سرانجام پلاسکو

17 ماه پس از حادثه آتش سوزی و ریزش پلاسکو و درحالی که دوبار تاکنون این ساختمان کلنگ زنی شده، متولیان می گویند اینک شروع عملیات ساخت در مرحله تهیه نقشه اجرایی و اخذ پروانه قرار دارد.

کد خبر: ۲۳۱۹۷۲

تاریخ: ۱۳ تير ۱۳۹۷ - ۱۰:۳۶

به گزارش ایران اکونومیست؛ تازه ترین خبرها حاکیست که روز گذشته جلسه ای با حضور وزیر مسکن، رئیس بنیاد مستضعفان( مالک)، استاندار و نیز شهردار تهران در کمیسیون عمران مجلس برگزار و موانع پیش روی بازسازی پلاسکو بررسی شد.

نخستین بار کلنگ پلاسکو دهه فجر سال گذشته به زمین خورد اما یک ماه نگذشت که خبر توقف عملیات احداث منتشر شد و 13 اسفند پارسال روابط عمومی بنیاد مستضعفان اعلام کرد: به دنبال بستن راه ورودی کارگاه ساخت پلاسکو، عملیات خاکبرداری از سوی پیمانکار بنیاد مستضعفان متوقف شد.

ساختمان تجاری پلاسکو که بیشتر به محل عرضه پوشاک شهره بود در ضلع شمال شرقی چهارراه استانبول تهران قرارداشت و صبح روز پنجشنبه 30 دی سال 1395 دچار آتش سوزی شد و حدود ساعت 11 همان روز به طور کامل فروریخت و آواربرداری چندروز طول کشید.
پس از 9 روز تلاش امدادگران، پیکر 15 شهید آتش نشان از زیر آوار ساختمان خارج و اعلام شد که در این حادثه چهار شهروند نیز (کسبه و مالکان مجتمع تجاری پلاسکو) جان خود را از دست دادند.
همان زمان رئیس کمیته تخصصی بررسی حادثه پلاسکو علت اصلی آتش سوزی را «جرقه و اتصال برق» اعلام کرد.
از پلاسکو که ساخت آن به سال 1341 بر می گشت به‌عنوان نخستین آسمان‌خراش و ساختمان مدرن خاورمیانه یاد می‌شد.

**موانع ساخت چه بود
سال گذشته، وقتی هنوز زمان زیادی از انتشار خبر توقف آغاز کلنگ زنی پلاسکو برای نخستین بار، نگذشته بود که شهردار منطقه 12 تهران  علت توقف عملیات احداث ساختمان جدید پلاسکو را نداشتن مجوزهای لازم و پیگیری نکردن مراحل اخذ مجوزهای قانونی مورد نیاز عنوان کرد.
«پیمان حسین محسنی» تصریح کرد: تاکنون نقشه ای برای گودبرداری و فنداسیون ساختمان که منجر به صدور پروانه یا پیش پروانه بنا شود از سوی بنیاد مستضعفان به شهرداری تهران ارائه نشده است.
وی تأکید کرد: به علت بی توجهی مسئولان امر برای دریافت پروانه و مجوزهای لازم، از ادامه فعالیت عمرانی این ساختمان ممانعت شد و امکان کار تا ارائه نقشه و طی ضوابط قانونی وجود ندارد.
عملیات احداث ساختمان پلاسکو متوقف مانده بود تا اینکه 21 خرداد امسال استاندار تهران از آغاز مجدد عملیات ساخت ساختمان پلاسکو همزمان با عید سعید فطر خبر داد و از این تاریخ براساس گزارش ها کلنگ زنی و ایجاد کارگاه در دستور کار قرار گرفته است.
به دنبال انتشار خبر از سر گرفتن ساخت پلاسکو برای دومین بار، حرف و حدیث ها و مخالفت ها باز مثل سال گذشته شروع شد؛ «افشین حبیب زاده» عضو شورا نسبت به این موضوع واکنش نشان داد و گفت: از نظر مقررات هرگونه عملیات عمرانی و ساختمان سازی باید با کسب مجوز از شهرداری تهران باشد.
وی افزود: به صورت شفاهی از سرپرست سابق معاونت شهرسازی و معماری در مورد مجوز ساخت پلاسکو سوال پرسیدم و وی عنوان کرده که هیچ مجوزی برای ساخت پلاسکو یا حتی گودبرداری آن صادر نشده است.

گرچه دلایل دیگری هم به عنوان موانع پیش روی ساخت ازجمله اختلاف بین کسبه و بنیاد بر سر نحوه مالکیت، هزینه های مربوط به ساخت و نیز متراژ واحدهای تحویلی در رسانه ها اعلام شده بود اما آنچه از منظر مقررات ساخت و ساز مطرح بود ازسوی مدیران شهری اعلام شد که اعتراض ها به همین جا هم ختم نشد.

