بهار بازار مسکن در راه است

نشانه های رونق مسکن به مرور در هویدا شدن است ، کارشناسان معتقدند: سال 96 بازار مسکن وارد دوره رونق می شود.هر چند که سال گذشته بازار مسکن وارد دوره پیش رونق شد تا به رکود چهار ساله خود پایان بخشد اما از جمله بخش های اقتصاد بود که با رشد منفی مواجه شد.

کد خبر: ۱۵۱۴۲۴

تاریخ: ۰۳ فروردين ۱۳۹۶ - ۱۸:۲۸

به گزارش ایران اکونومیست؛ بازار مسکن از سال 91 وارد دوره رکود شد که دلایل متعددی از جمله تضعیف قدرت خرید مردم ناشی از بحران اقتصادی سال های گذشته، رشد نامتعارف قیمت مسکن در اواسط دهه80و ادامه روند صعود آن تا دهه 90، تولید واحدهای مسکونی لوکس و مطابقت نداشتن با نیاز واقعی در بازار، ورود نهادهای پرقدرت مانند بانک ها به بازار مسکن و کاهش قدرت سرمایه گذاری شرکت های خرد در این حوزه و کاهش تولید این رکود به سال های بعد سرایت کرد تا اینکه از ابتدای امسال نشانه های ورود به دوره پیش رونق دیده شد.

**آنچه بر مسکن گذشت
دولت یازدهم برای خروج مسکن از رکود سیاست پس انداز مبتنی بر تسهیلات ارزان قیمت را در پیش گرفت که ارائه تسهیلات به بخش مسکن کمترین تاثیر را در نرخ تورم داشته باشد. همچنین متقاضیان بازار متکی بر پس انداز خود و نه منابع دولتی صاحب خانه شوند.
بنابراین «عباس آخوندی» وزیر راه و شهرسازی در همان ابتدای شروع به کار خود در راس حوزه مسکن و شهرسازی افزایش سقف تسهیلات بانکی را در دستور دولت قرار داد که پس از 4 سال طبق گفته وی؛ تسهیلات خرید مسکن تا 11 برابر افزایش یافت.
تصویب وام های 50 میلیون تومانی برای بازسازی و تجمیع بافت فرسوده در سال 93 و آغاز ارائه این وام های از سال 1394 بود. پس از آن تسهیلات 80 میلیون تومانی خرید مسکن تصویب و به اجرا رسید و از سال گذشته هم زوج های خانه اولی می توانند برای دریافت وام 160 میلیون تومانی برای یک پلاک مسکونی اقدام کنند.
نکته بسیار مهم در اخذ این تسهیلات آسان بودن شرایط دریافت آن و سود بانکی کمتر از 10 درصد است به طوری که خرید واحدهای مسکونی با ویژگی های بافت فرسود نرخ سود 8 درصد و برای واحدهای نوساز نرخ سود تسهیلات 9.5 درصد است.
تقویت طرف عرضه و تقاضا به طور همزمان مهم ترین سیاست دولت در این بخش بود که پس از افزایش سقف تسهیلات خرید مسکن به طرف تقاضا با هدف افزایش قدرت خرید مردم، ارائه تسیهلات 130 میلیون تومانی به سازندگان مسکن برای ساخت هر واحد مسکونی با سود بانکی 18 درصد به تصویب و اجرا رسید. همچین اصلاح قوانین و حذف مقررات دست و پا گیر در روند صدور پروانه ساختمانی از دیگر اقدامات دولت و به همت بخش خصوصی برای تقویت طرف عرضه و تولید مسکن بود.
این اقدامات دولت با همکاری طرف تولید مسکن منجر به این شد که بازار مسکن در سال جاری وارد دوره پیش رونق شود به طوری که طبق آخرین گزارش بانکی مرکزی، تعداد معاملات آپارتمان های مسکونی شهر تهران در 11منتهی به بهمن ماه سال 1395 در مقایسه با مدت مشابه سال قبل، 6.5 درصد افزایش داشته اشت.
از سوی دیگر «علی چگنی» مدیرکل برنامه‌ریزی و اقتصاد مسکن وزارت راه و شهرسازی گفته است که نرخ رشد سرمایه گذاری در ساختمان های شروع شده و در شش ماهه اول سال 95 نسبت به مدت مشابه سال گذشته سرمایه گذاری در بخش تولید مسکن 0.8 درصد مثبت شده است. حال اینکه کارشناسان بازار مسکن می گویند: روند افزایش حجم معاملات مسکن تا ماه پایانی امسال ادامه پیدا می کند و این انگیزه برای تولید مسکن را افزایش می دهد.
علی رغم اینکه برای اجرای پروژه مسکن مهر تا کنون 120 هزار میلیارد تومان هزینه شده است اما این پروژه به دلیل جانمایی نامناسب آن نتوانست بخش عمده ای از نیاز بازار مسکن را جواب دهد. با این حال دولت در کنار اجرای سیاست های مسکنی خود، اجرای تعهد دولت گذشته در مسکن مهر را در دستور کار خود قرار داد و در طول چهار سال گذشته 840 هزار واحد مسکن مهر معادل 55 درصد تمام این پروژه ساخته شد که کارشناسان این حوزه معتقدند: دولت با این رقم می توانست پروژه های مسکن را در مرکز شهرها به اجرا برساند و یا سقف وام های مسکن را افزایش دهد که طرفداران آن از مسکن مهر بیشتر است و نیاز بیشتری از بازار را پوشش می دهد.

