گردشگری کشاورزی راهکار ارتقای زندگی در روستاها

میان دهها نمونه گردشگری که به عنوان یک صنعت در جهان شناخته می شود، سرمایه گذاری در زمینه گردشگری روستایی برای ارتقای بخش کشاورزی و جلوگیری از مهاجرت روستائیان ضروری است.

کد خبر: ۲۲۶۹۱۶

تاریخ: ۲۲ خرداد ۱۳۹۷ - ۱۲:۴۴

به گزارش ایران اکونومیست؛ گردشگری کشاورزی ، اکوتوریسم در حوزه کشاورزی یا اگروتوریسم (Agritourism یا Agricultural tourism) به هرگونه فعالیت وابسته به کشاورزی گفته می شود که گردشگران را به مزرعه یا روستا بکشاند.
دبیر کمیسیون گردشگری اتاق بازرگانی خراسان رضوی در این باره  گفت: گردشگری کشاورزی از سالهای گذشته در اروپا و استرالیا به وجود آمد که در این راستا کشاورزان با دولت تفاهم کردند که از نیروی کارگری ارزان قیمت همچون نیروی کار دانشجویی و دانش آموزی استفاده کنند که این امر اکنون به حالتی لوکس با عنوان گردشگری کشاورزی تبدیل شده است.
مژگان ثابت تیموری افزود: به دلیل تغییرات اقلیمی و برای جلوگیری از صدمه بیشتر به کشاورزان و دامداران، تولیدات تنوع یافت و همین امر موجب شد که عرضه محصولات متنوع بومی و سنتی در محل تولید از مهم ترین کارهای کشاورزان اروپایی شود چرا که حضور در کارگاههای تولید محصولات دامی برای گردشگران نیز مطلوب است.
وی اظهار داشت : گردشگری کشاورزی هر نوع فعالیت درآمدزا با همراهی گردشگران است که با فعالیت آنها در مزرعه یا دامداری به منظور لذت بردن، آموزش و تفسیر میراث طبیعی، فرهنگی، تاریخی و زیست محیطی جاذبه های روستایی و اراضی روستایی توام باشد.
ثابت تیموری گفت: کشاورزان در این نوع از گردشگری شرایطی را در مزرعه خود فراهم می کنند که گردشگران بتوانند اقامت شبانه، پذیرایی، تغذیه دام و تغذیه دستی جانوران اهلی روستایی، اسب سواری و تعامل مستقیم با مزرعه و بسیاری از فعالیتهای کشاورزی را تجربه کنند.
وی افزود: گردشگری کشاورزی با نهادینه کردن این بخش از صنعت توریسم در مناطق روستایی با توجه به ظرفیتهای بسیار استان، راهی موثر برای تحقق تولید پایدار و درآمد اقتصادی کشاورزان به ویژه کشاورزان خرده مالک است و با توسعه این بخش از گردشگری می توان به مهاجرت معکوس نیز دست یافت.
وی اظهار داشت : آثار گردشگری کشاورزی در نواحی روستایی بسیار گسترده است که از آن جمله می توان به گسترش بهره برداری از مزرعه، نوآوری در نقدینه سازی و کسب درآمد مازاد برای روستائیان فاقد مزرعه، افزایش مصرف کنندگان محصولات کشاورزی، افزایش آگاهی پیرامون محصولات کشاورزی محلی، کمک به احیا و توسعه سنتها و صنایع محلی، افزایش استفاده از محصولات و خدمات محلی، پیشرفت و بهبود فرهنگ، ارتباط و درک درون منطقه ای و تدارک فرصت برای مدیریت بحرانهای اقتصادی در زمینه کشاورزی اشاره کرد.

