طرح تنفس، تا پایداری جنگل های شمال کشور ادامه می یابد

معاون سازمان جنگل ها، مراتع و آبخیزداری اعلام کرد: اجرای طرح تنفس و ممنوعیت برداشت چوب تا پایداری جنگل های شمال کشور ادامه می یابد.

کد خبر: ۲۳۱۳۱۵

تاریخ: ۱۱ تير ۱۳۹۷ - ۰۹:۵۲

به گزارش ایران اکونومیست؛ کارشناسان معتقدند با توجه به تغییرات اقلیمی، خشکسالی ها و بحران شدید آب به ویژه در فلات مرکزی ایران، نیاز است که پوشش گیاهی جنگل، مرتع و حتی بیابان را بیش از پیش حفظ کنیم زیرا جنگل‌ها در حفظ ذخایر آب، خاک، اکوسیستم و جلوگیری از سیل تاثیرگذارند.
با این رویکرد دولت تدبیر و امید برای حفظ جنگل های شمال کشور، طرح های خروج دام از جنگل، ممنوعیت برداشت چوب و طرح تنفس جنگل های شمال کشور را پیگیری کرد که با تصویب و اجرای آن و خروج قطعی بهره برداران برداشت چوب از اواخر سال 1396 این مهم به طور قطعی عملیاتی شد.
در این ارتباط «عباسعلی نوبخت» معاون امور جنگل های سازمان جنگل ها، مراتع و آبخیزداری  درباره انتقاد برخی مبنی بر تاثیر اجرای طرح تنفس جنگل و افزایش قاچاق چوب و کمبود چوب صنایع گفت: پوشش گیاهی جنگل و مرتع دارای دو کارکرد 80 درصد تجاری و 20 درصدی غیرتجاری است بنابراین منتقدان طرح تنفس جنگل را مجموعه ای از بهره برداران، مجریان طرح های جنگلداری، اعضای هیات علمی دانشگاهها در رشته مهندسی جنگل و بهره برداری تشکیل می دهند.
وی اظهار داشت: اکنون 2 میلیون و 400 هزار هکتار وسعت جنگل های شمال کشور با احتساب تاج پوشش بیش از 10 درصد است که علاوه بر ذخایر آبی و جلوگیری از فرسایش خاک در تولید اکسیژن نقش بسزایی دارد.

