تولید چای با قند طبیعی از گیاه استویا در کشور

عضو هیات علمی دانشگاه آزاد اسلامی قائم‌شهر موفق به تولید چای با قند طبیعی از گیاه استویا شده است.

کد خبر: ۱۱۰۰۹۵

تاریخ: ۱۴ خرداد ۱۳۹۵ - ۱۲:۱۷

عباسعلی دهپور ، با بیان اینکه امروزه استفاده از شیرین کننده‌های طبیعی برای افراد دیابتی بسیار حائز اهمیت است، اظهار کرد: استویا (Stevia rebaudiana Bertoni) گیاهی بوته‌ای از تیره Asteraceae است که ارتفاع آن به یک متر نیز می‌رسد.

وی با اشاره به اینکه گلبرگ‌های گیاه استویا دارای دی‌ترپن گلیکوزید که بیش از ۳۰۰ بار از سوکروز شیرین ترند، است، تصریح کرد: گیاه استویا، بومی نواحی شمالی آمریکای جنوبی است و به طور وحشی در سرزمین‌های بلند مناطق مرزی بین برزیل و پاراگوئه می‌روید و در آن مناطق به گیاه برگ عسلی (honey leaf) معروف است.

عضو هیات علمی دانشگاه آزاد اسلامی قائم‌شهر افزود: به دلیل خاصیت شیرین کنندگی و درمانی برگ استویا، این گیاه به شدت از نظر اقتصادی و علمی مورد توجه قرار دارد.

این پژوهشگر مازندرانی گفت: ژاپن اولین کشور آسیایی بود که در سال ۱۹۷۰ از استویا به عنوان شیرین‌کننده در صنایع غذایی و دارویی استفاده کرد، پس از آن کشت استویا در چین، مالزی، سنگاپور، کره جنوبی، تایوان و تایلند گسترش یافت؛ این گیاه در آمریکا، کانادا و اروپا نیز رشد می‌کند.

دهپور با بیان اینکه استویا گیاه اول خوراکی دنیا در دهه پیش رو است، خاطرنشان کرد: استفاده از ترکیبات موجود در استویا به دلیل نقش آن در حفظ سلامتی و کنترل دیابت به طور گسترده‌ای در حال افزایش است و انتظار می‌رود که به تدریج جایگزین سوکروز (شکر معمولی) شود.

وی گفت: بر اساس آمارهای رسمی بیش از ۸ میلیون بیمار دیابتی شناخته شده در کشور وجود دارد و شواهد نشان می‌دهد که تعداد واقعی بیماران مبتلا به دیابت، بیش از دو برابر تعداد شناخته شده باشد.

وی افزود: در چنین شرایطی علاوه بر افزایش مرگ و میر و ناتوانی‌های جسمی، حجم فراوانی از منابع مالی کشور صرف تامین دارو، هزینه بیمارستان و درمان می‌شود.

دهپور با بیان اینکه می‌توان با استخراج استویوزید از گیاه استویا و استفاده از آن در کارخانه‌های تولید کننده نوشابه، کمپوت، شیرینی و دارو تا اندازه قابل توجهی عوارض و خسارت جبران ناپذیر مصرف شکر را کاهش داد، تصریح کرد: استویا فاقد سیکلامات کلسیم، ساخارین و آسپارتام است و کالری تولید نمی‌کند، این گیاه برای افراد مبتلا به دیابت مضر نیست چرا که اثری بر میزان قند خون ندارد و بر خلاف برخی از شیرین کننده‌های مصنوعی فاقد عوارض کلیوی و عصبی است.

عضو هیات علمی دانشگاه آزاد اسلامی قائم‌شهر مصرف این گیاه را در کشورهای توسعه یافته مورد تائید استانداردهای بهداشتی دانست و خاطرنشان کرد: استفاده وسیع از استویوزید در صنایع غذایی و دارویی کشورهای ژاپن، کره جنوبی و برزیل مورد تائید رسمی قرار گرفته است و در آمریکا نیز به صورت افزودنی استفاده می‌شود، همچنین در اروپا نیز از سال ۲۰۰۶ مصرف آن به صورت افزودنی مورد تائید قرار گرفته است.

این استاد دانشگاه با بیان اینکه تولید گیاه استویا بسیار مشکل است، اظهار کرد: گل‌های گیاهان استویا عموما دارای خود ناسازگاری بوده و بذر تولید نمی‌کنند و در صورت تولید بذر هم بذرهای گیاه استویا درصد بسیار پایینی از جوانه‌زنی را از خود نشان می‌دهند.

وی افزود: به‌علاوه تکثیر از طریق بذر امکان تولید جمعیت‌های همسان را فراهم نکرده و موجب تغییرات زیادی از جمله در میزان شیرینی برگ‌ها می‌شود، همچنین تکثیر رویشی گیاه نیز به دلیل نیاز به شرایط ویژه و تعداد اندک گیاهان تولید شده از یک گیاه، دارای محدودیت است.

عضو هیات علمی دانشگاه آزاد اسلامی قائم‌شهر، بافت را تنها راه جایگزین برای تکثیر سریع و انبوه گیاه استویا دانست و خاطرنشان کرد: آزمایش‌های اولیه نشان داد که آب و هوای استان گیلان و مازندران برای کشت این گیاه بسیار مناسب است.

دهپور با بیان اینکه توانسته چای را با استویوزید گیاه استویا مخلوط کند، گفت: در حال حاضر با مطالعات گسترده و آزمایش‌های متعدد توانستیم چای با قند طبیعی و بدون شکر را که برگرفته از گیاه استویا است، برای نخستین بار در کشور تولید کنیم.

وی نام محصول خود را «چای رژیمی استویا» معرفی کرد و گفت: این چای نتیجه تلاش محققان دو شرکت‌ دانش بنیان است که در دو نوع چای سبز و مشکی تولید و به بازار عرضه می‌شود.