** ورود مسکن به دوره رونق از ابتدای سال جاری
یکی از نشانه های ورود به دوره رونق افزایش قیمت است. گزارش های اتحادیه مشاوران املاک نشان می دهد که در دورانی که بازار مسکن در اوج رونق بود یعنی تقریبا در دو دهه گذشته قیمت مسکن 104 برابر افزایش یافت. حال اینکه یکی از علامت هایی که ورود بازار مسکن به دوره رونق را در سال جاری تایید می کند، افزایش قیمت 5 درصدی مسکن است.
طبق آخرین گزارش بانک مرکزی درباره بازار مسکن؛ در 11 ماه اول سال 95 ، متوسط قیمت یک متر مربع بنای واحد مسکونی معامله از طریق بنگاه های ملکی شهر تهران 43.8 میلیون ریال بوده است که نسبت به دوره مشابه سال قبل، 5.4 درصد افزایش نشان می دهد.از دیگر نشانه های ورود به دوره رونق، افزایش نرخ سرمایه گذاری در بازار مسکن که همانطور که گفته شد در شش ماه اول امسال این نرخ 0.8 درصد افزایش یافت.
«حسام عقبایی» رییس اتحادیه مشاوران املاک استان تهران درباره وضعیت بازار مسکن در سال 96 اظهار داشت: به طور قطع دوره رکود این بازار امسال به پایان می رسد و از سال آینده وارد دوره رونق می شویم اما رونق بازار مسکن در سال آینده شروطی دارد که یکی از آنها اصلاح نظام پولی و بانکی کشور است.
وی با بیان اینکه از اردیبهشت ماه سال گذشته مسکن به طور تقریبی وارد دوره پیش رونق شد و حجم معاملات افزایش یافت، گفت: هر چند که در ماه هایی از سال مانند آذر ماه روند افزایش حجم معاملات مسکن متوقف شد اما در بهمن و هفته اول اسفند ماه معاملات خرید و فروش مسکن سیر صعودی در پیش گرفت.
عقبایی با اشاره به افزایش قیمت مسکن در ماه های بهمن و اسفند، ادامه داد: قیمت مسکن دو ماه اخیر و هفته اول اسفند ماه تا 4 درصد افزایش یافت که این نشانه رونق است البته در دوره رونق هم حداکثر افزایش قیمت مسکن زیر نرخ تورم عمومی خواهد بود و از این بابت جای نگرانی وجود ندارد.
رییس اتحادیه مشاوران املاک افزود: بازار مسکن سایر شهرها متاثر از بازار مسکن تهران هستند و به طور قطع اگر بازار مسکن در پایتخت وارد دوره رونق شود این شرایط به سایر شهرهای کشورمان سرایت خواهد کرد.

**تحقق وعده مسکن اجتماعی
یکی از برنامه های وزیر راه و شهرسازی که در جلسه رای اعتماد هم در صحن علنی مجلس مطرح شد، اجرای مسکن اجتماعی بود که اعلام شد پس از اتمام پروژه مسکن مهر این پروژه برای تامین مسکن اقشار کم درآمد کشور به اجرا می رسد.
هر چند که وجود مشکلات متعدد در ساخت مسکن مهر از جمله تامین منابع مالی منجر به تاخیر در رسیدگی به مسکن اجتماعی شد اما در نهایت چندی پیش این طرح از سوی دولت به تصویب رسید. طبق مصوبه دولت؛ در صورت وجود متقاضیان از گروه‌های کم‌درآمد برای خرید واحدهای مسکن مهر بدون متقاضی، به ازای هر واحد مسکونی هفت میلیون تومان کمک بلاعوض پرداخت می‌شود.
از دیگر برنامه های دولت در اجرای مسکن اجتماعی کمک به ساخت مسکن استیجاری،از طریق پرداخت کمک اجاره و وام قرض‌الحسنه است و وزارت راه و شهرسازی مجاز است زمین هایی را در اختیار سازندگانی که اقدام به ساخت مسکن ملکی – استیجاری می‌کنند، قرار دهد و سازندگان موظف هستند که واحدهای استیجاری را حداقل به مدت 10 سال به متقاضیان معرفی شده واگذار کنند.
کمک هزینه اجاره خانوارهای کم‌درآمد به ترتیب تا 200 هزار تومان برای شهرهای زیر (500) هزار نفر و تا 400 هزار تومان با افزایش سالیانه (10 درصد) برای شهرهای بالای
(500) هزار نفر تعیین می‌شود که پس از تایید قرارداد اجاره دراختیار مالکین قرار داده می‌شود.
همچنین وام قرض‌الحسنه ودیعه مسکن برای حمایت از خانوارهایی که توان بازپرداخت اقساط را دارند به ازای هر واحد هفت میلیون و 500 هزار تومان با بازپرداخت 60 ماهه تعیین می‌شود. حال اینکه طبق گفته مسئولان وزارت راه و شهرسازی قرار است در اجرای طرح مسکن اجتماعی ساخت و ساز ها در مرکز شهر باشد و از ظرفیت بافت های فرسوده برای اجرای این طرح استفاده شود.
تئوری های اقتصادی می گوید که هر رونق و رکودی دارای یک سیکل و دوره مشخصی است که براساس آن، سیکل رونق بازار مسکن باید از سال آینده شروع شود. همچنین کارشناسان اقتصاد مسکن بر این باور هستند که معاملات مسکن در سال 1396 رو به افزایش خواهد بود و هر چند که ممکن است در یک مقطع زمانی تحت تاثیر دوازدهمین دوره انتخابات ریاست جمهوری قرار بگیرد اما این مقطع را هم با ادامه سیر صعودی معاملات البته با افزایش قیمت زیر نرخ تورم عمومی پشت سر می گذارد.