*واکنش های ادامه دار
در همین زمینه سخنگوی شورای اسلامی شهر تهران نیز همان زمان (خردادماه) با انتقاد از کلنگ زنی بدون مجوز ساختمان جدید پلاسکو گفت: کلنگ زنی نمایشی در پلاسکو مشکلی را حل نمی کند.
«علی اعطا» افزود: هیچ درخواستی از سوی مالک برای دریافت پروانه و یا ارجاع به کمیسیون ماده 5 هم صورت نگرفته است.
اعطا با بیان اینکه مجموعه اختلافاتی موجب شده موضوع پلاسکو به نتیجه نرسد، گفت: این ساختمان بلندمرتبه است و در زمان حاضر بر اساس طرح تفصیلی فعلی بیش از هفت طبقه و تراکم تقریبی 400درصد داده نمی شود.
«احمد مسجدجامعی» عضو کمیسیون فرهنگی و اجتماعی شورای اسلامی شهر تهران نیز ساختمان جدید پلاسکو را نتیجه یک ساختار غلط دانست و رسیدگی و تصمیم گیری هرچه سریعتر درباره وضعیت این ساختمان را خواستار شد.
وی تاکید کرد: باید مجوزهای لازم برای ساخت مجدد ساختمان پلاسکو از سوی شهرداری تهران صادر شود.
شهردار منطقه 12 نیز پس از این واکنش های اعضای شورا در این خصوص  گفت: تاکنون نقشه های اولیه و تکمیل شده درخصوص فونداسیون و گودبرداری ساختمان پلاسکو به شهرداری ارائه نشده است.
پیمان حسین محسنی افزود: در جلسه ای که با استاندار تهران و نمایندگانی از کسبه ساختمان پلاسکو مقرر شد نقشه مربوط به گودبرداری به شهرداری تهران ارائه تا پس از بررسی و تأیید، مجوزهای لازم در این خصوص صادر شود.
شهردار منطقه 12 اظهار داشت: تاکنون نقشه ای به شهرداری تهران ارائه نشده و به همین دلیل مجوز کتبی در این زمینه صادر نشده است.

**واکنش استانداری
اعتراض اعضای شورای شهر و نیز شهرداری تهران به آنچه کلنگ زنی نمایشی خواندند درحالی بود که «محمد حسین مقیمی» استاندار تهران پیشتر از آغاز عملیات اجرایی این ساختمان خبر داده بود و حالا به دنبال این واکنش اعضای شورا، روابط عمومی استانداری بیانیه ای صادر کرد.
در این بیانیه استانداری تهران آمده بود: کوبیدن بر طبل بی‌ قانونی در روند تحرک‌ بخشی استانداری به موضوع بازسازی ساختمان پلاسکو پیامدی جز قفل کردن مسیر پیشرفت در بازسازی و ناامیدی کسبه را در پی نخواهد داشت.
پس از آن نیز استاندارد تهران تأکید کرد: در روز عید فطر تنها خاکبرداری این ساختمان آغاز شد که نیاز به مجوز ندارد ولی بی تردید برای بحث‌های فنی ظرف مدت دو ماه باید طرح‌های بازسازی این ساختمان تکمیل و پس از اخذ مجوز از شهرداری تهران کار بازسازی آغاز شود.

**جلسه پیگیری در مجلس
پس از این واکنش ها، اینک خبر رسیده که جلسه بررسی موضوع در کمیسیون عمران مجلس برگزار شده است.
بنابر گزارش ها، «صدیف بدری» سخنگوی کمیسیون عمران مجلس شورای اسلامی در خصوص نتایج این جلسه اظهارداشت: موانعی از جمله صدور پروانه ساختمانی بر سر ساخت مجدد این سازه وجود داشت که بر اساس اظهارات مسئولان مربوطه از جمله استاندار تهران مرتفع شده است.
وی با تاکید براینکه از عید فطر امسال عملیات ساخت ساختمان پلاسکو آغاز شده است، تصریح کرد: طبق برنامه زمان بنده شده و مطالبه نمایندگان مقرر شده طی دو سال آینده این سازه تکمیل و بهره برداری شود.
این نماینده مجلس با بیان اینکه یکی از دستگاه هایی که به ایجاد مانع پیش روی ساخت ساختمان پلاسکو اقدام کرده بود سازمان میراث فرهنگی بوده، افزود: با توجه به نزدیکی این سازه با آثار تاریخی، مجوز ساخت مجدد صادر نمی شد که اکنون این موانع برطرف شده است.
بدری با تاکید بر اینکه پلاسکو جدید با 15 طبقه روی زمین و پنج طبقه زیرزمین ساخته خواهد شد، تصریح کرد: مجوز اولیه از شورای میراث فرهنگی صادر شده و همه هماهنگی ها از سوی استانداری تهران در حال انجام است.
ساختمان قبلی پلاسکو قبل از ریزش 17 طبقه شامل یک طبقه زیرزمین، یک طبقه همکف و ۱۵ طبقه روی زمین بود.
سخنگوی کمیسیون عمران مجلس با بیان اینکه قسمت شمالی پلاسکو مقاوم سازی خواهد شد، بیان کرد: نوسازی سازه کناری پلاسکو مورد توافق بهره برداران بوده است.
به گفته وی، ساخت پلاسکو در مرحله اخذ پروانه و تهیه نقشه اجرایی است و بنیاد مستضعفان در مدت دو سال باید این سازه را تکمیل کند.
وی ادامه داد: با توجه به اینکه نزدیک به 600 واحد تجاری و خدماتی در پلاسکو فعال بوده نمایندگان مجلس خواهان تسریع در ساخت مجدد این ساختمان بودند.
بدری با بیان اینکه بازنگری در مباحث مقررات ملی ساختمان درخصوص رعایت مسائل آتش سوزی و مبحث 22 مقررات ملی ساختمان و نگهداری سازه با توجه به شرایط روز از تاکیدات وزارت راه و شهرسازی بوده است.

