در دهمین جشنواره بین‌المللی پویانمایی تهران بررسی شد:

تصویر متحرک بستر مناسبی برای انیمیشن است

اولین جلسه نشست بررسی پایان‌نامه‌ها در دهمین جشنواره بین‌المللی پویانمایی با حضور دکتر محمدعلی صفورا، استاد دانشگاه تربیت مدرس برگزار شد.

کد خبر: ۱۴۹۷۹۰

تاریخ: ۱۷ اسفند ۱۳۹۵ - ۱۸:۲۴

به گزارش ایران اکونومیست به نقل از اداره کل روابط عمومی و امور بین‌الملل کانون؛ در این نشست پایان‌نامه «جایگاه تصویر متحرک در مدیوم‌های متأخر هنری با تاکید بر آثار دو دهه آغازین قرن 21» از دانشگاه تربیت مدرس در سالن کنفرانس مرکز آفرینش‌های فرهنگی و هنری کانون بررسی شد.
در ابتدای این نشست صفورا با اشاره به این موضوع که دومین دوره‌ای است که پایان‌نامه‌های دانشجویان حوزه انیمیشن جایگاهی در جشنواره بین‌المللی پویانمایی دارد و جلسه‌های نقد و بررسی به آن‌ها اختصاص داده می‌شود، گفت: در بخش پایان‌نامه‌های برتر دهمین جشنواره پویانمایی تهران 20 عنوان پایان‌نامه که از سوی گروه‌‌های پویانمایی دانشگاه‌های تربیت ‌مدرس، هنر، سوره و صدا و سیما معرفی شده، شرکت دارند. این پایان‌نامه‌ها از سوی هیأت داوران متشکل از اعضای هیأت علمی دانشگاه‌ها داوری و در نهایت سه پایان‌‌نامه برگزیده در مراسم اختتامیه جشنواره معرفی خواهد‌ شد.
پس از آن مریم کتان‌ فروش، نگارنده پایان‌نامه به ارائه توضیح‌هایی در خصوص موضوع پایان‌نامه پرداخت و اظهار کرد: نزدیک‌ترین مفهومی که به چیزی کمتر از رسانه و مدیا اشاره دارد اشکال و فرمت‌های متأخر هستند که برخی ترجمه آن را «نیودیزاین آرت» می‌نامند و من احساس کردم در مفهوم نیو مدیا آرت «مدیوم‌های متأخر هنری» بهترین ترجمه‌ می‌تواند باشد.
وی در ادامه با بیان این‌که مطالعات در حوزه مدیوم‌های متأخر هنری در ایران مغفول مانده، افزود: در مطالعاتی که من در این حوزه داشتم مجبور شدم کتاب‌های مرجع زیادی را ترجمه کنم چرا که پژوهش‌های کمی در این خصوص انجام شده بود. کلیت داستان این است که نگاه اشتباهی وجود دارد که بسیار تکنولوژیک به این موضوع نگاه می‌کند ولی این هنر، یک هنر رادیکال است،  نسبت به رسانه‌های دیگر استفاده متفاوتی از رسانه می‌کند و نگاه رادیکال‌تر و غیر محافظانه‌تر به رسانه دارد.
کتا‌ن‌فروش در خصوص پیدایش این هنر، گفت: در ابتدا با انقلاب اینترنت در دهه 60 و 70 یک سری هنرمندان سیستم‌های جاسوسی را تغییر می‌دهند و انتقادی علیه رسانه از سوی خود آن رسانه انجام می‌دهند و دیگر عطش فن‌آوری وجود ندارد و خصلت واکنشی دارد و به نظر می‌آید که نیازمند نیوآرت و فنآوری جدید هستیم. مسئله من در این پژوهش بحث «مکان» بود و در بحث چیدمان انیمیشن پرفورمنس ممکن است با یک اسکرین برخورد ‌کنیم که یک ماهیت مکان‌مند پیدا کند. به نظرم این مبحث کمی مغفول مانده و به گفته استاد راهنمای پایان‌نامه بهتر است این مبحث کمی گسترده‌تر شود.
پس از آن، کتا‌ن‌فروش نمونه‌ای از مدیا‌ آرت با نام «کیمیاگری نور» برای حاضران در جلسه پخش کرد.
در ادامه کتان‌فروش گفت: دلیل تمرکزم بر این مطالعات این است که این هنر متمرکزتر شده و هنرمندان بین رشته‌ای آن بیشتر شده‌اند بنابراین به لحاظ ادواری نمی‌توان آن را بررسی کرد. همچنین جامعه انیمیشن ایران شناخت کمی در این خصوص دارند و با این هنر جدید بیگانه‌اند. مدیوم‌های جذابی وجود دارند که بستری بالقوه برای انیمیشن هستند.
در این پایان‌نامه این هنر را در سه فرمت تمرکز دادیم: ویدیو آرت، ویدیو ایستالیشن، ویدئو پرفورمنس که معمولا در آن فانتزی‌های فتوریستی را می‌توانیم ببینیم. پیش از این ابزار سینمایی به دست هنرمندان غیرسینماگر بود و نمی‌توان تاریخ دقیقی برایش در نظر گرفت. انیمیشن و مدیوم‌هایم متاخری هر دو هویت مشترک دارند و بر اساس تکنولوزی‌ و نیازمند آن بوده‌اند و خاستگاه مشترک قدیمی دارند.
وی در ادامه بیان کرد: تعریفی که از انیمیشن ارائه می‌دهیم هر روز متفاوت است و این هنر تبدیل به یک علم زیبایی‌شناسی شده است، لذا طبقه‌بندی آن به قالب «انیمیشن» و «سینمایی» درست نیست چون در حال حاضر  GIF هم قالبی جداگانه است و بهتر است نسبت به تعاریف انیمیشن سخت‌گیر نباشیم و کمی پیوسته‌تر فکر کنیم. می‌توان روی تکنیک‌های استفاده در پرفورمنس انیمیشن و کشف بسترهای موجود بررسی و مطالعات بین رشته‌ای بیشتری انجام داد.
صفورا نیز در بخش دیگری از این نشست اضافه کرد: جهان خاص برای هر هنرمند متفاوت است و انواع مرزهای تفکیک بسیار مهم است، اما این‌که چطور می‌توانیم از این مبحث را از سینمای تجربی و سینمای جدید جدا کنیم مهم‌تر است. باید متر و معیاری در تحقیق به وجود آوریم که خلط مبحث نکنیم.
همچنین به میزان در قصه‌گویی و زمان‌مند و مکان‌مند بودن نیز باید توجه بیشتری شود. وظیفه علم این است که ما را به این تفکیک برساند و ما باید با تحقیق و پژوهش کاری بکنیم به این تفکیک‌ها و دسته‌بندی‌ها برسیم و بتوانیم نمونه‌هایی بسازیم که خودش اتفاق‌های تازه به وجود آورد.
در بخش دیگری از این نشست دانشجویان و علاقه‌مندان این شاخه از انیمیشن سوال‌های خود را از کتان‌فروش، نگارنده پایان‌نامه پرسیدند.
پس از پایان صحبت‌های صفورا، کتان‌فروش دو نمونه از ویدئو‌آرت و همچنین ساخته خودش که در دوره گذشته این جشنواره به نمایش درآمده بود را برای حضار به نمایش گذاشت.
دهمین جشنواره بین‌المللی پویانمایی تهران از 15 اسفند در مرکز آفرینش‌های فرهنگی هنری کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان آغاز شد و تا 19 اسفند ادامه دارد.