هنر بدون ویترین

صنایع دستی، ریشه در تاریخ و هویت فرهنگی ایرانیان دارد، اما مشکلات گریبانگیر این هنر طی سالیان متمادی موجب شده تا صنایع دستی چهارمحال و بختیاری با مشکل نبود نوآوری در تولید و بازاریابی نامناسب مواجه باشد.

کد خبر: ۲۲۶۹۳۲

تاریخ: ۲۲ خرداد ۱۳۹۷ - ۱۳:۱۱

به گزارش ایران اکونومیست؛ آموزش ضعیف، هزینه بالا در تولید فرش با ابعاد بالا، ضعف بازاریابی و فروش، نیروی کار خسته و پیر، مشکل در تامین مواد اولیه، نبود نوآوری در تولیدات و دریافت سفارش ها از جمله مشکلات در تولید صنایع دستی اصیل این استان بشمار می رود.
به عنوان مثال؛ 'خاتم شیخ شبان' شهرستان بن و 'گز بلداجی' شهرستان بروجن چهارمحال وبختیاری به نام اصفهان شناخته می شود و از سویی 'نمدمالی' و فرش 'چالشتر' و 'یلمه' بروجن که ثبت ملی هستند، چندان مورد توجه قرار نگرفته و یا آن چنان که باید شناخته شده نیست.

**تولید 30 محصول صنایع دستی عشایری در چهارمحال وبختیاری
معاون صنایع دستی اداره کل میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری چهارمحال وبختیاری گفت: هم اینک افزون بر 30 نوع صنایع دستی عشایری در چهارمحال وبختیاری تولید می شود.
مهرداد رئیسی اظهار کرد: انواع بافته های 'داری' مانند فرش، گلیم و مشتقات آن ها از مهمترین صنایع دستی شهری و روستایی چهارمحال وبختیاری است.
وی افزود: هنرمندان رشته های مختلف صنایع دستی 12 هزار نفر هستند که از این تعداد تنها حدود سه هزار نفر فعالند.
رئیسی تاکید کرد: میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری استان به منظور ایجاد رونق در بازار صنایع دستی، کاهش هزینه های تولید، بسیاری از فضاهای تاریخی موجود در استان مانند قلعه چالشتر و پل مصلی بروجن را در اختیار هنرمندان و صنعتگران این حوزه قرار داده تا آموزش، تولید و فروش محصولات با سرعت بهتری صورت گیرد.

**نوآوری در تولید صنایع دستی مورد توجه باشد
یکی از هنرمندان صنایع دستی رشته بافت و مرمت فرش گفت: نوآوری در تولید صنایع دستی همراه با حفظ اصالت محصولات مورد توجه جدی قرار گیرد.
نسرین صانعی دهکردی به وجود تاریخچه، پتانسیل و نیروی کار متخصص و ماهر در بافت و مرمت فرش شهرکرد اشاره و تاکید کرد: این درحالی است که بیشترین نیروی کار این حوزه پیر و فرتوت شده و توانایی فعالیت ندارند.
وی وضعیت آموزش های تئوری و عملی در رشته فرش را ضعیف دانست و افزود: به همین منظور ارائه آموزش های حرفه ای و کاربردی در حوزه تولید، بافت و مرمت فرش ضرورت دارد.
صانعی دهکردی تصریح کرد: در تولید فرش با ابعاد و سایز کوچک نمی توان تجربیات لازم را به هنرآموزان منتقل کرد.
وی یادآور شد: این درحالی است که تولید فرش هایی با ابعاد و سایز بزرگ به هزینه های فراوان و زیاد نیاز دارد.
این هنرمند صنایع دستی رشته بافت و مرمت فرش اظهار کرد: نباید ارائه آموزش ها در رشته های مختلف صنایع دستی ضعیف باشد، بلکه بایستی براساس ملاک های علمی و کیفی صورت گیرد.
وی گفت: به همین منظور از حرکت به سمت و سوی آموزش های تئوری با هدف ارائه مدرک های کمی پرهیز شود.
صانعی دهکردی تاکید کرد: هم اینک تولید صنایع دستی رشته بافت و مرمت فرش با مشکل مواجه نیست، بلکه هنرمندان این حوزه در شناسایی بازار هدف، بازاریابی و فروش محصولات حود با مشکل مواجه هستند.
وی افزود: شناخت بازارهای هدف داخلی و خارجی و تامین نیازهای آنان به همراه حمایت مسئولان از تولیدکنندگان صنایع دستی بایستی به طور ویژه در دستور کار قرار گیرد.
این هنرمند صنایع دستی رشته بافت و مرمت فرش تصریح کرد: حمایت مالی از تولید کنندگان، ارائه آموزش های علمی قوی، برگزاری دوره های آموزشی و بازدید از نمایشگاه های خارجی می تواند در رونق بازار فرش چهارمحال و بختیاری موثر باشد.
وی یادآور شد: هم اینک بازار فرش کشور و چهارمحال و بختیاری در دست واسطه هایی از کشورهای هند و پاکستان قرار دارد.
صانعی دهکردی اظهار کرد: به علت نبود حمایت جدی از بافنده ها و تولید کنندگان رشته فرش سود صنایع دستی تولیدی این بخش در جیب واسطه ها قرار می گیرد.
وی گفت: در بخش مرمت فرش توجه به این نکته ضرورت دارد که تمامی تولیدات سالم از دار قالی پائین نمی آید.
این هنرمند صنایع دستی رشته بافت و مرمت فرش تاکید کرد: این درحالی است که فرش تولیدی چهارمحال و بختیاری برای تکمیل به تهران منتقل می شود.
وی افزود: شور، دارکشی، چرم دوزی، پرداخت وغیره از مهمترین اقدامات تکمیلی بوده که پس از تولید فرش باید در خارج از استان صورت گیرد.
صانعی دهکردی تصریح کرد: با انجام اقدامات تکمیلی مربوط به مرمت فرش می توان وضعیت اشتغال، کاهش نرخ بیکاری و رونق اقتصادی این بخش را فراهم کرد.

