بانوان ورزشکار ایران؛ الگوی جهانی زنان مسلمان

موفقیت‌های پی در پی بانوان در میادین ورزشی نشانگر آن است که در ایران نه تنها مخالفتی با حضور آنان در ورزش نمی شود بلکه نگاه ویژه به این قشر باعث شده تا حفظ کرامت انسانی زنان ایرانی در میادین ورزش به الگویی جهانی برای ورزشکاران زن مسلمان تبدیل شود.

کد خبر: ۲۲۱۰۰۴

تاریخ: ۲۵ ارديبهشت ۱۳۹۷ - ۱۷:۱۱

به گزارش ایران اکونومیست؛ هر چند که با پیروزی انقلاب اسلامی بانوان ایرانی حدود 15 سال در مسابقات بین المللی حضوری کمرنگ داشتند اما این عدم حضور نه به خاطر منع دستوری از سوی مسوولان کشور بلکه بخاطر تعریف نادرست رژیم گذشته از ورزش بانوان و نبود زیر ساخت های لازم برای توسعه ورزش این قشر اتفاق افتاد؛ پیش از پیروزی انقلاب اسلامی ورزش بانوان، خاص قشرهای مرفه و اعیانی تلقی می شد و شهروندان دیگر نقاط کشور کمتر به آن دسترسی داشتند.
به خاطر چنین مشکلاتی، برای نخستین حضور بانوان در یک تورنمنت بین المللی بیش از یک دهه زمان لازم بود، اما بازی های آسیایی 1994 «هیروشیما» در تاریخ ورزش ایران نقطه عطفی محسوب می شود، زیرا «لیدا فریمان» برای نخستین بار پس از پیروزی انقلاب اسلامی به نمایندگی از ایران در این مسابقات حضور یافت. هر چند که وی و «لیلا تقی‎پور» نتوانستند مدالی در این بازی ها کسب کنند، اما امتیازات کسب شده توسط این 2 در رشته تیراندازی موجب شد تا آنان بتوانند با استفاده «وایلد کارت» یا همان سهمیه اهدایی، در المپیک 1996«آتلانتا» حضور پیدا کنند و در این المپیک فریمانی پرچمدار کاروان ایران بود.
حضور این دو بانوی ورزشکار ایرانی در بازی های آسیایی هیروشیما که بعد از پیروزی انقلاب صورت گرفت، مقدمه ای برای حضور بانوان ایران در المپیک های آتلانتا، سیدنی، آتن، پکن، لندن و ریو شد و ورزشکاران ایرانی با حفظ حجاب اسلامی و حفظ کرامت انسانی زن، در این مسابقات حضور پیدا کردند.
برنامه ریزی برای حضور این قشر در بزرگترین مسابقات ورزشی دنیا در نهایت موجب شد تا نخستین مدال بانوان ایران در المپیک توسط «کیمیا علیزاده» در رشته تکواندو محقق شود و «زهرا نعمتی» در رشته تیراندازی پارالمپیک 2018 ریو به مدال طلا دست یافت.
بانوان ایرانی در چهار دهه گذشته توانستند در مسابقات قهرمانی جهان و آسیا در رشته هایی مانند تکواندو، تیراندازی، قایقرانی و... مدال های رنگارنگ فراوانی کسب کنند. همچنین در چند دوره گذشته بازی های آسیایی، بانوان ورزشکار کاروان ورزشی ایران چندین مدال طلا، نقره و برنز این مسابقات را به دست آورده اند.
موفقیت بانوان ایرانی در حوزه ورزش تنها به مدال آوری و کسب عنوان قهرمانی ختم نمی شود بلکه این ورزشکاران با فتح قله اورست (بلندترین قله جهان) توانستند به نخستین زنان مسلمانی لقب بگیرند که این قله را فتح کرده اند.
این آمار و ارقام نشان از آن دارد، ورزش بانوان که تا پیش از انقلاب اسلامی فقط 9 مربی و هفت داور در سراسر کشور داشت و هفت رشته ورزشی در حوزه زنان فعال بود، همگام با انقلاب اسلامی دچار تحولی اساسی و شگرف شده تا جایی که امروز علاوه بر فعالیت زنان در 38 رشته ورزشی، بیش از 35 هزار مربی و 16 هزار داور زن در کشور فعالیت می‌کنند و بیش از 30 مجموعه ورزشی مختص زنان است. همچنین موفقیت مدیریتی زنان در بخش ورزش تنها در بعد داخلی نیست بلکه در چهار دهه گذشته بانوان ایرانی موفق به کسب 33 کرسی مدیریتی در مجامع بین‌المللی شده اند.
