به گزارش ایران اکونومیست، یکی از آیین نوروزی امروز که به اعتقاد صاحبنظران علوم اجتماعی بایستی آمیزه ای چند رسم متفاوت باشد ، آیین چهارشنبه سوری است که در برخی از شهرهای ایران آن را چهارشنبه آخر سال می گویند.
در باره چهارشنبه سوری ، در کتاب ها و سندهای تاریخی ، مطلبی یا اشاره ای نمی یابیم و تنها در این قرن اخیر ، یا دقیق تر ، در این نیم قرن اخیر که مقاله ها و پژوهش های متعدد در این باره منتشر شده و یا در نوشته های مربوط به نوروز به چهارشنبه سوری نیز پرداخته اند.
برگزاری چهارشنبه سوری ، که در همه شهرها و روستاهای ایران سراغ داریم بدین صورت است که شب آخرین چهارشنبه سال یعنی نزدیک غروب آفتاب روز سه شنبه، بیرون ازخانه ، جلو در، در فضایی مناسب ، آتشی می افروزند، و اهل خانه ، زن و مرد و کودک از روی آتش می پرند و با گفتن 'زدی من از تو ، سرخی تو از من' بیماری ها و ناراحتی ها و نگرانیهای سال کهنه را به آتش می سپارند تا سال نور را با آسودگی و شادی آغاز کنند.
در استان سمنان این جشن همچون دیگر نقاط کشور در شب چهارشنبه آخر سال طبق آیین خاصی انجام می شود.
در این شب خانواده ها و افراد فامیل دور هم گردهم جمع می شوند و بچهها و بزرگترها در هر گوشه و کنار و کوی و برزن، آتش می افروزند و از روی آن می پرند و شعر 'زردی من از تو سرخی تو از من ' را می خوانند.
نکته مهم این است که متاسفانه در سالهای اخیر سبک برگزاری آیین چهارشنبه سوری تغییر یافته و استفاده از مواد آتش زا و ترقه در برگزاری این آیین بر اساس آمارهای ارایه شده خسارتها و آسیب های روحی و روانی زیادی به جامعه تحمیل کرده است که شایسته فرهنگ ایران و ایرانی نیست.
بر اساس اعلام منابع رسمی در چهارشنبه سوری سال گذشته تعداد مصدومین سرپایی کل کشور 2 هزار نفر بود که نسبت به سال ماقبل آن 50 درصد و تعداد مصدومین بستری 600 نفر در کل کشور بود که این تعداد نسبت به سال 95، 29 درصد کاهش داشت.
کارشناسان امر معتقدند که آموزش و فرهنگ سازی موجب می شود تا آیین چهارشنبه سوری تحریف نشود.
استاد رشته جامعه شناسی دانشگاه سمنان با تاکید بر ضرورت ارج نهادن به فرهنگ غنی ایران باستان در چهارشنبه آخرسال، گفت : فلسفه چهارشنبهسوری نماد حیاتبخشی، سلامتی و جانبخشی و نه آسیبهای روحی و روانی است.
محمد دهرویه در توصیف این فرهنگ که از گذشته تاکنون نسل به نسل به ما رسیده است، افزود : یکی از سنتهایی که پیش از نوروز در فرهنگ ایران وجود دارد مربوط به آخرین شب چهارشنبه سال است.
دهرویه خاطرنشان کرد : بنابر سنت، هر سال بعدازظهر آخرین سهشنبه سال خانوادهها با احترام بدون اینکه برای خود، خانواده، اطرافیان و همسایهها ایجاد مزاحمت کنند آتش آماده کرده و با پریدن از روی آن از خدای آفریننده آتش سلامتی، موفقیت، روی سرخی و دوری از بیماری را درخواست میکردند.
عضو هیات علمی دانشگاه سمنان ادامه داد : کسانی که دور هم جمع میشدند هدفشان کنار هم بودن، گرمای خانوادگی و حضور در شادی توام با سلامتی، تعاون و اخلاق، دعا و طلب شادی از آفریدگار بود.
دهرویه اضافه کرد : نیاکان ما با پایان زمستان و اتصال به بهار برای اینکه سرما و تنبلی را کنار بگذارند آتشی ایجاد میکردند تا کنار آن که نماد گرما، شور، شعف و جانبخشی است فصلی همراه با کار، تلاش، کشت و زراعت را آغاز کنند.
به گفته وی همراه با فرارسیدن بهار نوروز که نماد زندگی، کار و تلاش است جشن گرفته میشود به این معنی که طبیعت جان گرفته و حرکت و تلاش آغاز شده است این بدان معنی است که طبیعت جان میگیرد تا ما جان بگیریم نه اینکه به خود و اطرافیان آسیب بزنیم.
وی چهارشنبه سوری را نماد شور، شادی و سرزندگی دانست و افزود : هیچ عقل سلیم و فرهنگ غنی نمیپذیرد که با اقدامات اشتباه و شادیهای کاذب زمینه هرج و مرج و آسیبهای روحی و روانی برای خود، خانواده و اجتماع فراهم کند.
دهرویه استفاده از مواد آتشزا را اقدامات خلاف عقل، خرد، معنویت و مغایر فرهنگ غنی ایرانی- اسلامی دانست و یادآور شد : باید با روشنگری و آگاهی دادن به خانوادههای اصیل و فهیم ایرانی زمینههای بروز وقایع ناگوار را کاهش داد.
وی با بیان این که استفاده از مواد آتشزا در برپایی این آیین توهین به فرهنگ و آداب پیشینیان بوده و موجب تحریف تاریخ و فرهنگ غنی یک ملت اصیل و اسلامی است، گفت : برخی با سوء استفاده زمینه ایجاد رعب و وحشت را در این روز فراهم میکنند.
بر اساس آمار موجود، در برگزاری آیین چهارشنبه سوری سال گذشته در استان سمنان 10 نفر مصدوم شدند.