**تهیه نقشه 6 ماه زمان می برد
سید «محمد علی افشانی» شهردار تهران نیز روز گذشته درخصوص سرانجام ساخت ساختمان پلاسکو گفته است: ساخت ساختمان دو سال پس از صدور پروانه یعنی سال 1400 تمام می‌شود چون تهیه نقشه‌های تأسیسات، سازه و معماری حدود 6 ماه زمان می‌برد.
وی با اشاره به برنامه شهرداری تهران برای همکاری با سایر دستگاه‌ها در اتمام ساخت پروژه ساختمان پلاسکو افزود: مقرر شده بنیاد مستضعفان به عنوان مالک ساختمان نقشه‌ها را تهیه و به شهرداری‌ تحویل دهد و شهرداری نیز با بررسی نقشه‌ها و تطبیق با ضوابط و مقررات پروانه‌ها را صادر کند تا با سرعت تمام ساخت پروژه آغاز شود.
شهردار تهران افزود: برای تسریع در فعالیت ساخت پیش از اینکه نقشه های معماری اصلی تهیه شود نقشه‌های سازه نگهبان که برای نگهداشت گود بوده آماده شده است که باید تحویل شهرداری شود و شهرداری این نقشه را بررسی و برای تسریع در فعالیت نقشه سازه نگهبان را پس از بررسی کارشناسی مجزا تهیه و تأیید می‌کند.
وی با بیان اینکه متولی مسکن، وزارت راه و شهرسازی است، افزود: شهرداری تهران مسئولیت نظارت پروانه‌ای دارد و نظارت سازه‌ای توسط مهندسان و ناظر سازمان راه و شهرسازی انجام می‌شود که این وزارتخانه پروانه صلاحیت این مهندسان را با توجه به عملکرد آنها صادر، تمدید و ابطال می‌کند.
افشانی با اشاره به اینکه نظارت عالیه بر ساختمان‌ها بر عهده وزارت راه و شهرسازی است، افزود: نظارت سازه‌ای و ساختمان با وزارت راه و شهرسازی است که این اختلاف نظر بین شهرداری و این وزارتخانه وجود دارد لذا مقرر شد مجلس این موضوع را دنبال کند و یک لایحه یا طرحی در این باره تهیه تا در نهایت با تبدیل به قانون این ایراد رفع شود.

** انتظار برای عملیاتی شدن برنامه ها
حال باتوجه به هماهنگی های ایجاد شده بین نهادهای مختلف متولی، اینک همه منتظرند تا مراحل ساخت و ساز به سامان برسد.
درحالی که غیر از بحث مقررات و مجوزهای شروع کار اجرایی ساختمان، اختلاف نظرهای بین کسبه و مالک پلاسکو هم قبلا خبرساز شده و از عوامل تاخیر در ساخت این ساختمان معرفی شده باید منتظر ماند و دید تفاهم و ساز وکار تعیین شده بین مالک و کسبه به کجا می انجامد.
پیشتر اعلام شده بود کسبه ساختمان پلاسکو مالکیت قطعی ندارند، حقوق مکتسبه آنها براساس سرقفلی است و علاوه بر آن گفته می شود از آنجا که قرار بوده تعداد مغازه های بیشتری نسبت به ساختمان قبلی ساخته شود، لذا متراژ واحدهای تجاری در ساختمان جدید کمتر از ساختمان پیشین خواهد بود که سبب نارضایتی کسبه اعلام شده است.
در این شرایط هنوز اظهارنظر جدیدی درباره تفاهم کسبه و مالک در این زمینه ها منتشر نشده اما انتظار است ساخت پلاسکو به عنوان یک ساختمان قدیمی و دارای شهرت در حوزه پوشاک کشور، بدون هرگونه مانعی طبق برنامه اعلام شده انجام شود.