* ظرفیت خراسان رضوی برای ایجاد و گسترش گردشگری کشاورزی
دبیر کمیسیون گردشگری اتاق بازرگانی خراسان رضوی گفت: این استان یکی از قطبهای کشاورزی به خصوص در تولید محصولات استراتژیک به ویژه زعفران است.
ثابت تیموری افزود: مرزی بودن خراسان رضوی و همسایگی آن با کشورهای ترکمنستان و افغانستان و موقعیت اقتصادی این استان زمینه های دیگر برای ایجاد و توسعه گردشگری کشاورزی است.
وی اظهار داشت : در نیمه شرقی شهر مشهد شاهد بیشترین تعداد حاشیه نشینی هستیم که باید زمینه ای فراهم نمود این افراد که به دلیل چالشهای اقتصادی ناگزیر از مهاجرت از روستاها شده اند به روستاهای خود بازگردند.
وی گفت: در بسیاری از روستاها افراد برای فرار از وضعیت سخت اقتصادی، معیشتی و دشواریهای پیش روی کشاورزی به حاشیه شهرها مهاجرت نموده و به کارگری و دستفروشی می پردازند که ایجاد و رونق گردشگری کشاورزی می تواند موجب تبدیل روستاها به مکانهایی برای کسب درآمد پایدار برای کشاورزان و جلوگیری از مهاجرت آنان شود.

* شناسایی نمونه های عملی و قابل اجرای گردشگری کشاورزی در استان
رییس کمیسیون کشاورزی و آب اتاق بازرگانی مشهد هم در این باره گفت: با توجه به ظرفیت بسیار مشهد برای گردشگری باید به شناسایی زمینه های گردشگری کشاورزی بپردازیم و ببینیم چند نقطه مناسب گردشگری در روستاهای استان می توان داشت.
علی شریعتی مقدم افزود: وزارتخانه های تعاون، کار و رفاه اجتماعی و جهاد کشاورزی و نمایندگیهای استانی آنها باید این نقاط را شناسایی کنند و سرمایه گذاری در این زمینه نیز توسط روستائیان و با تسهیلات ارزان قیمت انجام شود.
وی اظهار داشت : اتاق بازرگانی مشهد آمادگی دارد هزینه اولیه شناسایی این مکانها را پرداخت کند.
شریعتی مقدم گفت: برای ورود سرمایه به بخش گردشگری کشاورزی از سوی اتاق بازرگانی مشهد اعلام آمادگی می کنیم.

* 80 روستای خراسان رضوی ظرفیت بوم گردی دارد
مدیر مرکز کارآفرینی و اشتغال جهاد دانشگاهی مشهد نیز گفت: 80 روستا در خراسان رضوی ظرفیت ایجاد بوم گردی و گردشگری کشاورزی دارد.
جواد سخدری افزود: زوال مناطق روستایی در تمام دنیا در حال وقوع است و علت آن هم نرخ کمتر ایجاد کسب و کار در روستاهاست که باعث شغل کمتر، مهاجرت، پیری جمعیت و کاهش آن و کاهش خدمات و تسهیلات زیربنایی می شود.
وی اظهار داشت : دیدگاه جدید این است که روستاها دوباره احیا شوند و در این راستا به توسعه گردشگری روستایی توجه شده است.

* تسهیلات ایجاد و توسعه گردشگری کشاورزی در خراسان رضوی
معاون دفتر جذب و حمایت از سرمایه گذاری استانداری خراسان رضوی در این زمینه گفت:سهمیه این استان در وامهای کم بهره و وام اشتغال روستایی در سال جاری حدود 2 هزار میلیارد ریال است.
مرتضی اشرفی افزود: گردشگری روستایی و بوم گردی یکی از اولویت ها در اختصاص این تسهیلات است.
گردشگری کشاورزی گستره وسیعی از تجارب مبتنی بر کشاورزی را فراهم می‌کند که دامنه آن جشنواره‌ های فصلی، تورهای آموزشی برای برداشت محصولات تولیدی مزارع و اقامت در آنها، گشت تفریحی در مراتع پرورش احشام از جمله نگهداری از گاوها، سوارکاری، دوشیدن شیر حیوانات، قایق ‌‌سواری، کار کردن با حیوانات، شکار و ماهیگیری، گلاب گیری، برداشت و پاک کردن زعفران و امثال آن را در بر‌ می‌گیرد.
نکته مهم در گردشگری کشاورزی آن است که فعالیت هایی که از سوی باغداران و کشاورزان برای تفریح و آموزش گردشگران انجام می شود نباید به فعالیت اصلی آنها که تولید است خدشه وارد کند بلکه باید با انجام فعالیت های جانبی، درآمد کشاورز، باغدار و دامدار افزایش یابد و سبک زندگی وی ارتقا پیدا کند.