کاهش یارانه انرژی ترمز افزایش نرخ ارز

حذف یارانه انرژی عاملی است که به کاهش قیمت ارز می انجامد؛ افزایش نرخ ارز با حذف یارانه انرژی تعدیل می شود، کاهش یارانه انرژی به مثابه ترمزی برای افزایش نرخ ارز عمل می کند.

کد خبر: ۱۹۵۵۴۵

تاریخ: ۲۴ دی ۱۳۹۶ - ۱۱:۵۲

فرض کنید قیمت یک لیتر بنزین یک دلار و قیمت یک دلار ١٠٠٠ تومان باشد، در این صورت قیمت بنزین بدون یارانه، لیتری هزار تومان است؛ اگر در مثال فوق، قیمت بنزین در ایران، صد تومان باشد در این حالت دولت 900 تومان در هر لیتر یارانه پرداخت می کند.
اگر در مثال فوق، دولت قیمت بنزین را به ٣٠٠ تومان افزایش دهد، دولت ٧٠٠ تومان به ازای هر لیتر یارانه بنزین پرداخت می کند، اما اگر قیمت بنزین در بازار جهانی همچنان یک دلار باشد و تغییری نکند اما دلار در ایران به چهار هزار تومان افزایش یابد، در این حالت با وجودی که قیمت بنزین در بازار جهانی تغییری نکرده اما یارانه بنزین از ٧٠٠ تومان به ٣٧٠٠ تومان افزایش یافته است.
لذا هر چه دلار گران می شود، یارانه انرژی افزایش یافته است؛ وقتی در سال ٩١ دلار نزدیک چهار برابر شد در عمل یارانه انرژی چهار برابر شد.
انرژی که در داخل مصرف می شود به قیمت بازار جهانی ١٣٠ میلیارد دلار است اما دولت بابت فروش انرژی در داخل ٨٧ هزار میلیارد تومان یا معادل ٢٠ میلیارد دلار دریافت می کند؛ یعنی دولت ١١٠ میلیارد دلار یارانه انرژی پرداخت می کند.
110 میلیارد دلار با دلار 4200 تومان معادل 462 هزار میلیارد تومان است؛ دولت امسال به یک میلیون و 200 هزار بازنشسته دو صندوق بازنشستگی ٣٨ هزار میلیارد تومان حقوق بازنشستگی پرداخت می کند؛ 462 هزار میلیارد تومان معادل حقوق 14 میلیون نفر است که ماهانه معادل بازنشستگان دو صندوق حقوق دریافت کنند؛ یارانه انرژی یعنی اینکه دولت معادل حقوق 14 میلیون نفر در سال انرژی به مردم می فروشد و پول آن را دریافت نمی کند.
حذف یارانه انرژی یعنی اینکه دولت برای فروش انرژی معادل حقوق 14 میلیون نفر بابت فروش انرژی، از اقتصاد بیشتر پول دریافت کند.
آیا دولت یارانه انرژی را بالاخره حذف می کند؟ هر کشوری که بخواهد عضو سازمان جهانی تجارت شود باید یارانه انرژی را حذف کند شرط عضویت در سازمان جهانی تجارت حذف یارانه انرژی است؛ فقط ٨ کشور جهان عضو سازمان جهانی تجارت نیستند.

کشورهایی که عضو سازمان تجارت جهانی نیستند برای صادرات به کشورهای عضو سازمان باید تعرفه های تنبیهی تا 600 درصد پرداخت کنند عملاً بازارهای صادراتی جهان به روی کالاهای صادراتی ایران با موانع جدی مواجه است.
اگر یارانه انرژی حذف شود تورم قابل ملاحظه ایجاد می شود؛ اگر یارانه انرژی حذف شود، در اقتصاد به یک ترمز برای مهار افزایش نرخ ارز تبدیل می شود و مسکن یک بار دیگر باید قیمت گذاری شود.

عوامل مختلف منجر به افزایش نرخ ارز می شود و حذف یارانه انرژی عاملی است که به کاهش قیمت ارز می انجامد؛ افزایش نرخ ارز با حذف یارانه انرژی تعدیل می شود، کاهش یارانه انرژی به مثابه ترمزی برای افزایش نرخ ارز عمل می کند.

محمد حسین ادیب پژوهشگر ریسک