علل هرزروی گل حفاری و عوامل موثر بر آن بررسی شد

علل هرزروی گل حفاری و متغیرهای مؤثر بر آن با تمرکز بر چاههای حفاری شده در فازهای ١٢، ٢٢ و ٢٤ پارس جنوبی، در مقاله ای بررسی شد.

کد خبر: ۱۱۵۰۹۰

تاریخ: ۱۹ تير ۱۳۹۵ - ۱۰:۲۲

به گزارش ایران اکونومیست؛ مقاله «علل هرزروی گل حفاری و متغیرهای مؤثر بر آن در یکی از میادین گازی ایران» چاه‌های حفاری شده فازهای ١٢، ٢٢ و ٢٤ پارس جنوبی را با هدف آگاهی از عوامل موثر بر هرزروی گل حفاری مورد بررسی قرار داده است.

بر اساس این گزارش، هدر رفتن گل حفاری یا دوغاب سیمان در فضاهای خالی درون سازند در حین عملیان حفاری را هرزروی می‌گویند که از زمان‎های اولیه آغاز عملیات حفاری چاه‌های نفت و گاز مشهود است و زمانی به مشکلی جدی مبدل می شود که حفاری چاه‌های عمیق‌تر یا تخلیه شده مدنظر قرار گیرد.

هرزروی گل به‌دلیل عواملی از قبیل اختلاف فشار ستون گل حفاری و سازند، وجود شکاف و خواص سازند رخ می‌دهد که برای جلوگیری از این مشکل راهکارهای متفاوتی از جمله کاهش وزن گل، کاهش جریان ورودی به سازند، استفاده از مواد کنترل‌کنندۀ هرزروی و در نهایت گذاشتن پلاگ سیمانی مورد استفاده قرار می‌گیرد.

هرزروی در نوع، شدت و مکان وقوع درون چاه متفاوت است؛ از این رو دانستن نوع و مکان هرزروی به انتخاب صحیح مواد کنترل کنندۀ هرزروی کمک می‌کند. محل هرزروی با استفاده از اطلاعات حفاری چاه های مجاور، تغییرات سازندی و روش‌های مختلف نمودارگیری مشخص می شود اما همچنان فهم علل هرزروی یکی از مهم‌ترین اولویت‌های پژوهشگران صنعت حفاری است.

در حالت کلی هرزروی گل به چند دلیل اتفاق می‌افتد که برخی از آنها دلایل زمین‌شناسی بوده و برخی مربوط به حفاری است؛ به‌همین دلیل در مقالۀ حاضر با مطالعۀ گزارش‌های روزانۀ حفاری، گل، زمین‌شناسی و نمودارگیری چاه دلایل هرزروی بررسی شده، نواحی هرزروی مشخص شده و راهکارهایی جهت حل این مشکل ارائه شده است.

بر این اساس، در وهلۀ نخست در میدان گازی مورد مطالعه در طول حفاری جهت دسترسی به منابع گازی گروه دهرم، سازندهای آسماری و جهرم در حفره‌  ٢٤ اینچ حفاری شدند، زیرا این سازندها شامل شکاف‌ها و حفره های به‌هم پیوسته متعددی است. در این سازندها به‌دلیل کم بودن فشار شاره‌های درون حفره‌ها در مقایسه با گل حفاری، هرزروی گل اتفاق می‌افتد. همچنین با هدف کنترل هرزروی، بهترین برنامۀ کاربردی گل حفاری جهت تمیزسازی حفرۀ  ٢٤ اینچ نیز ارائه شد.

نتایج حاکی از آن است که متغیرهای حفاری بیشترین تأثیر را بر مقدار هرزروی داشتند و بهترین حالت، کنترل وزن روی مته، کنترل جریان ورودی به چاه و سرعت حفاری است. همچنین استفاده از آب دریا به‌عنوان سیال اصلی جهت تمیزسازی چاه با استفاده از ژلِ از قبل هیدراته‌شده بهترین انتخاب بوده است.