**جنگل های شمال سالانه 3 میلیارد و 6 میلیون مترمکعب آب ذخیره می کنند
وی با بیان اینکه عملکرد سالانه ذخیره آب جنگل های پراکنده 300 مترمکعب و جنگل های متراکم و کیفی ما 2500 مترمکعب است، اظهار داشت: اگر متوسط ذخایر آب جنگل ها را 1500 مترمکعب محاسبه کنیم، نشان می دهد که جنگل های شمال کشور قادرند سالانه 3 میلیارد و 6 میلیون مترمکعب آب ذخیره کنند.
به گفته معاون امور جنگل های سازمان جنگل ها، مراتع و آبخیزداری، کارکرد غیرتجاری جنگل ها حفظ ذخایر آب، اکوسیستم، تولید اکسیژن است.
وی آب ذخیره شده جنگل ها را تصفیه شده دانست و تصریح کرد: این حجم آب، بر خلاف آب سدها نه تنها تبخیر نمی شود بلکه حجم آن بیشتر از آب پشت سد کارون است.
این مقام مسئول در سازمان جنگل ها گفت: هر هکتار جنگل در سال 2500 کیلوگرم اکسیژن در کشور تولید می کند، در حالی که از نگاه تجاری قیمت هر کیلوگرم اکسیژن در بازار 2500 تومان است.
وی با اشاره به اینکه با وجود مشکلات اقلیمی فعلی و شرایط بحرانی آب بهره برداری از جنگل های شمال کشور مفهومی ندارد، گفت: در سال 95 نزدیک 550 هزار مترمکعب در جنگل های شمال کشور برداشت چوب داشتیم در حالی میزان مصرف مواداولیه مورد نیاز صنایع مرتبط سلولزی و چوبی ما حدود 6 میلیون مترمکعب در سال است.
نوبخت افزود: در واقع با برداشت چوب از جنگل های شمال کشور تنها 10 درصد نیاز چوبی صنایع ما تامین می شود که با حذف آن، این میزان نیاز از محل زراعت چوب و حتی واردات قابل تامین است.
وی اضافه کرد: اکنون حدود 220 هزار هکتار زراعت چوب درکشور داریم که براساس قانون توسعه برنامه ششم 75 هزار هکتار دیگر باید به آن اضافه شود که از این بخش می توان نیاز مصرف داخلی را تامین کرد.
وی با تاکید بر اینکه باید مردم از عرصه های منابع طبیعی، فضای سبز، پارک شهری و حتی معابر حفاظت کنند، گفت: کارکرد غیرتجاری جنگل های کشور برای مردم بیش از 20 درصد است که باید در حفظ و بازسازی آن کوشید.
نوبخت ادامه داد: در طرح تنفس جنگل قرار بود درختان شکسته و افتاده از جنگل خارج شوند که البته این مهم به تشخیص کارشناسان سازمان جنگل ها برمی گردد به شکلی که اگر درختان شکسته به صورت تجمعی در عرصه جنگل باشند، از این محل خارج شوند و این موضوع ارتباطی به درختان افتاده و شکسته به طور پراکنده در جنگل ندارد.
معاون امور جنگل های سازمان جنگل ها، مراتع و آبخیزداری اظهار داشت: برای اجرای طرح تنفس جنگل های شمال کشور، در اسفندماه سال 1396 نزدیک 110 فقره قراردادهای بهره برداری 54 مجری متوقف شد، اما یکسری تعهدات بین سازمان جنگل ها و مجریان در حال محاسبه است تا بدهکاری یا طلبکاری تعیین تکلیف شود.
وی درباره پیرامون مباحث قاچاق در اجرای این طرح گفت: قبل از اجرای این طرح نیز دارای نقاط بحرانی قاچاق چوب بودیم که تحت پوشش یگان حفاظت سازمان جنگل ها قرار داشت و دارد؛ اکنون طبق ماده 42 و 48 قانون متخلفان برای قطع و حمل غیرمجاز درختان جنگل ها در صورت مشاهده هرگونه برداشت چوب یا قاچاق برخورد قانونی می شود.

**دولت بیش از 58 میلیارد تومان اعتبار به حفاظت جنگل ها اختصاص داد
وی گفت: هرچند که برای سال 1397 تاکنون 58 میلیارد و 500 میلیون تومان اعتبار دولت برای حفاظت فیزیکی و بیولوژیکی جنگل های شمال کشور در نظر گرفته است که در قالب برش های استانی بین چهار اداره کل شمال کشور و به نوعی مجریان طرح های جنگل داری تخصیص می یابد.
نوبخت سازمان جنگل ها را متولی پوشش گیاهی و حفاظت جنگلها دانست و اظهار داشت: براساس قانون برنامه در کنار خاتمه طرح های بهره برداری، باید طرح های جایگزین با کمک دانشگاه ها، افراد پیشکسوت، شورای عالی جنگل، معاونت جنگل، موسسه تحقیقات و سازمان محیط زیست تا پایان سال سوم آماده و ارایه شود که اکنون در حال تکمیل دستورالعمل اجرایی هستیم تا بتوانیم با ردیف پایه مشخص و بیلان طرح مثبت مدیریت پایدار جنگل را بر مبنای کارکردهایش تدوین کنیم.
وی اضافه کرد: براساس قانون، با خلع ید طرح های جنگل داری و آماده شدن طرح جایگزین مدیریت پایدار اکوسیستم جنگل، قرارداد حفاظتی جنگل ها به صورت مقطعی بسته شده است.
نوبخت با تاکید بر اینکه طرح تنفس تا زمان بهبود وضعیت جنگل ها ادامه خواهد یافت، گفت: این طرح طبق قانون برنامه ششم توسعه به مدت پنج سال عملیاتی می شود و در صورت نیاز در برنامه هفتم توسعه نیز تمدید خواهد شد.