' که در نزدیکی دهلی نو قرار دارد افتتاح کرد.
با توجه به شرایط خاص جغرافیایی، چابهار به عنوان یک منطقه اقتصادی که تسهیلات و دسترسی های ویژه و منحصر بفردی می تواند به مشتریان خود ارائه کند برای تجار هندی بسیار فریبنده است و آنها به هیچ عنوان نمی توانند از آن چشم بپوشند.
تجار هندی قبلا در سایر مناطق آزاد و ویژه اقتصادی ایران مانند سرخس و بندر امام خمینی (ره) هم سرمایه گذاری هایی انجام داده و فعالیت کرده اند اما اهمیت و وسعت تجارت در چابهار برای آنها جذابیت دیگری دارد. این بندر اقیانوسی ایران برای هند دری را می گشاید که باعث می شود تجار و فعالان اقتصادی آن راه یک ماهه را تنها در 14 روز بپیمایند و بیش از 30 درصد از هزینه ها را به پس انداز خود بیافزایند.
اتحادیه های اتاق های بازرگانی هند هفته جاری سمیناری بین المللی برگزار کرد تا توانایی های این مناطق را یکبار دیگر به سرمایه گذاران جهانی یادآوری کند. در این نشست مقامات دولتی و بخش خصوصی هند حضور داشتند تا در مشاوره با همتایان خود از کشورهای دیگر بخصوص منطقه آسیا چشم اندازهای فعالیت های آینده را ترسیم کنند. بندر چابهار ایران و تسهیلات منحصر بفردی که به تجار ارائه می کند در مرکز توجه این نشست قرار داشت.
عبدالرحیم کردی رییس منطقه آزاد چابهار و رییس هیات مدیره این شرکت سخنران ویژه این نشست بود.
وی مهمترین مزیت بندر چابهاربرای تجار بخصوص از نوع هندی آنها را کاهش هزینه های تجارت با آسیای میانه دانست.
وی در سخنرانی خود در دوازدهمین نشست بین المللی مناطق ویژه اقتصادی که به میزبانی آسوچم یا اتحادیه اتاق های بازرگانی هند در دهلی نو برگزار شد ، گفت: درباره اهمیت بندر چابهار برای اقتصاد های منطقه ای و جهانی به خصوص ارتباطات منطقه ای همین بس که بسیاری از کشور های منطقه ای و جهانی علاقه مند به شرکت در منافع اقتصادی این بندر هستند. نه تنها افغانستان بلکه سایر کشورهای منطقه علاقه مند به دستیابی به یک بازار 700 تا 800 میلیون نفری هستند که دروازه آن از چابهار باز می شود.
کردی گفت: چابهار می تواند یک نقش مهم در اقتصاد هند و گسترش ارتباطات منطقه ای و جهانی این کشور ایفا کند. اهمیت این پروژه سبب شد که رهبران سه کشور تاریخی برای همکاری های بیشتر در کنار یکدیگر حضور یابند و در ماه مه 2016 یکی از مهترین توافق نامه ها در تاریخچه ارتباطات جهانی به نام چابهار را امضا کنند. این توافق نامه در آینده ای نزدیک چابهار را به یک بندر بسیار بزرگ و همچنین تغییر دهنده معادلات منطقه ای تبدیل خواهد کرد.
کردی در خصوص فرصت های اقتصادی بندر چابهار نیز به شرکت کنندگان آماری ارائه کرد و گفت: بیش از 2.5 میلیارد نفر در منافع بندر چابهار سهیم هستند یعنی 700 میلیون نفر در منطقه آسیای مرکزی، بیش از 500 میلیون نفر در خاورمیانه و 1.5 میلیارد نفر در آسیای شرقی که روی هم ارزش اقتصادی 7.5 تریلیون دلاری دارند.
وی با تشریح فعالیت های ایران در این پروژه در چند سال گذشته گفت: ما بر خدمات تجاری و جهانگردی متمرکز شده ایم. از سال 2014 تاکنون چابهار با استقبال بیشتری روبرو شده است و تعداد کل شرکت های خارجی در ایران به سرعت در حال افزایش است. پیش از 2016 ما تنها 13 یادداشت تفاهم با همکاران بین المللی داشتیم اما پس از این سال 17 تفاهم نامه با شرکت های خارجی برای همکاری در چابهار امضا شده است که اکثر آنها هم اکنون اجرایی شده اند.
