برنامه راهبردی صنعت سیمان کسب جایگاه سوم جهانی و رتبه نخست صادرات

بر پایه برنامه یاد شده، اکنون ایران با داشتن 70 کارخانه تولید سیمان، ظرفیت اسمی حدود 79.4 میلیون تنی و سال گذشته بالغ بر 66.5 میلیون تن تولید داشت.

جمهوری اسلامی ایران سالانه توانایی تولید 27 نوع سیمان را مطابق با استانداردهای ملی دارد و اکنون پس از کشورهای چین، هند و آمریکا جایگاه چهارم جهانی را در این بخش کسب کرده است.

مقایسه تولید، تحویل و وضعیت انباشت محصول در مجموع بیانگر فزونی عرضه بر تقاضا در بازار داخلی دارد و مقایسه روند تولید و مصرف سیمان در ایران نشان می دهد که فعالیت این صنعت همواره رشد داشته است.

عملکرد سال گذشته نسبت به 1392 افت 4.6 درصدی را ثبت کرد اما با توسعه فعالیتهای اقتصادی انتظار می رود که شرایط بهبود یابد.
 
** وضعیت طرحهای در دست اجرا
اکنون تعداد 54 طرح در بخش سیمان در دست اجراست که 48.3 میلیون تن ظرفیت دارند و از این مجموعه 10 طرح با ظرفیت 8.3 میلیون تن از پیشرفت فیزیکی بالای 60 درصد بهره می گیرد.
همچنین تعداد 18 طرح با ظرفیت 16.8 میلیون تن بین 20 تا 60 درصد پیشرفت فیزیکی دارد و 26 طرح با ظرفیت 23.2 میلیون تن کمتر از 20 درصد پیشرفت فیزیکی برخوردار است.
چنانچه طرحهای در دست اجرا به بهره برداری برسد، تا سال 1404 نیاز به ظرفیت سازی جدید با توجه به هدف 120 میلیون تن وجود دارد.
 
** وضعیت موجود و هدف گذاری (تولید و صادرات)صنعت سیمان
ظرفیت تولید سیمان در سال گذشته حدود 80 میلیون تن بود، برای سال 1396 دستیابی به رقم 90 میلیون تن و برای 1399 پیش بینی رسیدن به رقم 100 میلیون تن مورد انتظار است، هدف افق 1404 تحقق رقم 120 میلیون تن برنامه ریزی شده است.
میزان صادرات سیمان و کلینکر در سال گذشته برابر با 18.9 میلیون تن بود و برای سال 1396 دستیابی به رقم 21 میلیون تن هدف گذاری شده و پیش بینی می شود در سال 1399 رقم 24 میلیون تن تحقق یابد و در افق 1404 هدف صدور 32 میلیون تن مورد انتظار است.
 
** اهداف کلی صنعت سیمان
براساس چشم انداز ترسیم شده برای صنعت سیمان در افق 1404 دستیابی به ارتقای بهره وری، افزایش توان رقابت پذیری، بهینه سازی مصرف انرژی و آب، تکمیل زنجیره ارزش و توسعه صنایع پائین دستی، ارتقای سطح کیفیت و استاندارد محصولات در سطح جهانی، دستیابی به شاخص های استانداردهای زیست محیطی به عنوان اهداف کلی در این برنامه پیش بینی شده است.
 
** اهم نقاط قوت و ضعف، فرصت ها و تهدیدهای صنعت سیمان
نقاط قوت - توانایی صادرات، ارزآوری، کاربرد متنوع و ظرفیت بالای تولید، وجود مواد اولیه فراوان و با کیفیت، وجود دانش فنی و تولید حدود 80 درصد تجهیزات مورد نیاز در داخل کشور، دسترسی به سوخت فراوان و گاز طبیعی،
نقاط ضعف - مصرف انرژی بالا، وابسته بودن به بازار های جانبی مانند مسکن و غیره، آلایندگی، پائین بودن بهره وری نیروی انسانی، ضعف تحقیق و توسعه، سرمایه بری بالا، ضعف زیرساختهای حمل ونقل و گمرکات تخصصی، ضعف در ساختار صادراتی و نبود نشان تجاری قابل رقابت با رقبا،
فرصتها - دسترسی آسان به انرژی ، نزدیکی به بازارهای هدف ، امکان جذب دانش فنی و نوآوری
تهدیدها - رکود اقتصادی در کشور، وجود محدودیت های زیست محیطی، وجود نوسان در قیمت نهاده های تولید، وجود رقبای منطقه ای، وجود تحریمهای بین المللی ، ضعف نظام قسمت گذاری محصول
 
**راهبردهای توسعه صنعت سیمان
توسعه و ایجاد زیر ساختهای نظام یکپارچه در بخش توزیع سیمان
پیاده سازی استانداردها و باز مهندسی سیستم های کیفی
مدیریت بازار در جهت مصارف سیمان در حوزه های راه سازی
افزایش سهم سازه های بتنی در ساختمان سازی
 
** الزامات اجرای برنامه ها
1 - ارتقای سطح همکاریهای دیپلماتیک با کشورهای هدف از طریق رایزنان اقتصادی و بازرگانی
2 - تنظیم تفاهم نامه حمل یکسره سیمان از مبداء (کارخانه ) تا کشورهای هدف مجاور
3 - عملیاتی ساختن بیمه حمل ونقل
4 - ایجاد امکانات مناسب نگهداری ، تخلیه و بارگیری در پایانه های تخصصی با واگذاری زمین و زیر ساختها به ذی نفعان
5 - تاسیس دفاتر بازرگانی سیمان در بازار های هدف
6 - ایجاد پایانه های صادراتی سیمان وتعیین گمرکات تخصصی (خاص سیمان)
7 - تسهیل انتقال وجه حاصل از صادرات از طریق شبکه بانکی بین کشورهای هدف
8 - جلوگیری از افزایش مکرر هزینه های بندری ، تخلیه و بارگیری، انبارداری
9 - تدوین واجرای طرح رتبه بندی شرکتهای صادراتی توسط سازمان توسعه تجارت ایران با همکاری انجمن سیمان
10 - تخصیص اعتبارات مورد نیاز برای اعطای مشوق های صادراتی برپایه رتبه ای که به دست آمده است .