ایران به کاهش 30 درصدی مصرف دخانیات نمی رسد

کارشناس بیماری های غیر واگیر و نماینده سازمان جهانی بهداشت اعلام کرد: بر اساس آخرین تحلیل این سازمان جهانی، ایران به هدف کاهش 30 درصدی مصرف دخانیات تا سال 2025 نمی رسد و در عوض مرگ و میر ناشی از بیماری های غیر واگیر افزایش می یابد.

کد خبر: ۲۲۳۷۱۱

تاریخ: ۰۶ خرداد ۱۳۹۷ - ۱۷:۵۶

به گزارش ایران اکونومیست؛ منصور رنجبر، روز یکشنبه در نشست خبری به مناسبت روز جهانی بدون دخانیات (31 می برابر با 10 خرداد) افزود: ایران در حالی به این هدف نمی رسد که بر اساس تحلیل یاد شده با افزایش مصرف دخانیات نیز مواجه می شود.

رنجبر اظهار داشت: صنعت دخانیات در زمان حاضر بازار بالقوه ای را مورد هدف قرار داده است که نوجوانان و خانم ها هستند به عنوان مثال 96 درصد خانم ها در ایران سیگار نمی کشند و این شمار بازار بالقوه ای برای دخانیات است.

رنجبر افزود: ایران به عنوان عضو FCTC ( کنوانسیون جامع مبارزه با دخانیات) در خصوص مبارزه با مصرف دخانیات طی سال 2017 افت داشته و نمره پایین تری را گرفته است؛ چرا که علاوه بر آموزش باید دسترسی به دخانیات و قدرت خرید مردم در این زمینه را کاهش دهد این در حالی است که بر اساس بررسی سازمان جهانی بهداشت و وزارت بهداشت ایران در پایان سال 2017 ، قیمت محصولات دخانی معادل سال 1388 است.

وی در خصوص استفساریه تبصره یک ماده 13 قانون جامع کنترل و مبارزه ملی با دخانیات مبنی بر خروج قهوه خانه های از اماکن عمومی این هشدار را داد که اگر استفساریه یاد شده در مجلس شورای اسلامی به نتیجه برسد، زیبنده نظام جمهوری اسلامی ایران در سطح جهانی نیست.

در استفساریه یاد شده، بیان شده است که « آیا اماکن عمومی مذکور در تبصره یک ماده 13 قانون جامع کنترل و مبارزه ملی با دخانیات مصوب 15 شهریور ماه 1385 با اصلاحات و الحاقات بعدی شامل قهوه خانه ها و قهوه خانه های سنتی و اتاق های استعمال دخانیات مستقر در فرودگاه ها و پایانه های مسافربری نیز می شود؟» و در پاسخ ذکر شده است ؛ « خیر اماکن عمومی در تبصره یک ماده 13 قانون جامع کنترل و مبارزه ملی با دخانیات شامل قهوه خانه ها و قهوه خانه های سنتی و اتاق های استعمال دخانیات در فرودگاه ها و پایانه های مسافربری نمی شود».

طرح استفساریه یاد شده در بهمن 96 به صورت دو فوریتی به مجلس شورای اسلامی تقدیم و با رد دو فوریتی بودن آن، یک فوریت آن تصویب شد و در دستور کار کمیسیون های تخصصی مجلس قرار گرفت.

**دخانیات کاشت توتون را تشویق می کند

رنجبر در بخش دیگری از سخنانش گفت: در زمان حاضر صنعت دخانیات، کشت توتون را در ایران تشویق می کند محصولی که هم آب زیاد و هم کود شیمیایی زیاد می خواهد از طرفی دیگر نیز این صنعت در حال یارگیری از کشاورزان و کارگران است تا بازار خود را دوام دهد.

این قبیل تشویق ها تنها مطالبی نبود که رنجبر در خصوص ایران بیان کرد بلکه افزایش عرضه دخانیات با تصویب استفساریه قانون جامع کنترل دخانیات و افزایش تبلیغ استعمال دخانیات در فیلم های ایرانی را هم پیش بینی کرد.

هر سال به مناسبت سالروز جهانی بدون دخانیات، 31 ماه مه مصادف با 10 خرداد، اقدامات و فعالیت های گسترده ای در سطح کشور نسبت به مضرات مصرف سیگار انجام می شود.

موضوع روز جهانی بدون دخانیات سال 2018 با عنوان دخانیات و بیماری قلبی با شعار Tobacco Breaks Hearts از سوی سازمان بهداشت جهانی انتخاب شده است.

