معرفی اندیشه‎های اجتماعی شهید مطهری در یک مجله صرب

مقاله‎ علمی معمر خلیلویچ عضو هیأت مؤسسین مرکز علوم دینی «قم» در بلگراد با عنوان «اصالت فرد یا جامعه در اندیشه شهید مرتضی مطهری» در شماره جدید مجله‎ علمی-پژوهشی «آرخه» در صربستان منتشر شد.

کد خبر: ۲۲۶۸۹۹

تاریخ: ۲۲ خرداد ۱۳۹۷ - ۱۲:۱۲

به گزارش ایران اکونومیست،‌ مجله‎ علمی-پژوهشی «آرخه» از سوی دانشکده‎ فلسفه دانشگاه «نوی‎ساد» در جمهوری صربستان منتشر می‌‏شود، در سال‏‌های گذشته در لیست مجلات علمی‎-پژوهشی وزارت علوم این کشور به عنوان مجله با رتبه «ام 51»، یعنی «مجله‎ مرجع ملی» رتبه‌‏بندی شده است.

عضو مرکز علوم دینی «قم» در بلگراد در این مقاله پس از تحلیل تفصیلی شخصیت ممتاز علمی شهید مطهری و نقش به ‎سزای ایشان در تحکیم بنیادهای انقلاب اسلامی ایران، به تلقیی ایشان از مفهوم و هویت انسان و جامعه پرداخته است.

دیدگاه شهید در باب انسان در حقیقت تلفیقی از اندیشه‎های فقهی، کلامی، فلسفی و عرفانی است. ایشان بر این اساس توانسته است به حقیقت قرآنی هویت خلیفه‎اللهی انسان نیز اشاره نماید. و اگر انسان چنین جایگاهی دارد، جامعه‎ او نیز دارای هویتی الهی خواهد شد. به منظور تأکید بر این نوع تلقی از آموزه‏‌های استاد مطهری، خلیلویچ به تفسیر ایشان از آیات 34 سوره‎ مبارکه اعراف، 28 سوره جاثیه، 108 سوره انعام و 5 سوره غافر اشاره می‎کند.

رئیس گروه تمدن‎پژوهی مرکز علوم دینی «قم» در بلگراد، در ادامه به تبیین این سؤال می‎پردازد که زندگی اجتماعی انسان طبیعی است، یا اضطراری یا انتخابی. به عبارتی دیگر آیا اجتماعی بودن انسان یک غایت کلی و عمومی است که نوع او را در بر می‎گیرد و موافق طبیعت اوست، یا اینکه از قبیل امور توافقی است؟ و اگر توافقی است آیا این توافق توسط عاملی بیرونی بر انسان تحمیل شده است، یا اینکه او بر اساس صلاحدید عقلانی خود به سمت آن تمایل پیدا کرده است؟ در گذار بررسی این شقوق مختلف، وی به تحلیل نظر نهایی شهید مطهری در باب رابطه‎ی فرد و جامعه می‎پردازد.

خلیلویچ همچنین نظر استاد مطهری را در باب آینده جوامع تبیین می‌کند. بر اساس توضیحات وی، جوامع و تمدن‎ها و فرهنگ‎ها به سوی یگانه شدن و ادغام گشتن در یکدیگر سیر می‎کنند. فلذا آینده‎ جوامع انسانی، آن‎گونه که شهید مطهری نیز بیان می‏‌کند، جامعه جهانی واحد تکامل‎یافته‎ای است که در آن همه ارزش‎های انسان به فعلیت می‎رسد و انسان به کمال حقیقی و سعادت واقعی خود نائل می‎آید. در سایه‎سار چنین دیدگاهی است که مفهوم انتظار ظهور منجی بشریت روشن می‌شود.