گاز N2 یا علتی دیگر! داستان مسمومیت دانش آموزان دختر چیست؟

اواسط آذر ماه بود که خبر مسمومیت دانش اموزان دختر هنرستان دخترانه نور استان قم، در رسانه ها منتشر شد. البته که دامنه آن، به یک مدرسه در قم محدود نماند و به مرور به دیگر مدارس این شهر و شهرهای بروجرد، اردبیل و حتی تهران هم کشیده شد. تعدادی از دانشآموزان دبیرستان احمدیه بروجرد میگویند قسمتهایی از بدن شان در مدرسه فلج شده است، یک پزشک در بیمارستان آیتالله بروجردی نیز میگوید مسمومیت دانشآموزان از هرچه بوده، از استشمام گاز مونوکسید کربن نبوده. چند روزی هم می شود که مرگ یکی از دانش اموزان قمی با نام فاطمه رضایی، به سوژه مردم در شبکه های اجتماعی تبدیل شده است (البته که خانواده او این ارتباط با کاملا تکذیب کردند)

برخی شاهدان عینی در یکی از مدارس بروجرد می گویند شیئی شبیه یک بمب کوچک را دیده اند که از بیرون مدرسه به حیاط پرتاب شده و ماده ای که از آن بیرون می آمده، آنها را مسموم کرده است. بعدازظهر دیروز نیز خبر مسمومیت دانش آموزان مدرسه ای دخترانه در فاز11 پردیس تهران در رسانه ها منتشر شد. 

با گذشت زمان و اظهارنظر دانش اموزان و اولیاء مدارس در شهرهای مختلف، تب گمانه زنی ها درخصوص علت و عوامل این اتفاق شدت گرفت و حتی شایعه امنیتی بودن موضوع و ارتباط آن به التهابات اخیر کشور هم مطرح شد. دستگاه های مختلف کشور نیز، از سپاه گرفته تا قوه قضائیه و وزارت بهداشت به خط شدند و با فرستادن نمایندگان مختلف به شهرهای مذکور، تلاش کردند تا علت اتفاق را شناسایی کنند.  

شایعات اما با اظهارنظر دکتر یونس پناهی معاون تحقیقات و فناوری وزیر بهداشت، درمان و آموزش پزشکی کشور در یک نشست خبری پایان یافت. 7 اسفند ماه بود که او، خرابکارانه و تعمدی بودن اتفاق را تصریح و اذعان کرد افرادی دوست داشتند که تمامی مدارس، به خصوص مدارس دخترانه تعطیل شوند. پس از آن، محمدتقی فاضل میبدی، استاد حوزه و عضو مجمع مدرسین حوزه علمیه قم اعلام کرد که گروهی موسوم به «هزارهگرا» پشتِ این مسمومیت های سریالی مدارس هستند! او در رابطه این رابطه توضیح می دهد:

این گروه و تفکر معتقد است که دختران نباید درس بخوانند یا نهایتاً باید تا سوم دبستان درس بخوانند. آنها یک جریان مذهبی و ضد مدرنیته هستند.

وی ادامه می دهد: یک جامعهشناس که نمی توانم نامش را فاش کنم، پژوهشی در قم انجام داده و به این نتیجه رسیده  که این مسمومیتها اتفاقی نیست و هزارهگراها مسئول وقوع آن هستند.

البته میبدی فردای آن روز، در مصاحبه با ایرنا، تمام اظهارات خود در رابطه با دست داشتن گروه هزارهگرا را تکذیب کرد.

با این حال فارغ از دست داشتن این گروه در سریال مسمومیت دانش آموزان، پیگیری این موضوع و بررسی آرشیو اخبار، ما را به حقایق تاریخی جالبی می رساند:

بررسی آرشیو اخبار نشان می دهد اتفاقات مشابهی حدود ۸ سال پیش در افغانستان رخ داده است که در آن زمان به طالبان – که در حکومت نبود و با تحصیل دختران مخالفت می کرد – نسبت داده می شد. با تیترهایی همچون

خبرگزاری خامه پرس فارس: ده ها دانش آموز دختر در هرات مسموم شدند (31 آگوست 2015)

خبرگزاری خامه پرس فارس: پنجمین مسمومیت دانش اموزان دختر در کمتراز 10 روز در هرات (7 سپتامبر 2015)

خبرگزاری عصر ایران: مسمومیت بیش از 300 دانش آموزان دختر در هرات افغانستان (18 مهر 1394)

خبرگزاری جمهور: مسمومیت 93 دانش اموز دختر؛ نوعی گاز سمی در هرات (9 سنبله 1394)

خبرگزاری ایسنا: مسمومیت 220 دانش اموز دختر در ولایت نیمروز افغانستان (29 اردیبهشت 1395)

در پایان باید گفت تاکنون اظهارنظر قطعی و مستندی از سوی دستگاه های مربوطه و وزارت بهداشت در رابطه با علت مسمومیت دانش اموزان دختر در شهرهای کشور منتشر نشده است. پدرام پاک آئین؛ سخنگوی وزارت بهداشت، 8 اسفند ماه اعلام کرد: نتایج علمی مسمومیت های اخیر، کاملا مشخص است. با این حال درباره علل بیرونی مسمومیت دانش آموزان نتایج قابل استنادی نداریم. نتایج علمی بر اساس آزمایشات بالینی از مسموم شدهها در اختیار وزارت بهداشت است، اما درباره علل بیرونی، باید نهادهای دیگر نظر دهند. به گفته او، نتایج نشان می دهد که این مسمومیت ها منشا ویروسی و یا میکروبی ندارد و عوارض آن هم زودگذر خواهد بود. منادی سفیدان؛ رئیس کمیسیون آموزش، تحقیقات و فناوری مجلس نیز که دیروز انتشار گاز (N۲) را بعنوان دلیل مسمومیت دانش آموزان عنوان کرده بود؛ گفت: کمیسیون آموزش هفته آینده نشست دیگری با حضور دستگاه‌های امنیتی برگزار خواهد کرد تا مشخص شود که عامل پشت پرده این ماجرا چه کسانی هستند؛ برداشت‌ها حاکی از این است که دشمن پشت این حرکت است.