به گفته کردی، چابهار تنها نقطه حمل و نقل نیست و بر سایر عرصه های اقتصاد نیز نظر دارد بطوریکه از سال 2014 تاکنون یعنی در یک بازه زمانی بسیار کوتاه 4 ساله، میزان تولید به دلیل تلاش های ایران برای ایجاد زیرساخت های موردنیاز سرمایه گذاران مانند ساخت انبارهای خوب افزایش یافته است. وی گفت بندر چابهار می تواند هزینه و زمان تجارت را کاهش دهد که این امر یک فرصت خوب را برای سرمایه گذاران فراهم می کند.
وی همچنین تاکید کرد که امتیاز اصلی که ایران می تواند به سرمایه گذاران در منطقه آزاد چابهار اعطا کند روند کوتاه اداری برای ثبت شرکت، مالکیت کامل زمین، عدم پرداخت مالیات برای 20 سال ، نبود مالیات ارزش افزوده، نبود گمرک برای شرکت ها و صنایع، معافیت از تعرفه های صادراتی و امکان استخدام کارمندان خارجی تا سقف 10 درصد از نیروی کار می باشد.
یک مقام وزارت بازرگانی هند نیز با تاکید بر اهمیت بندر چابهار ایران در ارتقا اقتصاد منطقه اعلام کرد: تصمیمات سیاسی برخی کشورها تاثیری بر فعالیت های بازرگانان هندی از طریق این بندر راهبردی نخواهد داشت.
مقام اقتصادی هند: تحریم های آمریکا بر چابهار تاثیر ندارد.
«وینای شرما» رییس شورای توسعه صادرات در وزارت تجارت و اقتصاد هند  افزود: تهدید های آمریکا علیه ایران مبنی احیای دور جدید تحریم ها حتی علیه کشورهایی که با ایران مراودات بازرگانی و اقتصادی دارند، تجارت و همچنین بخش خدمات و کالای ایران را در بر می گیرد در حالیکه چابهار یک نقطه ارتباطات برای 'حمل و نقل' است.
وی گفت: هیچ تحریمی علیه بخش حمل و نقل به مقصد مناطق آسیای مرکزی از سوی آمریکا متصور نیست بنابراین پروژه چابهار از این تهدیدات متاثر نخواهد شد.
این مقام هندی در خصوص تصمیم آینده هند برای ادامه سرمایه گذاری در بندر چابهار برغم فشارهای آمریکا گفت: هند از همه فرصت های موجود برای حفظ منافع خود استفاده خواهد کرد.
اولین فاز توسعه بندر چابهار با کمک هند در آذرماه سال گذشته توسط حسن روحانی رییس جمهوری ایران با حضور نمایندگانی از هند و سایر کشور های منطقه به بهره برداری رسید.
'نیتین گادکاری' وزیر حمل و نقل جاده ای و راه آهن هند اخیرا ابراز امیدواری کرد علیرغم فشارهای آمریکا دولت دهلی نو بتواند تا سال 2019 بندر چابهار را عملیاتی کند.
وی گفت افتتاح رسمی و عملیاتی شدن این بندر دسترسی به کشورهای مشترک المنافع آسیای مرکزی را تسهیل خواهد کرد.
وی ادامه داد: چابهار بهترین، نزدیکترین و کم هزینه ترین مسیر دسترسی کشورهای حاشیه اقیانوس هند به بازارهای جهانی است و می تواند موجب توسعه کشورهای همجوار شود.
این در حالیست که خط مستقیم کشتیرانی دریایی از کاندلای هند به چابهار سبب رشد تخلیه و بارگیری در بندر چابهار شده است.
چابهار به عنوان تنها بندر اقیانوسی ایران و سرزمین موج و مرجان واقع در قلب مَکُّرانِ بلوچستان و در فاصله 645 کیلومتری جنوب زاهدان مرکز استان سیستان و بلوچستان قرار دارد.
این بندر موقعیت مناسبی برای استقرار انواع صنایع سبک و سنگین دارد و بهترین مکان برای ترانزیت کالا و گردشگری است.
نارندرا مودی' نخست وزیر هند نیز چندی پیش هنگام شرکت در نشست سران کشورهای عضو سازمان همکاری شانگهای تاکید کرد که کشورش در توسعه طرح های منطقه ای از جمله بندر چابهار همکاری جدی خواهد داشت.
لازم به ذکر است که هند برای توسعه بندر چابهار ایران متعهد به سرمایه گذاری 500 میلیون دلاری شده است. از طرف دیگر ایران و افغانستان در حال تایید ایجاد یک کریدور حمل و نقل بین المللی از طریق این بندر هستند و چند محموله گندم هند از طریق بندر چابهار به افغانستان ارسال شده است.