به یاد آوازخوان جاودانه «گلپونه ها»

«ایرج بسطامی خواننده موسیقی سنتی در گذشت»؛ اعلام این خبر کوتاه در پنجم دی ماه 1382 و ساعاتی پس از فرو نشستن جوش و خروش زمین در زلزله بم، غبار غم بر سینه علاقه مندان به موسیقی کشور نشاند.

کد خبر: ۱۹۱۵۶۱

تاریخ: ۰۵ دی ۱۳۹۶ - ۱۱:۲۵

به گزارش ایران اکونومیست؛ ایرج بسطامی متولد یکم آذرماه 1336 شمسی در خانواده ای هنر پرور در شهر بم کرمان متولد شد.
پیشینه آوازخوانی و موسیقی دوستی در خانواده بسطامی، سبب ترغیب طبع ذاتی ایرج برای آموزش هنر موسیقی شد و از پنج سالگی علاقه و ذوقش را به آوازخوانی نشان داد.
ایرج در کنار آموختن آواز نزد پدر، نواختن سازهای مختلف را فرا گرفت، با اصول موسیقی آشنا شد و سپس به فراگیری دستگاه های موسیقی پرداخت.
او از سنین نوجوانی مبانی عمومی موسیقی را زیر نظر «یدالله بسطامی» آموخت و با سرپرستی وی، گروهی با همکاری براداران بسطامی تشکیل شد و در سایه شکل گیری این گروه، برنامه هایی اجرا کرد.
درگذشت «یدالله بسطامی»، ایرج را در مسیری که انتخاب کرده بود هرگز متوقف نساخت و پس از این اتفاق، او برای فراگیری آواز و ردیف های آوازی نزد محمدرضا شجریان رفت و با وجود مشکلات دوری راه و مسافت زیاد، هفته ای یک بار به عشق فراگیری آواز از بم به تهران می آمد.
پس از آموختن آواز نزد استاد شجریان، وی نزد پرویز مشکاتیان، آهنگساز و نوازنده سنتور رفت تا تلفیق شعر و موسیقی را نزد او بیاموزد که این رابطه بعدها منجر به تولید آلبوم های «مژده بهار»، «افق مهر» و «وطن من» شد.
وی همچنین با پرویز مشکاتیان کنسرت افشاری مرکب را در تالار وحدت برگزار کرد که با استقبال خوب مخاطبان همراه شد.
صدای اوج ایرج بسطامی که می توان گفت تاکنون همتایی میان آواز خوانان مرد پیدا نکرده، سبب شد بسیاری از هنرمندان جهت همکاری با وی تمایل نشان دهند.
«بوی نوروز» حاصل همکاری گروه دستان و آهنگسازی محمد کیانی نژاد، از جمله کارهای به یاد ماندنی موسیقی ایرانی است که بسطامی آواز آن را خواند.
بعدها بسطامی با همکاری کیوان ساکت آلبوم «فسانه» و با کوروش متین آلبوم «سکوت» و با حسین پیرنیا آلبوم «تحریر خیال» را منتشر کرد.
آوازهای ایرج بیشتر بر پایه سنتور بود و در گام های بلند می توان ادعا کرد که تاکنون هیچ فردی به مهارت وی نرسیده است.
بسطامی از نظر شخصیتی نیز از سوی همکارانش انسانی بسیار فروتن توصیف شده و شاید این تواضع یکی از علت های کمتر شناخته شدن وی تا قبل از مرگ نابهنگام بود.
وی در سال های پیش از مرگ و اواخر عمر کوتاه خود، زندگی در خانه پدری در شهر بم را به ماندن در پایتخت ترجیح داد و به زادگاهش بازگشت.
اما روزگار، سرشتی دیگر برایش رقم زد و ستاره ای که می توانست برای سال ها آسمان پر فروغ موسیقی کشور را نورانی سازد، در سن 46 سالگی در حادثه مرگبار زلزله بم درگذشت.
پس از مرگ بسطامی برخی کارهای گذشته وی از جمله آلبوم «بی کاروان کولی» که آخرین اجرای کنسرت او با آهنگسازی کیوان ساکت بود، منتشر شد و در اختیار علاقه مندان قرار گرفت.
آهنگ زیبا و دلنشین «گلپونه ها» ایرج بسطامی، پس از مرگ این هنرمند، زوایای پنهانی از قدرت بی نظیر صدای منحصر به فرد این پدیده آواز کشور را آشکار کرد و آوازه ملی یافت. روحش شاد.
زمین‌لرزه بم، به شدت ۶٫۶ ریشتر در ساعت ۵:۲۶ بامداد روز جمعه پنجم دی ۱۳۸۲ به مدت سیزده ثانیه شهر بم و مناطق اطراف آن در شرق استان کرمان را لرزاند.
براساس آمارهای رسمی، این زمین‌لرزه بیش از 26 هزار نفر را به کام مرگ کشاند و ۳۰ هزار مجروح و بیش از صدهزار نفر بی‌خانمان بر جای گذاشت.