استفاده ازنانو برای ازبین بردن تومورهای سرطانی

محققان دانشگاه های صنعتی و علوم پزشکی شیراز در یک پژوهش آزمایشگاهی مشترک موفق شدند با به‌کارگیری هم‌زمان نانولوله‌های کربنی و لیزر، سلول‌های سرطانی را از بین ببرند.

کد خبر: ۱۶۶۷۶۵

تاریخ: ۰۹ مرداد ۱۳۹۶ - ۰۹:۳۰

به گزارش ایران اکونومیست به نقل از ستاد ویژه توسعه فناوری نانو، سرطان پوست متداول‌ترین و شایع‌ترین نوع سرطان در جهان است و 75 درصد سرطان ها را تشکیل می‌دهد. این نوع سرطان از قرارگیری بیش‌ازحد در معرض نور فرابنفش ناشی می‌شود؛ هرچند بیشتر مبتلایان به سرطان پوست درمان می‌شوند، اما به دلیل شیوع زیاد یکی از دغدغه های حوزه پزشکی به شمار می رود.
مهندس محمدعلی بهنام محقق دانشگاه صنعتی شیراز، در رابطه با اقدامات انجام شده در این طرح گفت: در این طرح تلاش شده است تا با به‌کارگیری هم‌زمان پرتو لیزر و نانولوله‌های کربنی در راستای نابودی تومورهای سرطان پوست گام برداشته شود. این روش درمانی به ‌منظور درمان سرطان در موش آزمایشگاهی مورد ارزیابی قرار گرفته و موفقیت‌آمیز بوده است.
وی افزود: استفاده از این روش در درمان سرطان نه تنها سهولت و دسترسی فوق العاده ای به پزشک معالج می دهد، بلکه از سرعت بالاتری نسبت به سایر روش ها در تخریب بافت های سرطانی برخوردار است و عوارض جانبی کمتری برای بیمار به دنبال دارد.
به گفته بهنام، در این روش نانولوله‌های کربنی با یک نوع پلیمر زیست‌ تخریب‌پذیر و زیست سازگار پوشش داده می‌شوند. سپس این نانوذرات پوشش‌دار به درون تومور تزریق می‌شوند. تابش پرتو لیزر به نانولوله‌های کربنی تزریق شده موجب می‌شود تا این نانوذرات نور لیزر را به حرارت تبدیل کنند و این حرارت تومور سرطانی را به سمت نابودی ببرد.
در این پژوهش از روش هایپرترمیا به‌ منظور نابودی بافت سرطانی استفاده شده است. در این روش از یک واسط برای تبدیل نور به حرارت استفاده می‌شود. نانولوله‌های کربنی به دلیل برخورداری از خواص جذب نور بالا به ‌عنوان یک گزینه مناسب در این روش درمانی مورد استفاده قرار گرفته‌اند. به ‌منظور جلوگیری از کلوخه شدن نانولوله‌های کربنی درون آب و پراکندگی بهتر آنها، ابتدا این نانوذرات اکسید شده و سپس توسط پلیمر پلی‌اتیلن گلیکول پوشش داده شده‌اند. تشکیل این پوشش نازک توسط آزمون FT-IR و میکروسکوپ الکترونی روبشی تأیید شده است. در نهایت عملکرد این نانوذرات در نابودی تومور سرطانی به کمک آنالیزهای هیستوپاتولوژی، آماری و سمیت سلولی مورد ارزیابی قرار گرفته است.
نتایج آزمون‌ سمیت سلولی نشان می‌دهد که نانولوله‌های کربنی اکسید شده، سمیت سلولی به‌ مراتب کمتری نسبت به نانولوله‌های کربنی خام ایجاد می‌کنند. همچنین اندازه‌ تومور سرطانی موش پس از القای هایپرترمیا توسط نانوذرات، بسیار کوچک‌تر از تومور سرطانی پس از لیزر درمانی است.
این تحقیقات حاصل تلاش‌های مهندس محمدعلی بهنام دانشجوی مقطع دکترای دانشگاه صنعتی شیراز، دکتر فرزین امامی عضو هیأت علمی دانشگاه صنعتی شیراز، دکتر زهرا سبحانی و دکتر امیررضا دهقانیان اعضای هیأت علمی دانشگاه علوم پزشکی شیراز و ایمان جمهیری محقق علوم پزشکی شیراز است.
نتایج این پژوهش در نشریه‌ International Journal of Nanomedicine منتشر شده است.