سونامی واردات مجدد میوه قاچاق در سایه هیاهوی فیش های حقوقی

هر چند که مسئله واردات میوه های قاچاق در اقتصاد ایران پدیده جدیدی نیست، اما امحاء بیش از 31 تن میوه قاچاق در اسفند ماه سال 94 که لنز دوربین بسیاری از عکاسان و فیلمبرداران آن را به ثبت رساند و میلیون ها نفر از شهروندان کشور را به تماشای خود فراخواند، اقدامی جدید بود که در کنار دستاوردهای مثبت خود غیرعامدانه افکار عمومی را برای مدتی از سمت میوه های قاچاق دور کرد.

کد خبر: ۱۱۶۷۵۶

تاریخ: ۲۹ تير ۱۳۹۵ - ۱۲:۵۳

به گزارش خبرنگار ایران اکونومیست؛ سال گذشته میوه های قاچاق از طریق بندر رجایی تحت عنوان میوه ترانزیت به مقصد عراق و شلمچه وارد کشور و در اصفهان تخلیه شده بود و در کشفیات سال 94 می توان از میوه هایی چون پرتقال، نارنگی، لیموترش، لیموشیرین، گلابی، انگور، زیتون، سیب، میوه‌های گرمسیری مثل موز و آناناس، نارگیل، انبه، گردو، انواع بادام و غیره نام برد.
آمار منتشره سال 94 حکایت از کشف ۱۹ هزار و ۳۰۰ تن محصول کشاورزی شامل ۳۳۰۰ تن محصولات باغی، ۱۵ هزار و ۳۰۰ تن محصولات زراعی(به ‌ویژه برنج) و ۷۰۰ تن سایر محصولات از جمله دام و آبزیان دارد.
همچنین آمار مزبور نشان از افزایش چشمگیر(۴۰۰ درصدی) کشفیات قاچاق نسبت به یک سال قبل از آن دارد. این موضوع نیز قابل ذکر است که آمار کشفیات را نمی توان آمار قاچاق میوه قلمداد کرد.
ممنوعیت واردات میوه های خارجی مصوبه ای است که قدمت آن به سال ها قبل باز می گردد، تنها تفاوتی که در گذر سال ها پیدا کرده، آن است که برخی واردات اقلام میوه در سال هایی ممنوع و برخی دیگر مجاز بوده اند.
در حال حاضر تنها چند قلم میوه مانند موز، نارگیل، آناناس و انبه از سوی وزارت جهاد کشاورزی مجوز واردات دریافت کرده اند. توجیه منطقی چنین مجوزی نیز فقدان تولید این میوه های گرمسیری در کشور است.
بر اساس برخی گزارش های رسمی سال گذشته واردات میوه از نظر وزنی با 41.4 درصد نسبت به مدت مشابه سال 93 مواجه بوده است و بر این اساس 717 هزار و 500 تن انواع میوه به ارزش 567 میلیون و 700 هزار دلار به کشور وارد شد که از نظر ارزشی 25.5 درصد افزایش داشته است. به بیانی دیگر سال گذشته 390 تن میوه وارد کشور شد.
اردیبهشت ماه امسال نیز وزیر کشاورزی با ارسال نامه ای به وزیر صنعت اعلام کرد:  با وجود آزاد شدن واردات گروه ۱۰ کالایی(کالاهای لوکس و غیر ضروری که شامل انواع میوه می‌شود) با مصوبه هیئت وزیران؛ واردات انواع میوه بر مبنای ماده ۱۶ قانون افزایش بهره وری کماکان ممنوع است.
موضوع بی نیازی کشور به واردات میوه با توجه به وفور محصولات تولیدی که از نظر کیفی و کمی توان پاسخگویی به نیازهای مردم را دارند نیز یکی از مطالبی است که بارها توسط مسئولان وزارت جهاد کشاورزی به عنوان متولیان تولید مطرح می شود.
اما کلاف سر درگم واردات میوه قاچاق در سوی دیگری قرار دارد، از خرداد ماه امسال دوباره زمزمه واردات میوه قاچاق به کشور شنیده می شد، این در حالی است که انواع و اقسام میوه های وطنی در فصل بهار و تابستان به بازار کشور می آید و با توجه به تنوع بسیار آنها بعید به نظر می رسد مصرف کننده ایرانی اصراری به تهیه آن داشته باشد، مگر اینکه در کنار تولیدات داخلی و در پیشخوان مغازه دار خودنمایی کرده و مشتریان را به سوی خود جلب کند.
بر اساس اتفاقات رخ داده در خصوص واردات غیرقانونی میوه بسیاری از مسئولان و کارشناسان اقتصادی بر این موضوع که قاچاق صرفا به عنوان ترانزیت وارد کشور شده و سپس تخلیه می شوند اتفاق نظر دارند.
به اعتقاد آنها، عدم کنترل ثبت ورود و خروج کانتینرهای ترانزیتی کشور سبب ورود کالای قاچاق به کشور می‌شود و در واقع میوه‌هایی که با عنوان ترانزیت به کشورهای همسایه از گمرک ترخیص می شود، در داخل کشور تخلیه و با جایگزینی میوه ایرانی از کشور خارج می‌شود.
تصمیم هفته گذشته وزیر جهاد کشاورزی نیز برای تشکیل ستاد پایش قاچاق محصولات کشاورزی با هدف کنترل این وضعیت و ممانعت از واردات میوه قاچاق به کشور گرفته است، مسئله ای که در صورت بی توجهی بیش از هر گروهی از مردم کشاورزان را ناامید می کند.
محمود حجتی در حکمی علی اکبر مهرفرد  قائم مقام وزیر در امور بازرگانی را مامور کرد تا نسبت به تشکیل ستاد پایش قاچاق محصولات کشاورزی در وزارت جهاد کشاورزی اقدام کند.
بر اساس حکم وزیر جهاد کشاورزی، این ستاد که با عضویت معاونان امور زراعت، امور باغبانی، امور تولیدات دامی، شیلات، روسای سازمان‌های دامپزشکی و حفظ نباتات، روسای سازمان‌های جهاد کشاورزی استان‌های مرتبط(عندالزوم) و مدیران کل دفاتر حراست و بازرسی، ارزیابی عملکرد و پاسخگویی به شکایات تشکیل می‌شود، موظف است وضعیت قاچاق محصولات کشاورزی را به طور مستمر رصد کرده و راهکارهای مقابله با آن را از طریق مراجع مسئول پیگیری و نتایج آن را ماهانه به وزیر جهاد کشاورزی گزارش کند.
با توجه به تشکیل ستاد پایش قاچاق وزارت جهاد کشاورزی حداقل انتظار مردم این است که پیش از ورود میوه های قاچاق به بازار علاوه بر این که اقتصاد کشاورزی کشور را نشانه رفته، ممکن است آسیب های جدی به سلامت مردم بزند و به همین خاطر وزارتخانه مسئول، نهادهای نظارتی از جمله گمرک و ستاد مرکزی مبارزه با قاچاق کالا، همچون گذشته با جدیت بسیار مانع از بروز مشکلات بعدی شوند.