بر همین اساس پنجم تا 11 خرداد 97 نیز به عنوان هفته ملی بدون دخانیات با شعار ملی « قلیان سمی برای سلامت خانواده» در نظر گرفته شده است.

*یک درصد درآمد ناخالص ملی صرف مواد دخانی می شود

رییس مرکز سلامت محیط و کار وزارت بهداشت ، درمان و آموزش پزشکی گفت: یک درصد درآمد ناخالص ملی کشور به جای هزینه های عمرانی، صرف مواد دخانی می شود.

احمد جنیدی نیز در این نشست خبری امروز معاون وزیر بهداشت به هفته دخانیات ( 5 تا 11 اردیبهشت) و روز جهانی دخانیات( 31 مه برابر با 10 خرداد) افزود: سالانه حدود 10 هزار میلیارد تومان در کشور مصرف سیگار داریم و 2 تا سه برابر آن هم خرج درمان سیگاری ها می شود و لازم به ذکر است که هزینه های یاد شده از جیب مردم تامین می شود.

وی خطاب به هموطنان تاکید کرد: مردم مواظب جیب خود باشند چرا که اگر در خصوص مضرات سیگار از جیب خود مراقبت کنند آن وقت است که سلامتی آنان تضمین می شود.

جنیدی در بخش دیگری از سخنانش به تفاهم با وزارت صنایع در سال های گذشته اشاره کرد که بر اساس این تفاهم ، همه صنوف ارایه کننده دخانیات باید پروانه داشته باشند همچنین به کمتر از 18 ساله ها ، سیگار فروخته نشود و نیز نخ سیگار هم عرضه نشود این در حالی است که به عنوان مثال حدود 80 درصد قلیان سراها حداقل در حوزه تحت پوشش دانشگاه علوم پزشکی ایران پروانه ندارند.

وی اظهار داشت: به عنوان مثال اگر خرده فروشی در برخی کشور ها به کمتر از 18 سال سیگار عرضه کند، 500 برابر قیمت سیگار، جریمه می شود که حدود هزار پوند است مساله این است که آیا در کشور ما این امر اجرا می شود؟

وی در خصوص استفساریه تبصره یک ماده 13 قانون جامع کنترل و مبارزه ملی دخانیات نیز این انتقاد را داشت که حالا که قهوه خانه ها بر اساس این استفساریه به عنوان مکان عمومی محسوب نمی شوند کارشناسان ما نیز نمی توانند از این مکان ها بازدید کنند و معلوم نیست به جز مواد دخانی، مثلا چه گوشتی در آنها به مشتریان ارایه می شود؟ آیا محل خصوصی می تواند محل مراجعه عمومی مردم شود؟ اگر جنایتی در قهوه خانه رخ دهد، پلیس حق ورود دارد؟

وی طرح استفساریه را ناشی از نفوذ وارد کنندگان مواد دخانی و اتحادیه های مربوطه بیان کرد و گفت: انجمن ها و صاحبان اصناف بر اساس قانون، حق دخالت در سیاست گذاری ها را ندارند این در حالی است که الان دخالت کرده اند و استفساریه به مجلس داده اند.

جنیدی در ادامه جلسه امروز به یک قاضی اشاره کرد که براساس استفساریه ای که هنوز قانون نشده است، حکم صادر کرده است. مگر می شود بر مبنای چیزی که در مجلس تصویب نشده است، حکمی صادر کرد؟

وی همچنین ابراز تعجب می کند مبنی بر اینکه چگونه سیگار قاچاق با تریلر وارد کشور می شود و کسی نمی بیند اما اگر کسی یک فشنگ در جیبش بگذارد همه می فهمند؟

*گراس در سرقلیان ها

وی به مواد معطری در توتون قلیان اشاره کرد که در برخی قهوه خانه ها ارایه می شود و اینکه گراس (علف) هم در سر برخی قلیان ها توسط شماری از سودجویان و عرضه کنندگان قلیان برای جذب مشتری و سود بیشتر تعبیه می شود.

وی بوی معطر توتون ها را نوعی تبلیغ دخانیات بیان کرد و گفت: بر اساس ماده 3 قانون جامع کنترل و مبارزه ملی دخانیات هر نوع تبلیغ، تشویق مستقیم و غیر مستقیم و یا تحریک افراد به استعمال دخانیات اکیدا ممنوع است.