**آثار هنرمندان چهارمحال و بختیاری به نام دیگر استان ها ارائه می شود
یک هنرمند دیگر صنایع دستی چهارمحال و بختیاری در رشته قلم زنی گفت: حاصل زحمات هنرمندان این استان به نام استان های دیگر ارائه می شود.
مهناز دوستی اظهار کرد: به علت نبود ظرفیت و کشش در بازار چهارمحال و بختیاری برخی تولیدات صنایع دستی این استان در اصفهان به فروش می رسد.
وی یادآور شد: خرید هدایای دستگاه های اجرایی، ارائه تسهیلات سرمایه در گردش به هنرمندان، اصلاح روند آموزش ها، ارتقای تبلیغات، بهبود کیفیت تولیدات و جلوگیری از ورود کالای چینی به بازار جزو مهمترین مشکلات هنرمندان صنایع دستی محسوب می شود.

**تامین مواد اولیه برخی رشته های صنایع دستی با مشکل مواجه است
یک هنرمند دیگر صنایع دستی چهارمحال وبختیاری گفت: تامین مواد اولیه مورد نیاز تولید برخی رشته های صنایع دستی هم اینک با مشکل مواجه است.
فاطمه رحیمی تاکید کرد: بازاریابی، دریافت سفارش دستگاه های اجرایی و فروش محصولات می تواند در رونق بازار صنایع دستی چهارمحال و بختیاری تاثیر مستقیم داشته باشد.

**حمایت از برندسازی در تولیدات صنایع دستی
یک هنرمند دیگر صنایع دستی چهارمحال و بختیاری گفت: برنامه ریزی برای حمایت از برندسازی انواع محصولات و تولیدات صنایع دستی در استان ضروری است.
مهران بختیار تصریح کرد: برگزاری نشست های هم اندیشی با فعالان رشته های مختلف صنایع دستی می تواند ضمن کاهش نرخ بیکاری در رونق اقتصادی چهارمحال وبختیاری موثر نخواهد بود.
وی یادآور شد: پرداخت تسهیلات کم بهره و بالا بردن میزان نقدینگی کارگاه های تولید محصولات صنایع دستی می تواند در ارتقای شاخص های کمی و کیفی این حوزه تاثیر داشته باشد.

**صنایع دستی در سال 'حمایت از کالای ایرانی'
مدیرکل میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری چهارمحال و بختیاری گفت: حمایت از تولیدات صنایع دستی در سال 'حمایت از کالای ایرانی' مورد توجه جدی باشد.
بهمن عسگری سوادجانی تاکید کرد: رشته های فرش دستباف و صنایع دستی شامل نساجی سنتی، بافته های داری و غیرداری، پوشاک سنتی، کاشی سنتی، سفال و سرامیک، چرم، هنرهای سنتی وابسته به معماری، انواع صنایع دستی فلزی، چوبی، حصیری، دریایی، استخوان، رودوزهای سنتی، آبگینه، کاغذی، طراحی و نقاشی، میناکاری، سازهای سنتی و پیشه های وابسته به گروه های یاد شده است.
وی افزود: به همین منظور اجرای قانون بیمه تامین اجتماعی قالیبافان، بافندگان فرش و شاغلان صنایع دستی شناسه دار (کُددار)، دولت مکلف به اقدام برای بیمه کردن واجدان شرایط این قانون است.
عسگری سوادجانی تصریح کرد: رونق بازار، بهبود چرخه اقتصادی، افزایش اشتغال، کاهش نرخ بیکاری، ارتقای درآمد خانوارها، جذب گردشگران داخلی و خارجی و رشد شاخص های توسعه ای از مهمترین دستاوردهای اجرای این قانون محسوب می شود.
وی یادآور شد: موقعیت جغرافیایی و شرایط اقلیمی چهارمحال و بختیاری صنایع دستی این استان را به 2 بخش عشایری و شهری و روستایی تقسیم کرده است.
قالی بافی، چوخابافی، نمدمالی، گیوه دوزی، خورجین بافی، گلیم بافی، بافت سیاه چادر، جاجیم بافی، قفلسازی و خاتم از مهمترین صنایع دستی چهارمحال و بختیاری است.
چهارمحال و بختیاری به خاطر وجود اشکال متنوع شیوه زندگی در این استان دارای صنایع دستی حوزه عشایر کوچرو، عشایر اسکان یافته، روستاییان و اقشار شهرنشین است.
تولیدات صنایع دستی چهارمحال و بختیاری در رشته های احجام فلزی، نمد، قفل و انبر فولادی نشان یونسکو دارد.
همچنین 9 رشته صنایع دستی چهارمحال و بختیاری مانند گلیم بافی، خورجین بافی، ساخت عروسک محلی بازبازک، بافت چوخا، بافت عروسک لیلی، قالی بافی محلی و آهنگری سنتی در فهرست ملی آثار معنوی به ثبت رسیده است.
در همین حال می طلبد تا مسئولان دست اندرکار ضمن توجه به مشکلات بخش صنایع دستی در زمینه احیای این صنعت بیش از پیش کوشا باشند.