هر چند که با کسب این افتخارات بانوان ورزشکار ایرانی به الگویی برای برخی از ورزشکاران کشورهای مسلمان تبدیل شده اند اما تا پیش از سال 2015 بیشتر موفقیت های بانوان در رشته های انفرادی بود و آنان کمتر در رشته های تیمی و پرطرفدار موفق بودند. با قهرمانی فوتسال بانوان ایران در آسیا، موفقیت در ورزش بانوان وارد فاز جدید شد و برای نخستین بار بانوان ایرانی در ورزش گروهی فوتسال با غلبه بر تیم همیشه مدعی ژاپن عنوان قهرمانی این بازی ها را از آن خود کردند؛ عنوان که برخی آن را یک اتفاق غیر قابل تکرار می دانستند.
کسب نخستین قهرمانی فوتسال آسیا توسط تیم ملی بانوان موجب افزایش انگیزه مسوولان فدراسیون برای حضور قدرتمند این تیم در رقابت های بین المللی شد تا جایی که کمیته فوتسال این فدراسیون، در سه سال گذشته اردو و بازی های تدارکاتی فراوانی برای ملی پوشان فوتسال در نظر گرفت. مسوولان فدراسیون فوتبال با علم به اینکه تکرار قهرمانی در آسیا برای تیم ملی فوتسال بانوان ایران اهمیت ویژه ای دارد برنامه ریزی برای چندین اردوی داخلی و خارجی و حضور در تورنمنت های بین المللی را در دستور کار قرار دادند.
حضور در روسیه، برگزاری 2 دیدار تدارکاتی با تیم ملی بانوان این کشور در تهران، برگزاری دو دیدار تدارکاتی با تیم ملی چین و دیدار تدارکاتی با تیم ملی اوکراین از جمله این برنامه ها بود. همچنین این فدراسیون در اسفند ماه سال 1396 و فروردین ماه سال 1397 دو اردوی 10 روزه در تهران برای بانوان فوتسالیست در نظر گرفت تا این تیم با آمادگی کامل در مسابقات حضور پیدا کند.
برنامه های کمیته فوتسال فدراسیون فوتبال تنها بر تیم ملی بزرگسالان متمرکز نبود بلکه این کمیته پس از آنکه فدراسیون بین المللی فوتبال«فیفا»، فوتسال را جایگزین فوتبال در المپیک جوانان 2018 آرژانیتن کرد فدراسیون از نخستین روزهای این تصمیم، برنامه ریزی های مدونی از جمله برگزاری کلاس آموزش مربیان و استعدادیابی در سراسر کشور برای حضور مقتدرانه تیم زیر 17 سال ایران را آغاز کرد.
واکاوی برنامه های چند سال گذشته فدراسیون فوتبال و کمیته فوتسال این فدراسیون نشان از آن دارد که دبل قهرمانی تیم فوتسال بانوان ایران، یک اتفاق نیست بلکه نتیجه و برونداد برنامه هایی است که نخستین اصل آنها بر استعدادیابی در سراسر کشور استوار بود زیرا یکی از برترین مزیت های برنامه ریزی کمیته فوتسال فدراسیون فوتبال در دو دهه گذشته، تمرکز زدایی برای جذب نخبگان از سراسر کشور است.
در تیم ملی فوتسال بانوان ایران «سارا شیربیگی» برترین گل زن مسابقات قهرمانی آسیا (خانمِ گل) از دورترین نقاط غرب کشور و «فرشته کریمی» تکنیکی ترین بازیکن این مسابقات از تهران است دیگر گلزن برتر این دوره از مسابقات یعنی«فاطمه اعتدادی» از «علی آباد رودبار» و «فهیمه زارعی» از روستای «بیسکاو» از توابع «بشاگرد» هرمزگان هستند. این پراکندگی جغرافیایی نشانگر آن است که در برنامه ریزی کمیته فوتسال فدراسیون فوتبال تمرکز بر روی یک نقطه یا استان نیست بلکه برخلاف چهار دهه گذشته که ورزش برای قشر خاصی تعریف می شد و تنها در کلانشهرها یا استان های خاص بر روی آن سرمایه گذاری می کردند، این روزها دیگر ورزش انحصاری نیست بلکه برنامه های مسوولان ورزشی کشور برای حضور بانوان در مسابقات معتبر جهانی بر استعدادیابی و شایسته سالاری استوار است و ورزشکاران و نخبگان ورزشی را تا دورافتاده ترین نقاط کشور تحت پوشش قرار می دهد.