**دخانیات دغدغه جدی حاکمیت نیست

دکتر محمد رضا مسجدی، دبیر کل جمعیت مبارزه با استعمال دخانیات نیز در این نشست گفت: دخانیات، دغدغه جدی حاکمیت نیست این در حالی است که دولت، مجلس شورای اسلامی و قوه قضاییه در این امر دخیل هستند.

وی به جلسه امروز اشاره کرد که یکی از متولیان امر دخانیات که نماینده وزارت صنایع است در جلسه حضور ندارد.

مسجدی در خصوص استفساریه یاد شده هم گفت: بر اساس قانون، اتومبیل من، مکانی عمومی است این چه توجیه علمی و منطقی است که قهوه خانه، جزو اماکن عمومی نباشد؟

*سریال های خانگی مملو از مصرف دخانیات

مسجدی به برخی سریال های خانگی اشاره کرد که در آنها هنر پیشه در حال سیگار کشیدن است و در یکی از فیلم های سینمایی 14 صحنه استعمال دخانیات جمعا به مدت 15 دقیقه به نمایش گذاشته شده است که خلاف قانون جامع کنترل دخانیات است.

وی اظهار داشت: ما جلسه هفته مبارزه با دخانیات را برگزار می کنیم اما به عنوان مثال یک بار نماینده وزارت ارشاد حضور نیافته است.

*تحریم ها شامل دخانیات نمی شود

دبیر کل جمعیت مبارزه با استعمال دخانیات به بحث تحریم ها هم اشاره کرد که شامل دخانیات نمی شود چرا که اگر شامل می شد شرکت بریتیش آمریکن توباکو سه سال پیش به ایران نمی آمد و کارخانه تاسیس نمی کرد.

وی به دکه های روزنامه فروشی هم اشاره کرد که مواد دخانی عرضه می کنند و اینکه چندین بار با شرکت مرتبط با این دکه ها در شهرداری مکاتبه کرده اما ترتیبی اثری داده نشده است.

*نتوانستیم جلوی عرضه مواد دخانی در دکه ها را بگیریم

مهدی امیری، معاون اداره کل سلامت شهرداری تهران که در این نشست شرکت کرده بود نیز در خصوص دکه ها گفت: یکی از دغدغه های اصلی ما بحث ارایه مواد دخانی در اماکن عمومی است ما اذعان می کنیم که نتوانستیم جلوی عرضه مواد دخانی را در دکه ها بگیریم؛ این در حالی است که با صنف آنان جلساتی هم برگزار کرده ایم.

وی خاطر نشان کرد: برای برخی از دکه ها که حکم قضایی گرفته بودیم، از جانب صاحبان دکه ها تهدید شدیم و برخی را که تعطیل کرده بودیم هم به یکباره دیدیم که دکه را باز کرده اند.

امیری یاد آور شد: ما نتوانستیم کاری تاکنون انجام دهیم این در حالی است که قانون گذار در زمان حاضر قهوه خانه را مکان خصوصی اعلام کرده است.

فرید عبادی فرد آذر، معاون بهداشت دانشگاه علوم پزشکی ایران هم در این نشست در خصوص قاچاق دخانیات اظهار داشت: در زمان حاضر شرکت هایی مثل مالبرو خودشان محصولات خود را وارد کشور ما می کنند و بعد وارد مذاکره با دولت می شوند که اگر در کشور، دخانیات تولید شود، جلوی قاچاق گرفته می شود بدین ترتیب در ایران کارخانه سیگار راه اندازی می کنند.

وی ادامه داد: الان هم که دخانیات از انحصار دولت بیرون آمده است نمی توانیم با وزارت صنایع وارد مذاکره شویم.

وی به یکی از اظهارات یک مقام وزارت صنایع در جلسه ای اشاره کرد و گفت: این مقام ناغافل گفته است که نماینده یکی از برندهای سیگار به محض اینکه فهمید در ایران کارخانه همان برند راه اندازی می شود به برادرش پیام داد که دیگر آن برند را به صورت قاچاقی وارد نکند.

عبادی فرد آذر یاد آور شد: بخشی از حاکمیت در قوه مجریه معتقد است که اگر جلوی مصرف دخانیات را بگیریم، مصرف مخدرها اضافه می شود، در حالی که ما یک مقاله در دنیا نداریم که این مطلب را تایید کرده باشد.

وی همچنین به اظهارات صنایع دخانی مبنی بر وجود 55 میلیارد نخ مصرف سیگار در کشور طی یکسال اشاره کرد و گفت: صنایع ، 15 میلیارد نخ را اضافه اعلام کرده اند ما 40 میلیارد نخ مصرف سیگار داریم.